Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2014/18367 K.2015/31589

Davacı, icra takibine yapılan itirazın iptali, takibin devamı ile %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir. Yerel mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalıya ait işyerinde 15.05.2006 16.08.2010 tarihleri arasında çalıştığını, iş akdinin geçerli bir neden olmaksızın 16.08.2010 tarihinde feshedildiğini, Kartal 1.İş Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile işe iade davası açıldığı, kararın Yargıtay 22.Hukuk Dairesi'nin ilamı ile onandığı,

işverenin işe başlatma çağrısında iyi niyetli olmadığını, mahkeme ilamına rağmen işe başlatılmayan davacıya ödenmesi gereken 4 aylık boşta geçen ücret ve 4 aylık tazminat bedelinin tahsili için İstanbul Anadolu 25. İcra Müdürlüğü'nün 2013/6942 esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini,bu sebeplerle İstanbul Anadolu 25.İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline, %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti: Davalı vekili davacının samimi olarak işe başlama niyetinde olmadığını ve işe başlatılmadığı iddiasını noter kanalı ile belgelemek zorunda olduğunu, davacıya gönderilen ihtarnamede herhangi bir şart bulunmadığını, savunarak davanın reddini istemiştir. C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, keisnleşen feshin geçersizliği ve işe iade kararının davacıya 13.04.2012 tarihinde tebliğ edildiği, davacının 18.04.2012 tarihli ihtarname ile işe başlama iradesini davalı işverene bildirdiği, işveren tarafından işe iade talebinin kabul edildiği ve 10 günlük süre içerisinde işe başlamasının ihtar edildiği, davacı tarafından işe başlatılmadığı gerekçesiyle davalı aleyhine İstanbul Anadolu 25.İcra Müdürlüğünün 2013/6942 esas sayılı dosyaları ile iş güvencesi tazminatı ve boşta geçen süreye ait ücret alacağı toplamı olan 11.600,00 TL yönünden icra takibine geçildiği,

davalının süresi içindeki itirazı üzerine takibin durduğu, davacı tanığı M..

U.. davacının ve kendisinin işe iade davalarını kazandıktan sonra işverenin çağrısı üzerine iş yerine gittiğini, davalı işverenin kıdem ve ihbar tazminatlarının iadesini istediğini, kendilerinin avukata danışmak istediklerini, işverenin de bunun üzerine "bu para gelmezse size buradan ekmek yedirmem, gözüm üzerinizde, ufak bir hatanızda sizi işten atarım" dediğini, bunun üzerine iş yerinden ayrıldıklarını, davacı tanığı M..

S.. davacının işe iade davası sonucunda işverenin daveti üzerine iş yerine gittiğini, kendisinin içeriye alınmaması nedeniyle işveren ile davacı arasındaki konuşmalardan haberdar olmadığını, işverenin yanından çıktığında işverenin tazminatları geri istediğini söylediğini, davalı tanığı Türkan Gülenç davacının ve M..

U..'ın işe iade davalarını kazandıktan sonra işveren tarafından iş yerinde çalışmak üzere davet edildiklerini, işe geldiklerinde kendilerine işe başlayabileceklerinin, ancak ödenen tazminatların iade edilmesini gerektiğinin, bu iadenin de maaşlarından kesintili yapılarak olacağının söylendiğini, bunun üzerine avukatla görüşüp bilgi vermek istediklerini belirterek iş yerinden ayrıldıklarını, bu olaydan sonra da bir daha gelmediklerini belirttikleri,

davacı ve davalı tanıklarının beyanlarından anlaşılacağı üzere işe iade davasından sonra işe başvuru talebi kabul edilen davacının kıdem ve ihbar tazminatlarının iade edilmesi gerektiğini öğrendikten sonra avukatına danıştığı ve akabinde işe gelmediği, davacının işe iade talebinde samimi olmadığı, işverenin davetine rağmen işe kendisi başlamayan davacının iş güvencesi tazminatı ile boşta geçen süreye ilişkin ücret alacağına hak kazanamayacağı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; feshin geçersizliği sonrası işe başlatılmasını isteyen davacı ile işe davet eden işverenin samimi olup olmadığı, davacının işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücret alacağına hak kazanıp kazanmayacağı noktasında toplanmaktadır.

Türk Medeni Kanunu’nun 2. maddesi uyarınca “herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.” Objektif iyiniyet olarak da tanımlanan ve dürüstlük kuralını düzenleyen madde, bütün hakların kullanılmasında dürüstlük kuralı çerçevesinde hareket edileceğini ve bir kimsenin başkasını zararlandırmak ya da güç duruma sokmak amacıyla haklarını kötüye kullanılmasını yasanın korumayacağını belirtmiştir. Keza 6100 Sayılı HMK.’un 28/1 maddesine göre “Taraflar, dürüstlük kuralına uygun davranmak zorundadırlar”. Tarafların iyiniyeti veya kötüniyetini(Y. İBK. 14.2.1951 gün ve 17/1), taraflarca ileri sürülmese dahi dosyadan anlaşıldığı takdirde hakim resen dikkate alacaktır.

Feshin geçersizliği ve işe iade kararı sonrası, işçinin işe başlatılması için başvurusu ile işverenin işe davetinin de dürüstlük kuralı kapsamında samimiyet noktasında sorgulanması gerekir.

İşçinin işe iade yönündeki başvurusu samimi olmalıdır. İşçinin gerçekte işe başlamak niyeti olmadığı halde, işe iade davasının sonuçlarından yararlanmak için yapmış olduğu başvuru geçerli bir işe iade başvurusu olarak değerlendirilemez. Aynı şekilde işverenin işe davete dair beyanının da ciddî ve samimi olması gerekir. İşverenin işe başlatma amacı olmadığı halde işe başlatmama tazminatı ödememek için yapmış olduğu çağrı, gerçek bir işe başlatma daveti olarak değerlendirilemez. İşverenin işe başlatma için daha önce ödediği kıdem ve ihbar tazminatını ödemek koşulu ile başlayacağını bildirmesi, samimi olmadığını gösterir. Zira şartlı işe başlatma geçersizdir.

Dosya içeriğine göre, davalı işverenin davacıyı işe başlatmadan önce, daha önce ödenen kıdem ve ihbar tazminatının ödenmesi şartını ileri sürmesi nedeniyle işe başlatmayı şarta bağladığı, davalı tanığının beyanıyla da sabittir. Bu nedenle; işverenin işe başlatma yönünde yaptığı şarta bağlı çağrının gerçek bir işe başlatma daveti olarak kabulü mümkün değildir. Mahkemece hatalı değerlendirme ile taleplerin reddine karar verilmesi isabetsizdir.

F) Sonuç: