Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/23344 K.2018/19394

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı isteminin özeti:

Davacı vekili, davacıların murisi işçinin davalı Üniversite bünyesindeki ... Tıp Fakültesinde temizlik işçisi olarak çalışırken 09.04.2011 tarihinde vefat ettiğini, davacıların müteveffanın mirasçısı olduklarını, ...

Temizlik Şirketinin davalı Üniversite'nin taşeronu olduğunu, müteveffa işçinin 06.08.1980 ile vefat tarihi olan 09.04.2011 tarihleri arasında taşeronları değişmekle birlikte sürekli çalıştığını, öğle yemeğinin işverence karşılandığını, müteveffa işçinin ... saatlerinin 07:00-16:00 ve cumartesi 07:00-12:00 arası olduğunu, 2007 yılına kadar genel tatil günlerinde ücreti ödenmeden, 2007 yılından sonra ise mesai ücreti ödenmeden günlük ücret üzerinden ödeme yapılarak çalıştırıldığını, yasanın öngördüğü şekilde yıllık ücretli izinlerinin kullandırılmadığını ve ücretinin ödenmediğini,

bir kısım işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, ulusal bayram genel tatil ücreti alacaklarını istemiştir.

B)Davalı cevabının özeti:

Davalı Üniversite vekili, davanın asıl işvereni olan ihaleyi alan 9 şirkete ihbarını talep ettiğini, işçilik alacaklarının 5 yıllık zamanaşımına tabi olduğunu, ihale alan firmalarla müvekkili Üniversite arasında alt işverenlik ilişkisi bulunmadığını, işin başından sonuna dek anahtar teslimi müteahhitlik işi olduğunu, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Tem. Ltd. Şti. vekili, müteveffa işçinin 01.04.2011-09.04.2011 tarihleri arası müvekkili şifkette temizlik işçisi olarak çalıştığını, ücretinin, ... koşullarının, işçilere ilişkin her türlü talimat, sevk ve idarenin davalı Üniversite tarafından belirlendiğini, husumet yönünden itiraz ettiklerini, asıl işverenin Üniversite olduğunu, taleplerin zamanaşımına uğradığını, yıllık izin hak etmediğini, genel tatillerde çalışması durumunda ücretin % 50 zamlı ödendiğini, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

C)Yerel Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, T.C. ... ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş Kurulu Başkanlığına ait İş Müfettişleri tarafından düzenlenen 30.01.2009/M.Ö.08-C.A.08 sayılı raporda davalı Üniversite'de ihale yolu ile verilen temizlik işlerinin İş Yasası'nın 2. maddesi ve alt işverenlik yönetmeliği hükümlerine göre muvazaa oluşturmadığı, yasal anlamda davalı üniversite ile asıl işveren- alt işveren ilişkisinin bulunduğu, davalı Üniversite'nin davanın ihbar edilmesini istediği firmaların tümünün davalı Üniversite'nin temizlik işlerini ihale yolu ile yaptıkları, diğer davalı ...

Temizlik Gıda ... Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile dava dışı diğer şirketlerin, müteveffa işçinin alacaklarından sorumlu oldukları, dosyadaki bilgi ve belgelerden, davacıların murisi ...'un hizmet akdi devam ederken, 09/04/2011 tarihinde vefat ettiği anlaşıldığından, halen yürürlükte bulunan 1475 sayılı İş Kanunu'nun 14. maddesine göre davacıların murisi ...'un ölümü ile kıdem tazminatı talep etme hakkı bulunduğu,

tarafların ve dinlenen tanıkların beyanları ile özlük dosyasından davacılar murisinin davalıya ait işyerinde 01/04/2004- 09/04/2011 tarihleri arasında toplam 7 yıl, 8 gün çalıştığı, dosyada mevcut bordro ve hesap pusulalarında davacının son ücretinin brüt 1.216,08 TL olduğu,

davacının hak kazanıp da kullanmadığı yıllık izin süresinin 110 gün olduğu ve genel tatillerde çalıştığı, yargılamanın sonunda tarfların ve dinlenen tanıkların beyanları, sunulan özlük dosyası, bilirkişi raporu ile tüm dosya münderecatından, yukarıda açıklanan gerekçeler doğrultusunda bilikişi raporu da dikkate alınarak davacının davalı ... bünyesinde 06/08/1990 tarihi ile vefat ettiği 09/04/2011 tarihleri arasındaki çalışmalarının karşılığında hakettiği tazminat alacakları, bilirkişi hesap raporunda belirtilen miktarlar üzerinden davacı tarafça sunulan ıslah dilekçesi de dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D)Temyiz:

Karar süresi içinde davacı vekili, davalı Rektörlük vekili ve davalı Şirket vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E)Gerekçe:

1-Davalı şirket vekilinin tanık dinletme talebi bakımından; davalı vekiline 22/12/2011 tarihli celsede tanıkları için 30’ar TL tanık yevmiyesi ve 6’şar TL davetiye gideri yatırmak için 2 hafta kesin süre verilmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde 2 adet tanığını ve adreslerini bildirmiş ve 29/12/2011 tarihinde yani süresi içinde 60 TL tanık gideri yatırmıştır. Yatırılan bu gider en azından 1 adet davalı tanığı için yeterlidir. Davalı vekilinin yatırdığı başka gider olması halinde her 2 tanığı için de yeterli olması ihtimali de bulunmaktadır. Ancak, hiç bir davalı tanığına duruşma davetiyesi çıkarıldığına dair Uyap sisteminde ya da fiziki dosyada belgeye rastlanmamıştır.

Mahkeme tarafından yapılacak iş, tanık dinlenmesi için eksik ücret var ise bu eksikliği davalı vekiline usulüne uygun şekilde tamamlatarak davalı tanıklarını dinleyip sonuca gitmektir.

Davalı tanıkları dinlenmeksizin sonuca gidilmesi hukuki dinlenme hakkının ihlali niteliğindedir.

2-Kabule göre;

a)Her iki davalının ıslaha karşı zamanaşımı savunmasının neticeye etkisinin ulusal bayram genel tatil ücreti bakımından değerlendirilmemesi hatalıdır.

b) Harçtan muaf olan davalı Üniversitenin harca mahkum edilmesi hatalıdır.

c) Hizmet süresi bakımından, bilirkişi raporunda ... kayıtlarında görünen bir kısım işyerlerinin davalı ile ilgisinin dosya kapsamından belirlenemediği belirtilmesine rağmen bu konuda yeterli araştırma yapılmaması hatalıdır.

d)Mahkeme tarafından yapılması gereken iş, davacının hizmet döküm cetvelinde görünen ama davalı ile ilgisinin dosya kapsamından belirlenemediği anlaşılan işyerleri var ise davacının iddia ettiği ... dönemi içinde hizmet dökümünde görünen ve davalı kurum ile ilgisi saptanamayan işyerlerinin ...’ndan, Ticaret Sicili Müdürlüklerinden, davalılardan bu işyerlerinin kime ait olduğunu, davalı kurum ile ihale, taşeronluk, ve sair benzeri ilgisi olup olmadığını gösteren belgeler ile davacı vekilinin talep ettiği sair belgeler -işyerinin ... koduna göre hangi ilde olup olmadığına bakılmaksızın- celbedilerek, taraflardan bu işyerleri hakkında açıklamaları alınarak bu işyerlerinin davalı kurum / davalı Şirket ile ilgisi olup olmadığı saptanarak hizmet süresi bakımından sonuca gitmektir.