Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/13143 K.2018/8487

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davalı ...Ş. avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı isteminin özeti:

Davacı vekili, davacının bir kısım işçilik hak ve alacaklarının düzenli ödenmemesi nedeni ile iş aktini haklı nedenle feshettiğini, haftada 6 gün 08:00-18:00 saatleri arasında çalıştığını, bir kısım işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı, ücret, fazla mesai ücreti, ulusal bayram genel tatil ücreti alacaklarını istemiştir.

B)Davalı cevabının özeti:

Davalı Doruk Şirketi vekili, davacının iş aktini haklı neden olmaksızın feshettiğini, davacının hastanede garsonlara yemek dağıtımı konusunda görevlendirme yapan personel olduğunu,hakettiği fazla mesai ücretlerinin ödendiğini, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı Medikal Şirketi, davaya cevap dilekçesi vermemiştir.

C)Yerel Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davacının, davalı ...nin bünyesinde alt işveren olan diğer davalının işçisi olarak 01/02/2010 tarihinden iş akdinin fesih tarihi olan 21/02/2013'e kadar çalıştığı, davacının ücretlerinin zamanında ödenmemesi ve sigorta primlerinin asgari ücretten gösterilmesi nedenleri ile iş akdini 4857 sayılı yasanın 24/II maddesi gereğince feshettiğini, tanıklar beyanlarında; ücretlerin zamanın da ödenmediği,

düzenli ödenmediği bu nedenlerde davacının işten ayrıldığını açıkladıkları, ücretin zamanında ve tam ödenmemesi sigorta primlerinin eksik ödenmesi işçiye iş aktini haklı nedenle feshetme hakkı verdiği, dolayısıyla davacı işçinin iş akdinin haklı nedenle feshettiği kanaati oluştuğu, bilirkişi tarafından düzenlenen raporun hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edildiği, davalılar arasında 4857 sayılı Yasa'nın 2/6 maddesi gereğince asıl işveren, alt işveren ilişkisi olduğu, maddenin içeriğinden her iki davalınında yani asıl işveren ile alt işverinin hukuki sorumluluklarının birlikte olduğu,

bu nedenle her iki davalının, davacıya karşı hukuki sorumluluğu söz konusu olduğu, toplanan deliler ve dosya içeriği birlikte değerlendirildiğinde feshin haklı nedenle yapıldığı kanaati mahkemede hasıl olduğundan, davacının kabulü ile fazla mesai alacağından takdiren %30 hakkaniyet indirimi de yapıldığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

D)Temyiz:

Karar süresi içinde davalı Medikal Şirketi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E)Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalı Medikal Şirketi'nin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davacı işçinin fazla çalışma alacağı olup olmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir.

Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.

Somut uyuşmazlıkta, fazla mesai ücreti ve ulusal bayram genel tatil ücreti bakımından, dosya kapsamındaki bir kısım bordroda örneğin “fazla mesai 2” adı ile tahakkuk olduğu görülmektedir.

Bordrolar tek tek incelenerek bu şekilde tahakkuk olan aylar tek tek saptanmalı, bu tahakkukların fazla mesai ücreti mi yoksa ulusal bayram genel tatil ücreti mi olduğu irdelenmeli, banka kanalı veya imzalı bordro ile ödenip ödenmediği tespit edilerek hüküm altına alınan alacaklara etkisi irdelenerek sonuca gidilmelidir.

Bu kapsamda, eksik banka kayıtları var ise taraflardan da banka şubesi ve hesap numarası sorularak eksik banka kayıtları celbedilerek incelenmelidir.

Fazla mesai ücreti, ulusal bayram genel tatil ücreti tahakkuku bordrosunda mevcut olan ve bu tahakkukların ödendiği tespit edilen aylar hesaplamada dışlanmalıdır. Genel tatil ücretleri açısından ödemelerin zamlı olup, olmadığı özellikle belirlenmelidir.

3-Hüküm altına alınan ücret, fazla mesai ücreti, ulusal bayram genel tatil ücreti bakımından, dosyaya iban numarası üzerinde mevcut olmakla birlikte kime ait olduğu, hangi bankanın hangi şubesine ait olduğu anlaşılamayan bir kısım banka hesap hareketi dökümü bulunmaktadır. İban numarasından hareketle ve taraflardan da sorularak bu banka ekstrelerinin kime ait olduğu, hangi bankanın hangi şubesi olduğu tespit edilmeli, bu bankadan da hesap ekstreleri getirtilmeli, eldeki banka kayıtları ile ve ayrıca bordrolar ile karşılaştırılarak hüküm altına alınan alacaklara etkisi irdelenmelidir.

Bunun sonucunda, aylık ücret alacağına ilişkin olarak, eldeki hükme esas olan bilirkişi raporunda ödendiği tespit edilerek düşülen miktarlar dışında ödeme olduğu anlaşılır ise bu ödemeler de aylık ücret alacağından mahsup edilmelidir.

Fazla mesai ücreti, ulusal bayram genel tatil ücreti alacağının ödendiği tespit edilen aylar ise hesaplamada dışlanmalıdır.