Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/1205 K.2015/10647

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hüküm duruşmalı olarak süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş ise de; işin mahiyeti itibarıyla duruşma isteminin reddine, incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verilmiş olmakla dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesiyle özetle; davacı işçinin ... ilçesi, ... Belde belediyesinde işçi olarak çalışmaya başladığını, 6360 sayılı Yasa gereğince ... belediyesinin tüzel kişiliğinin kaldırılarak ...

Belediyesine devrolduğunu, davacı ....nda çalışmasına devam ederken kendisine 27/06/2014 tarihinde yapılan tebliğ ile işten çıkarıldığının bildirildiğini, davacının geçici işçi olarak kabul edilerek iş akdinin sonlandırılmasının hukuka aykırı olduğunu, davacının hiç bir zaman geçici işçi pozisyonunda çalışmadığını, davacının işe girdiği süreden bu yana belirsiz süreli iş akdi ile çalıştığının ortada olduğunu, davacının 5620 Sayılı kanunun veya bu konuna göre çıkarılan yönetmeliğe tabi olmadığını, davacının iş akdinin feshinin herhangi bir disiplin kurulu kararına dayanmadığını belirterek,

işveren tarafından yapılan feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine, davacının yasal süresi içinde başvurmasına rağmen davalı işverenin kendisini süresi içinde işe başlatmaması halinde İş Kanunun 21/1-2 maddesi gereğince ödemesi gereken tazminatın 8 aylık ücreti tutarında olarak belirlenmesine, davacının işe iadesi için işverene süresi içinde başvurması halinde İş Kanununun 21/3 maddesi gereğince hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aylık ücret ve sosyal haklarının kendisine ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili cevap dilekçesinde, davacının iş sözleşmesinin sona erdirilmediğini, 5620 sayılı Yasa gereği askıya alındığını, askı işleminin yasal zorunluluktan kaynaklandığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davacının iş sözleşmesinin 28/06/2014 tarihinde sona erdiğini bildirir yazı ile 5620 sayılı Kanunun geçici 3. maddesine istinaden sona erdirildiği, ... belde belediyesinde çalıştığı dönemde vizeleri onaylanmak suretiyle yılın 12 ayı boyunca devamlı çalıştığı, 5620 Sayılı Kanunun geçici 3. maddesinin uygulanma ihtimali bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı yasal süresi içinde davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Davacı işçi dava dışı ... Belediyesinde geçici işçi olarak işe alınmış ve hemen her takvim yılının başlarında vizesi onaylanmak suretiyle çalışmaya başlamış ve yılın sonlarına doğru işten çıkışına dair bildirimler yapılmıştır. Norm kadronun dolu olması sebebiyle davacı işçinin geçici işçi statüsünde ancak sürekli olarak çalıştırıldığı tartışma dışıdır.

Davacı işçinin çalıştığı ... Belediyesinde son olarak 03.01.2014 tarihinde Belediye Meclis kararı ile 14 geçici iş pozisyonu vize edilerek davacının da aralarında olduğu geçici işçilerin 2014 yılı için çalıştırılmalarına başlanmıştır.

6360 sayılı Kanun gereği ... Belediyesinin tüzel kişiliği kaldırıldığından, Devir Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonunun 10.03.2014 tarihli kararı gereği 21.03.2014 tarihinde davacı işçi, davalı ... Belediyesine devredilmiştir.

Devralan ... Belediyesi, davacının ... Belediyesi işçisi olarak ... tesislerinde vizeli mevsimlik işçi olarak çalıştığı 2014 yılı için 5 ay 29 günlük yasal çalıştırma süresinin 28 Haziran 2014 tarihinde sona ereceğini belirtilerek iş sözleşmesinin sona erdiğini bildirmiştir. Sözü edilen yazıda iş sözleşmesinin askıya alındığından ve belli bir süre sonra vize onayını takiben davacının yeniden işe başlatılacağından söz edilmemiştir. Bu itibarla davacının iş sözleşmesinin askıya alındığı yönündeki işveren savunmasına mahkemece değer verilmemiş oluşu isabetlidir.

Davacının iş sözleşmesi işveren feshi ile sona erdiğine göre iş güvencesi kapsamında olan davacı işçinin feshin geçersizliğinin tespiti ile işe iade davası açmasında hukuken bir noksanlık bulunmamaktadır.

Dava feshin geçersizliğinin tespiti ve işçinin eski işine iadesi isteğine ilişkin olmakla çözümü gereken ikinci sorun, işveren feshinin geçerli nedene dayanıp dayanmadığı noktasındadır. Fesih bildiriminde, 5620 sayılı Kanun’un 3. maddesi gereği geçici işçi pozisyonunda çalışan işçilerin Belediye Meclisince vizelerinin yapılması kaydıyla bir yıl içinde 5 ay 29 günden fazla çalıştırılamayacakları ve Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmeliğin 24. maddesine göre geçici işçi sayısının belirlenen memur norm kadro sayısının % 20’sini geçemeyeceği nedenlerine dayanılmıştır.

5620 sayılı Kamuda Geçici İş Pozisyonlarında Çalışanların Sürekli İşçi Kadrolarına Veya Sözleşmeli Personel Statüsüne Geçirilmeleri, Geçici İşçi Çalıştırılması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 3. maddesinde, “Bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren 1 inci madde kapsamındaki idare, kurum ve kuruluşlarda geçici iş pozisyonlarında işçi çalıştırılamaz.

Ancak mevsimlik ve kampanya işleri ile orman yangınıyla mücadele hizmetlerinde bir malî yılda 6 aydan az olmak üzere vize edilecek geçici iş pozisyonlarında işçi çalıştırılabilir.

Bu şekilde çalıştırılacak işçiler için her malî yılda; …c) Belediyeler ile bunların müessese ve işletmelerinde (Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre kurulmuş olan şirketler hariç) ve mahallî idare birliklerinde, Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmeliğin 24 üncü maddesi çerçevesinde yetkili meclislerinden, geçici iş pozisyon vizesi alınması zorunludur.

Söz konusu vize işlemi yapılmaksızın geçici işçi çalıştırılamaz ve herhangi bir ödeme yapılamaz” şeklinde kurallara yer verilmiştir. İş Kanunu’nda geçici (vizeli) işçi kavramına yer verilmemiş olsa da sözü edilen Yasa hükmüne göre kamuda kadro harici geçici işçi çalıştırılması, belli esaslar ve sürelere bağlı olarak yapılabilmektedir. Davalı belediyenin 5620 sayılı Yasa hükümleri ile bağlı olmadığı söylenemez.

Davacı işçi norm kadro dışında çalışmak üzere geçici işçi olarak işe alınmış ve Belediye Meclisi tarafından zaman zaman vizeleri alınmak suretiyle aralıksız çalıştırılmıştır. Mevcut statüsüne göre ve 5620 sayılı Yasa hükümlerine göre davacı işçinin bir yılda 5 ay 29 günden fazla süreyle çalıştırılması yasaktır. Bu nedenle davacı işçinin iş sözleşmesinin işverence feshi, sözü edilen yasa gereği geçerli nedene dayanmaktadır.

Davacının işyerinde daha önce aralıksız çalıştırılmış olması, işverence kadro tahsis edildiği ve sürekli işçi statüsüne geçirildiği sonucunu doğurmaz. Yine 5620 sayılı Yasanın amir hükümlerine aykırı şekilde yılda 6 aydan az çalıştırma koşuluna uyulmaksızın işçi çalıştırılmış olması, bundan sonraki dönemde de Yasaya aykırı şekilde işçi çalıştırmanın bir gerekçesi olamaz.

Davalı işverenin somut olayın özelliğine göre gerçekleştirdiği fesih işlemi, Yasa hükmü gereği geçerli nedene dayanmaktadır. Bu noktada usulüne uygun şekilde işçiye bildirilen ve geçerli nedeni haiz fesih sebebiyle davacının işe iade isteğinin reddine karar verilmelidir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmesi hatalı olup, 4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.