Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2013/8451 K.2015/2375

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, kıdem, ihbar tazminatı, ücret, izin ücreti, işe iade davasından doğan alacak ile Toplu İş Sözleşmesi ihlali (...Madde 21) alacaklarının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı belediye vekili, derdestlik ve zamanaşımı itirazında bulunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile, kıdem, ihbar tazminatı, ücret, yıllık izin, işe iade ve ...ihlali alacaklarının tahsiline karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar davalı belediye tarafından temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı yasal gerektirici nedenlere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacı işçi toplu iş sözleşmesinin 21. maddesinde sözü edilen iş güvencesi sağlamaya yönelik ceza şart niteliğindeki tazminatı talep etmiş, mahkemece taleple bağlı kalınarak istek doğrultusunda karar verilmiştir.

İşyerinde uygulanmış olan toplu iş sözleşmesinin 21. maddesinin III. bendinde, işverenin 158 sayılı... sözleşmesi uyarınca, iş sözleşmesinin feshi için haklı bir nedeni göstermek ve uyuşmazlık halinde mahkeme ya da özel hakem önünde haklılığını ispat etmekle yükümlü olduğu, aksi halde bir yıllık ücret tutarında az olmamak üzere işsizlik tazminatı ödemesi gerektiği hükme bağlanmıştır.

Davacı işçi iş güvencesi kapsamında olup, iş sözleşmesinin feshi üzerine feshin geçersizliğinin tespiti ile işe iadesine karar verilmesi yönünde dava açmış ve işe iadeye dair karar kesinleşmiştir. İşe başlamak için başvurusuna rağmen işverence işe başlatılmamıştır. Davacının iş sözleşmesi işverence işe başlatılmadığı tarihte sona ermiştir.

Davacının açmış olduğu davada ve eldeki bu davada işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarı belirlenmiş ve hüküm altına alınmıştır. 4857 sayılı İş Kanununun 21. maddesinde, kesinleşen işe iade kararı üzerine işçinin başvurusuna rağmen bir ay içinde işe başlatılmaması durumunda, işçiye en az dört aylık ve en çok sekiz aylık ücreti tutarında tazminat ödeneceği öngörülmüştür.

Aynı maddenin son fıkrasında ise, sözü edilen düzenlemenin mutlak emredici olduğu ve sözleşmelerle hiçbir şekilde değiştirilemeyeceği hükme bağlanmıştır. İşyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinin 21/III maddesinde yazılı olan kuralın, 4857 sayılı İş Kanununun 21/ son maddesi hükmü uyarınca geçerliliği bulunmamaktadır.