Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2013/2101 K.2014/35084

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm duruşmalı olarak davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş ise de; HUMK.nun 435.maddesi gereğince duruşma isteğinin süreden reddine ve incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verilmiş olmakla Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin 01/06/1997 tarihinde davalı şirkette çalışmaya başladığını, 26/07/2010 tarihinde haksız olarak işten çıkartıldığını, alacaklarının ödenmediğini iddia ederek, kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin ücreti, genel tatil, fazla mesai, ikramiye, yol masrafı, asgari geçim indirimi ve ücret alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; davacının 26/07/2010 tarihinde işyeri yetkililerine saldırdığını, devamında işyerinden izinsiz ayrıldığını, sonrasında davacının işyeri yetkililerince bir çok kez işe davet edildiğini, davacının rahatsızım sonra geleceğim dediğini ancak gelmediğini, bunun üzerine davacının bu kez resmi olarak 11/08/2010 tarihli noter ihtarnamesi ile işe davet edildiğini, ancak ihtarnamenin bizzat beyan ettiği adresine tebliğ edilmek istendiği halde kendini yok gösterdiğini ve tebligatı almadığını, cevap dilekçesi ile davacıyı bir kez daha işe davet ettiklerini ve davacıya kıdem tazminatı ödemesi teklif ettiklerini beyan ederek, davanın reddini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti alacağı, ücret alacağı ve ikramiye alacağına ilişkin taleplerin redddine, diğer taleplerin kısmen kabulüne hükmedilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık feshin hukuki niteliği noktasında toplanmaktadır.

Davacı iş akdinin haksız feshedildiğini iddia etmiş, davalı işveren iş akdinin işe davet nedeniyle gelmeyen davacının devamsızlığına istinaden haklı nedenle olduğunu savunmuş ve yine de davacıya kıdem tazminatı ödemesi yapmaya hazır olduklarını belirtmiştir. Mahkemece işverence tanzim edilen devamsızlık tutanaklarının geçerli olmadığı açıkça belirlenmesine rağmen işverence fesih nedeni yapılmayan davacının işverenle tartışması olayı işverenin haklı fesih nedeni sayılarak davacının kıdem ve ihbar tazminatlarının reddine karar verilmiş ise de, dosya içeriği ile örtüşmeyen bu sonuç isabetsizdir.

İşverenle yaşanan tartışma sonrası işveren davacıyı işe davet etmiş olup, davacıya kıdem tazminatı ödemeyi de teklif etmiştir. Bu nedenle mahkemece davacının işverenle tartışmasının haklı fesih olgusuna dayanak yapılması mümkün olmadığı gibi işverence dayanılan devamsızlık tutanaklarının mahkemece açıkça geçersiz sayılması karşısında davacının kıdem ve ihbar tazminatlarının kabulü gerekirken reddi hatalıdır.

3-Taraflar arasında işçiye ödenen aylık ücretin miktarı ve davacının ücret ve ikramiye alacaklarının bulunup bulunmadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Davacı ücretinin 950,00 TL/net, yol, yemek ve yılda bir ikramiye olduğunu iddia etmiş, davalı tanıkları iddiayı doğrulamışlardır. Aşçı olarak görev yapan ve yaklaşık 13 yıllık kıdemi bulunan davacı ücretinin iddia gibi kabul edilerek, ücret ve ikramiye alacaklarının ve giydirilmiş ücretin bu doğrultuda belirlenmesi gerekirken, ücretinin asgari ücret olarak belirlenmesi ile ücret ve ikramiye alacaklarının reddi ve ayrıca giydirilmiş ücreti eksik belirleyen ek rapora itibarla hüküm kurulması isabetsizdir.

4-Uyuşmazlık fazla mesai ücreti alacağından indirim oranı noktasında toplanmaktadır.

Fazla çalışmaların uzun bir süre için hesaplanması ve miktarın yüksek çıkması halinde Yargıtayca son yıllarda taktiri indirim yapılması gerektiği istikrarlı uygulama halini almıştır. Ancak fazla çalışmanın tanık anlatımları yerine yazılı belgelere ve işveren kayıtlarına dayanması durumunda böyle bir indirime gidilmemektedir. Yapılacak indirim, işçinin çalışma şekline ve işin düzenlenmesine ve hesaplanan fazla çalışma miktarına göre takdir edilmelidir. Hakkın özünü ortadan kaldıracak oranda bir indirime gidilmemelidir (Yargıtay 9.HD. 21.03.2012 gün, 2009/48913 E, 2012/9400 K).

Mahkemece fazla çalışma alacağından yapılan ½ indirim hakkın özünü ortadan kaldıracak ölçüde yüksektir. Daha makul bir oranda indirim yapılması gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

5-Ayrıca infazda tereddüde yol açacak şekilde, tahsiline karar verilen alacakların net ya da brüt olduğunun hükümde belirtilmemesi de ayrı bir bozma nedenidir.

F) Sonuç: