Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/21471 K.2016/3692

Dava

Taraflar arasındaki, fazla mesai ücreti, yemek ücreti, geçici görevlendirme ücreti, yıllık izin ücreti alacaklarının ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle gerçekleşen miktarın faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin hüküm süresi içinde duruşmalı olarak temyizen incelenmesi davalı avukatınca istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 23.02.2016 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti.

Duruşma günü davacı adına Avukat ... ile karşı taraf adına Avukat ................geldiler. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, davalı Banka’da saha donanım bakım teknisyeni olarak çalışırken ...............kadrosuna tabi tüm çalışanlara yemek ücreti verilirken İstanbul İli dışında çalışanlara 2006/Şubat ayından sonra yemek ücreti verilmediğini, bu durumun ise eşitlik ilkesine aykırı olduğunu, yine çalıştığı süre boyunca fazla çalışmalarını Bankanın oluşturduğu sisteme girmiş olmasına rağmen karşılıklarının Toplu İş Sözleşmesinde belirlenen %75 zamlı olarak yansıtılmadan eksik ödendiğini, Toplu İş Sözleşmesi’nin 37. Maddesine göre geçici görev ücretinin ödenmediğini, keza TİS düzenlemelerine göre hakkettiği izin ücretlerinin de tamamının ödenmediğini iddia ederek; yemek ücreti, fazla çalışma ücreti, geçici görevlendirme ücreti ve izin ücreti alacaklarının tahsilini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkeme, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanarak davanın kabulüne karar vermiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Somut uyuşmazlıkta, taraflar arasında davacı işçinin yürürlükte olan Toplu İş Sözleşmesi kapsamında bulunup bulunmadığı hususunda ihtilaf bulunmamaktadır. Taraflar arasındaki asıl uyuşmazlık, yürürlükte bulunan Toplu İş Sözleşmesi hükümlerine göre saha donanım bakım teknisyeni olarak çalışan davacının geçici görevlendirilmesi halinde ikamet yevmiyesinden faydalanıp faydalanamayacağı hususunda toplanmaktadır.

Toplu İş Sözleşmesi’nin “Geçici Görev ve Seyahatlerde Harcırah ve İkamet Yevmiyesi” başlıklı 37.maddesinde, "Herhangi bir sendika üyesine vazifeli bulunduğu şehir sınırları dışındaki diğer bir şehir veya ilçede bulunan bir ünitede geçici görev verildiği takdirde;

a)Yapacakları seyahate karşılık 36.maddcde belirtilen esaslara görev nakil vasıtası ücreti,

b)Seyahat müddetine münhasır kalmak üzere yolculuk yevmiyesi.

c)Gidilen mahalde ikamet yevmiyesi verilir.

Geçici veya vekalet görevi ile gidilen (inilenin bulunduğu şehir veya ilçede gece kalınmadığı takdirde, ikamet yevmiyesinin 2/3 ü ödenir. Geçici veya vekalet görevi bir ayı geçerse yevmiye ödenmesine son verilerek vekalet ücreti ödenir. ............... ilçeleri İstanbul şehir sınırları haricinde sayılır " düzenlemesine yer verilmiştir.

Buna göre sendika üyesinin harcırah ve ikamet yevmiyesinden faydalanması için kural olarak görevli bulunduğu şehir sınırları dışındaki başka şehir veya başka bir şehrin ilçelerine geçici olarak görevlendirilmesi gereklidir. Bu kuralın istisnası ise aynı düzenleme de ............ İl’i için ................ ilçeleri olarak belirtilmiştir.

Geçici görev yolluğu talebinin dayanağını oluşturan 37. maddedeki şartlara göre davacı işçinin görevli olduğu il sınırları dışındaki yerler için bu yolluğun belirlendiği, somut dava dosyası açısından davacının ............’da görevli olduğundan, ancak .............. Merkez ve İlçeleri dışındaki geçici görevlendirilmesi halinde anılan maddedeki parasal haktan faydalanması gerektiği anlaşılmıştır.

Bu durumda, davacının görevli bulunduğu İl sınırları dışındaki yerlere hasren yapılan geçici görevlendirmeler için bu alacağın kabulü gerekirken bu ayrıma gidilmeksizin tüm görevlendirmeler için kabulü hatalıdır.

Mahkemece yapılacak iş, davacının görevli bulunduğu İl sınırları dışında geçici görevlendirmesinin olup olmadığının saptanarak sonucuna göre geçici görev alacağı hakkında karar vermektir.

3-Taraflar arasında davalı Banka’nın yemek uygulamasının eşitlik ilkesine aykırı olup olmadığı ve buna bağlı olarak davacının yemek ücretine hak kazanıp kazanmayacağı hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Davalı Banka bünyesinde 2006 yılına kadar TİS hükümleri gereğince çalışanların tamamına yemek yardımı ödenirken 2006 yılından itibaren akdedilen toplu iş sözleşmelerinde yemek yardımı ödenmesine ilişkin düzenleme kaldırıldığı için yemek parası ödenmediği, ancak İstanbul Genel Müdürlük ve Gebze ABM de bulunan işyerlerinde yemekhane bulunması sebebiyle bu yerdeki işçilere yemek hizmetinin sağlandığı anlaşılmaktadır.

Eşitlik ilkesini düzenleyen Anayasal ve yasal düzenlemelere göre eşit davranma borcu işverenin genel anlamda borçları arasında yer almakla birlikte yargısal içtihatlara göre bu borç işvereni her durumda mutlak bir eşit davranma ile yükümlü kılmamakta, haklı ve objektif nedenlerin varlığı halinde yönetim hakkını kullanırken farklı uygulamalara gidebilmesini kabul etmektedir.

Somut uyuşmazlıkta taraflar arasında davalı işvereni yemek ücreti ödemesi hususunda yükümlü kılan bir sözleşme bulunmadığı gibi davalı Bankanın İstanbul'da bulunan işyerinde yemekhane bulunması nedeniyle yemek hizmeti verip diğer illerde bu hizmeti vermemesinde subjektif bir ayrımcılıktan söz edilemez.

Belirtilen nedenle Mahkemece, hatalı değerlendirme ve yazılı gerekçelere dayanarak yemek ücreti alacağının kabulü isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.