Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/14146 K.2015/22221

Yerel mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin 17/10/2010-30/06/2014 tarihleri arasında çalıştığını, özellikle son zamanlarda, bazı yöneticiler tarafından müvekkilinin şahsına karşı açıkça iftira ve hakaret boyutuna varan suçlar isnat edilmeye çalışıldığını, mobbing uygulamaları ile de yetinmeyen davalı yöneticilerin 20/06/2014 tarihinde haksız ve hukuka aykırı bir tavırla müvekkiline işe gelmemesini, süresiz izne çıkmasını, kendilerine haber verileceğini beyan ettiğini, ancak müvekkilinin kendisine işverence herhangi bir yazılı bildirimde bulunulmadığı için yöneticinin bu haksız ve hukuka aykırı söylemlerin dikkate almadığını ve işe devam ettiğini,

bunun üzerine davalı ...

Noterliğinin 30/06/2014 tarih ve .... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile bir takım gerçek dışı, haksız ve geçersiz sebepler göstermek suretiyle müvekkiline İş Kanunu’nun m.25/II-h bendi uyarınca iş sözleşmesini fesih bildiriminde bulunduğunu, feshin savunma alınmadığı nedeniyle geçersiz olduğunu, feshin son çare olarak uygulanmadığını, davalı işverenliğin eylemli feshinin haksız ve geçersizliğinin tespiti ve işe iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; davacının iş akdinin davacının çalışması süresince talimatlara uymaması, kendisine yapılan uyarıları dikkate almaması, sebebiyle haklı nedene dayalı olarak sona erdirildiğini, davacının yapmakla ödevli olduğu görevleri yerine getirmediği,

yükümlülüklere uygun davranmadığını bu nedenle bir çok kez yazılı ve sözlü uyarıldığını, ancak davacının bu uyarıları dikkate almadığını, talimat ve işyeri kurallarına aykırı davranışlara devam ettiğini, derslere girmediğini sigara içilmemesi alanlarda sigara içtiğini, spor kulübü üyelerinden biri ile özel ilişki yaşadığını, sorumlu olduğu alanda bulunması ve çalışması gerekirken bu üye ile vakit geçirdiği, bu şekilde işini aksattığının görüldüğü, müvekkil şirketi tarafından fesih dışında başka bir çare mevcut olmadığı,

çalışmaları aksattığını, kendisine verilen görevleri yerine getirmediğini, ve talimatlara uymayan bir çalışan ile iş akdine devam edilmesinin mümkün olmadığını, dava dilekçesinde davacıya mobbing uygulandığı ifade edilmiş ise de müvekkil şirketin kurumsal bir şirket olduğunu, ve nezdindeki çalışanlarına farklı ve kötü muamele yapılmadığını, aksi yöndeki iddiaları kesinlikle kabul etmediklerini ve davacının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece davacının kişisel spor ve yüzme eğitmeni olduğu, tanık anlatımlarına göre davacının ilişkisinin bulunduğu kişiyle mesai saatleri içinde havuzdaki görev yerini riskli olarak bazı tanıklara göre ayda 4-5, bazılarına göre günde 4-5 kez havuzdan .... ile görüşmek için ayrıldığının belirlendiği, spor tesisinde sigara içilmesi konusunda iş sözleşmesinde doğrudan bir hüküm bulunmadığı bu konuda bir yönetmeliğin de sunulmadığı, kişinin özel hayatlarında istediği kişiyle görüşebileceği ancak mesai saatleri içinde yüzme bilmeyenlere eğiticilik yapan davacının bu kişileri korumasız bırakacak şekilde 2-3 defayı geçer boyutta ayrıldığı bu nedenle feshin haklı nedene dayandığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

4857 sayılı İş Kanununun 25 inci maddesinin (II) numaralı bendinin (h) alt bendinde, işçinin hatırlatıldığı halde görevlerini yapmamakta ısrar etmesi durumunda işverenin haklı fesih imkânının bulunduğu hükme bağlanmıştır.

İş görme edimi işçi tarafından işverenin verdiği talimatlara uygun olarak yerine getirilmelidir. İşverenin talimatlarının, bireysel ya da toplu iş sözleşmesi ile getirilebilecek sınırlamalar ile işçinin eğitimi, yeteneği ve takati gibi hususlara aykırılık oluşturmamalıdır.

1475 sayılı Yasada işçinin hatırlatıldığı halde görevlerini yapmaması haklı fesih nedeni olarak sayılmış ve işçinin bu anlık durumu yeterli görülmüşken, 4857 sayılı Yasa ile işçinin “görevi yapmamakta ısrar etmesi” kuralı getirilmiştir. Bu noktada işverenin hatırlatmasının ardından sadece bir kez görevi yapmama yeterli sayılmamalıdır. İşçinin görevi yapmama eylemi hatırlatmanın ardından devamlılık arz etmelidir.

İşveren tarafından fesih öncesinde, işçinin yapmakla yükümlü olduğu görevleri hatırlatılmalıdır. Bu hatırlatmanın sözlü ya da yazılı biçimde yapılması mümkündür. Bu konuda ispat yükü de işverendedir.

İşçinin görev tanımının, bireysel ya da toplu iş sözleşmesinde açıkça öngörülmüş olması işverenin hatırlatma yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

İşçiye yapılacak hatırlatmada/uyarıda, işçiye yapması istenen görev açık biçimde bildirilmeli ve işin tamamlanmasına yetecek bir süre öngörülmelidir. Bildirimde, görevin hatırlatılması yeterlidir. Görevin gereklerinin yerine getirilmemesi durumunda iş sözleşmesinin feshedileceği hususunun ayrıca bildirilmesi gerekmez. Ancak, işveren tarafından işçiye bu yönde bir bildirim yapılmış ise, işçinin yeni bir eylemi gerçekleşmedikçe, önceki eylemlerine dayanılarak iş akdi feshedilemez.

İşçinin, verilen görevin bir kısmını yapmış olması halinde, bu davranışının nedenleri üzerinde durulmalı ve işverenin haklı fesih imkânının olup olmadığı, gerekirse uzman bilirkişilerce değerlendirilmelidir.

Dosya içeriğine göre davacının iş sözleşmesi, özel derslerini aksattığı, derslere geç kalıp üyelerin şikayetlerine yol açtığı, kıyafet yönetmeliğine uymadığı, spor kulübünün sınırları içinde sigara içtiği bu konuda ilgili sözlü uyarılarda bulunulduğu, buna rağmen 20.06.2014 tarihinde yine sigara içtiği kulüp müdürünün durumu görüp uyardığı, üyelerden biri ile özel ilişki kurduğu mesai saatleri içinde sorumlu olduğu alanda bulunmak yerine söz konusu üyenin yanında geçirerek işini aksattığı ve samimi davranışlarda bulunduğu gerekçesiyle iş sözleşmesi 25/II-h uyarınca feshedilmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 20/2 maddesi uyarınca “feshin geçerli bir sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir”. İşveren ispat yükünü yerine getirirken, öncelikle feshin biçimsel koşullarına uyduğunu, daha sonra, içerik yönünden fesih nedenlerinin geçerli (veya haklı) olduğunu kanıtlayacaktır. Dairemizin kararlılık kazanan uygulaması bu yöndedir. (04.04.2008 gün ve 2007/29752 Esas, 2008/7448 Karar sayılı ilamımız).

Fesih bildirimi ve dosyadaki deliller irdelendiğinde; davacının derslere geç kalıp müşteri şikayetine yol açtığı konusunda dosyaya bir delil sunulmamıştır. Fesih bildiriminde davacının sigara içmesiyle ilgili 20.06.2014 tarihinde sözlü uyarıldığı açıklanmışsa da bu konuda uyarıldığı ve uyarıya rağmen sigara içtiği de kanıtlanmamıştır. Fesih bildiriminde ayrıca davacının bir üye ile özel ilişki kurduğu ve işini aksattığı belirtilmektedir.

Davalı tanıklarından ... davacının mesaisini aksatır şekilde üyeyle ilişki kurduğunu görmediğini ancak davacının havuz eğitmeni olduğunu, havuz başından günde 4-5 kez ayrıldığını bunun tehlike arz ettiğini beyan etmiş, diğer davalı tanığı ise davacının görev yerini ayda 2-3 kez terk ettiğini ifade etmiştir.

Davacının görev yerini terk ettiği konusunda tanık anlatımlarıyla doğrulanan dosyaya sunulmuş tutanak bulunmadığı, davalı tanık anlatımlarının çelişkili olduğu, davacının ilişkisinin bulunduğu üyenin oğlunun özel hocası olduğunun ifade edildiği, oğlunun durumuyla ilgili konuşabileceği, fesin haklı veya geçerli olduğunun somut ve inandırıcı delillerle kanıtlanmadığı anlaşıldığından davanın kabulü yerine hatalı değerlendirmeyle yazılı şekilde karar verilmesi bozma nedenidir.

4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.