Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2014/18681 K.2015/33176

Davacı, 01/03/1998 tarihinden itibaren davalılara ait beton santralindeki kademede motor tamir ve bakım ustası olarak çalışmaya başladığını, davalılar tarafından işten çıkarıldığı 31/07/2009 tarihine kadar aralıksız çalıştığını, sigorta başlangıcının 01/05/1998 tarihinde yapıldığını, her iki davalı şirketin aynı kişilere ait olduğunu, aynı yerde faaliyet gösterdiklerini, aynı adreste 2 davalıya da hizmet verdiğini, davalılar arasında organik bağ bulunduğunu,

davalı şirketlerin 2008 yılında Mert Kum adındaki firmayı alt işveren olarak çalıştıklarından 03/07/2008-03/12/2008 tarihleri arasındaki sigorta primlerinin alt işveren tarafından yatırıldığını, davalıların asıl işveren sıfatı ile bu döneme ait çalışmadan da sorumlu olduklarını, çalışmasının aynı santralde devam ettiğini, ancak sigorta primlerinin alt işveren tarafından yatırıldığını, habersiz olarak 29/06/2009 tarihinde sigorta çıkışının yapıldığını, ancak 31/07/2009 tarihine kadar fiilen çalışmaya devam ettiğini, bu tarihte davalıların işlerin kötü gittiğini ve daralmaya gittiklerini belirterek işten çıkardıklarını,

aylık net ücretinin 1.300,00 TL olduğunu, 3 öğün yemek ve servis hizmetinden yararlandığını, her gün 07.30-20.00 saatlerinde haftanın 7 günü çalıştığını, uygun zamanlarda ayda 1 gün tatile çıkarıldığını, yıllık izin kullanmadığını iddia ederek; kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla mesai ücreti, ulusal bayram-genel tatil ücreti, hafta tatili ücreti ve yıllık izin ücreti alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalılar, davacının şirkette 01/05/1998 tarihinde tamirci olarak çalışmaya başladığını, 29/02/2008 tarihinde davacının da içinde bulunduğu 49 işçinin iş akdinin feshedildiğini, bu döneme ait davacıya tazminat ve alacaklarının ödendiğini, davacının buna ilişkin ibraname imzaladığını, davacının 05/12/2008-29/06/2009 tarihleri arasında tekrar çalışmaya başladığını, davacının istifa ederek iş akdini feshettiğini, bu nedenle bu döneme ait kıdem ve ihbar tazminatı talep edemeyeceğini, davacının aralıksız ve kesintisiz olarak müvekkili şirkette çalışmadığını, davacının 07/03/2008-04/12/2008 tarihleri arasında başka bir işyerinde çalıştığını,

davacının fazla mesai yapmadığını, ayrıca fazla mesai yönünden zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davacının hafta tatili, bayram ve genel tatil çalışma alacağı ve yıllık izin alacağı bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının hiçbir sebep yokken tazminatlarını alamayacak şekilde işten ayrılmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu, davalı tarafın iş akdinin tazminat gerektirmeksizin feshedildiğini ispat edemediği gerekçesi ile kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti taleplerinin kabulüne, hafta tatili, bayram ve genel tatil çalışma ücret alacağı taleplerinin reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı taraflar yasal süresi içinde temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davacı vekili, davacının iş akdinin davalılar tarafından haksız şekilde feshedildiğini iddia etmiştir. Davalı taraf, davacının kendi işini kurmak amacıyla işten ayrıldığını savunmuş, davalı tanıkları da davacının Kırklareli ili Vize ilçesinde ( Bakırköy 30. İş Mahkemesi’nin 2013/ 664 Esas, 2014/ 313 Karar sayılı dosyasının davacısı) Celal Dağ ile birlikte tamirhane açmalarından dolayı işten ayrıldığını belirtmişlerdir. Buna karşılık davacı tanıklarının feshe yönelik görgüye dayalı bilgileri yoktur. Bunun yanı sıra dosyada yer alan 29.06.2009 tarihli ibraname başlıklı belgede, işten ayrılış nedeni olarak “istifa” ifadesinin, açıklama kısmında ise “ özel nedenle ayrılıyorum” şeklinde ifadenin yazılı olduğu görülmüştür.

Temyiz incelemesi aynı gün yapılan Celal Dağ’ın dosyasında, Celal Dağ adına atfen imzalı ibraname başlıklı belgede ayrılma nedeni olarak “ kendi iş yerimi açmam nedeni ile ayrılıyorum” şeklinde açıklama yapıldığı tespit edilmiştir. Bu nedenle davacının diğer dosyanın davacısı olan ve Kırklareli ili Vize ilçesinde ikamet ettiği anlaşılan Celal Dağ ile birlikte tamirhane/iş yeri açıp açmadığı hususunun, hakimin davayı aydınlatma görevi kapsamında araştırılarak sonucuna göre feshin değerlendirilmesi gerekirken eksik araştırma ile sonuca gidilmesi hatalıdır.

3- Davacı vekili, davacının aylık net ücretinin 1300 TL olduğunu iddia etmiştir. Davalı taraf, davacının asgari ücret ile çalıştığını savunmuştur. Mahkemece davacı vekilinin delil listesinde yer alan Çimse – İş Sendikası’na müzekkere yazılarak emsal ücret araştırması yaptırılmış ve buna göre ücretin tespiti yoluna gidilmişse de; davacının 11 yılı aşkın kıdeminin olması, davacı tanıklarının davacı iddiasını doğrular nitelikte 1300 TL ücret aldığını belirtmeleri karşısında, yaptırılan emsal ücret araştırması yeterli bulunmamıştır. Davacının kıdemi ve görevi uyarınca detaylı şekilde emsal ücret araştırması yaptırılıp tanık beyanları da değerlendirilmek sureti ile ücretin tespiti gerekmektedir. Yeterli araştırma yapılmadan ücretin tayini hatalıdır.

F) Sonuç: