Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/1149 K.2015/11621

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti: Davacı vekili, davacının iş sözleşmesinin sendikal nedenlerle haksız feshedildiğini beyan ederek, davalı işveren tarafından yapılan feshin geçersizliği ile davacının işe iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, 2013 yılı içinde şirketin mali durumu, ülkenin şartları ve benzeri dinamikleri dikkate alınarak 2013 yılı Ağustos ayından itibaren işçilerin maaşlarına yıllık % 5,83 oranında zam yapıldığını, işverenin işçilere karşı titiz ve dayanışma içindeki tavrına rağmen, maaş zam beklentilerin altına kalması nedeniyle bazı işçilerin tepkilerinin işçi ve işveren ilişkisi içerisinde kabul edilebilir tepkiler olarak değerlendirildiğini,

ancak davacının da içinde bulunduğu birkaç işçinin maaş zammına yönelik tepkilerini iş barışı ve işverenin yönetim yetkisi çerçevesinde hiçbir şekilde kabul edemeyeceği makul seviyelerin üstüne çıkardıklarını bu kapsamda davacının işi yavaşlattığını, amirlerin uyarılarını hiçe saydığını, diğer işçileri de bu yönde telkinde bulunduğunu bu nedenle davacının iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini, feshin sendikal nedene dayandığı iddiasının gerçek dışı olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece davacının iş sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayanmadığı ancak sendikal nedene dayandığının da kanıtlanmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. D) Temyiz: Kararı taraflar temyiz etmiştir. E) Gerekçe:

4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesi uyarınca, mahkemece feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işçinin başvurusu üzerine işveren tarafından bir ay içinde işe başlatılmaz ise, işçiye ödenmek üzere en az 4, en çok 8 aylık ücreti tutarında tazminatın belirlenmesi gerekir. Dairemizin yerleşik uygulaması gereği, iş güvencesi niteliğindeki bu tazminat işçinin kıdemi, fesih sebebi gibi olgular dikkate alınarak belirlenmelidir. Maddenin alt ve üst sınırları aşılamaz.

Üst sınırın aşılmasının tek istisnası 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 25. maddesindeki sendikal nedenle yapılan fesihlerdir. Bu kanun yürürlüğe girdikten sonra sendikal nedenle yapılan fesihlerde tazminat; işçinin başvurusu, işe başlatma ve başlatılmama şartına bağlı olmaksızın işçinin en az bir yıllık ücreti tutarında belirlenecektir. Dairemizin uygulaması bu yöndedir. (12.12.2013 gün ve 2013/8422 Esas, 2013/33052 Karar sayılı ilamımız).

Dairemiz yıllık ücretli izinle ilgili 53. maddedeki kıdem sürelerini dikkate alarak 6 ay ile 5 yıl arasında kıdemi olan işçi için 4, 5 yıl ile 15 yıl arasında kıdemi olan işçi için 5, 15 yıldan fazla kıdemi olan işçi için 6 aylık ücreti tutarında işe başlatmama tazminatın belirlenmesini öngörmekte, fesih sebebine göre bu miktarlarda azami sınır 8 aya kadar da çıkmaktadır.

Somut olayda, davacının iş sözleşmesinin feshinin haklı veya geçerli nedene dayandığı kanıtlanmadığından feshin geçersizliğine karar verilmesi yerindedir. Ancak davacı iş sözleşmesinin sendikal nedenle feshedildiğini iddia etmiştir. Her ne kadar aynı dönem sendikasız işçilerin de işten çıkarıldığı görülmekteyse de bilirkişi tespitine göre Ağustos ayında çıkarılan 10 işçiden 7’sinin sendikalı, Eylül ayında çıkarılan 26 işçiden 17’sinin sendikalı olduğu görülmektedir.

Yaklaşık 250 işçinin çalıştığı görülen işyerinde davacının üyesi olduğu sendikadan 132 işçinin istifa ettiği, aynı dönem işten çıkartılan sendikalı işçilerin sayısı, davacının üyesi olduğu sendikadan istifa eden işçi sayısı, halen çalışmaya devam eden davacı tanıklarının o tarihteki müdürün işçilere davacının da üyesi olduğu sendikadan istifa etmemeleri durumunda tazminatsız işten çıkartılacakları yönünde söylemlerde bulunduğu yönündeki beyanları, söz konusu müdür hakkında sendikal hakların engellenmesi suçundan açılan ceza davasında hakkında mahkumiyet kararı verilip hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi,

yine aynı dönem işten çıkartılan başka işçilerin açtığı işe iade davalarında talimatla beyanı alınan davalı tanığı ...’nın işyerinde davacının üyesi olduğu sendikaya üye olan işçilere işyeri tarafından baskı yapıldığı hususunu doğrulaması (...

İş Mahkemesi’nin 2013/312 ve 2013/247 Esas sayılı dosyaları) da dikkate alındığında, davacının iş sözleşmesinin feshinin sendikal nedene dayandığının kabulü gerekirken hatalı değerlendirmeyle fesihte sendikal neden kabul edilmemesi bozma nedenidir.

4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.