Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2014/3142 K.2014/6062

Yerel mahkeme, davanın HMK'nun 115/2. Maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar vermiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti: Davacı, beş ay boyunca ücretinin ödenmediğini ileri sürerek, ücret alacağını istemiştir. B) Davalı Cevabının Özeti: Davalı, davacının ücretinin ödendiğini savunarak, davanın reddini istemiştir. C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece, toplanan kanıtlara dayanılarak, verilen kesin süre içerisinde gider avansının yatırılmadığı gerekçesiyle, dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir. D) Temyiz: Kararı davacı temyiz etmiştir. E) Gerekçe: Taraflar arasındaki uyuşmazlık, mahkemece bir takım giderlerin yatırılması için davacıya süre verilmesine dair ara kararlarının HMK'na uygun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Yüksek Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 12/12/2012 tarih ve 2012/9-1170 E – 2012/1172 K sayılı kararında da belirtildiği üzere gider avansı ile delil ikamesi avansı farklı iki usul işlemidir. Bu iki usul işlemi HMK'da farklı maddelerde düzenlenmiş olup hüküm ve sonuçları bir birinden farklıdır.

Gider avansı HMK'nun 120 nci maddesinde, gider avansının dava şartı olduğu aynı yasanın 114 üncü maddesinde, dava şartının bulunmamasının hukuki sonuçları ise aynı yasanın 115 inci maddesinde düzenlenmiştir. Delil ikamesi avansı ise HMK'nun 324 üncü maddesinde düzenlenmiştir. Gider avansının yatırılmış olması bir dava şartı olup gider avansının yatırılmaması durumunda dava, dava şartı yokluğundan usulden reddedilir.

Delil ikamesi avansının yatırılmaması durumunda ise talep olunan delilin ikamesinden vazgeçilmiş sayılır. Gider avansı kalemleri içinde, delil ikamesi avansı kalemlerinin bulunmaması gerekir. Bir başka anlatımla, gider avansı hesaplanırken, delil ikamesi avansında yer alan kalemler (örneğin bilirkişi ücreti, keşif gideri) gider avansı hesabına dahil edilmemelidir.

Mahkemece davacıdan istenen giderin yatırılmasına ilişkin davacıya süre verilmesine dair ara kararda; istenen giderin gider avansı mı yoksa delil ikamesi avansı mı olduğu açıkça belirtilmelidir. İstenen giderin miktarı kalem kalem net olarak kararda yer almalıdır. İstenen giderin nereye ve hangi süre içerisinde yatırılması gerektiği açıkça yazılmalıdır. Verilen sürenin kesin olup olmadığı ara kararında açıkça belirtilmelidir. Verilen kesin süre içerisinde giderin yatırılmaması durumunda bunun hüküm ve sonuçları açıkça ve tek tek ara kararda yazılmalıdır. Verilen kesin süre içerisinde giderin yatırılmaması durumunda bunun hüküm ve sonuçlarının açıkça ve tek tek davacıya (ya da vekiline) anlatıldığı da ara kararda yer almalıdır.

Bu açıklamalar ışığında, mahkemece davacıdan istenen giderin yatırılmasına ilişkin süre verilmesine dair ara kararın HMK'na uygun olmadığı anlaşıldığından bu ara karara dayanarak verilen kesin süre içerisinde giderin yatırılmadığı gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç: