Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/23976 K.2017/10962

Dava

Taraflar arasındaki, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ile fazla mesai ücreti, yıllık izin ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle gerçekleşen miktarın faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin hüküm süresi içinde temyizen incelenmesi taraflar avukatlarınca istenilmesi davacı avukatınca duruşma talep edilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 20/06/2017 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti.

Duruşma günü davacı adına Avukat ... geldi. Karşı taraf adına kimse gelmedi. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, işverence çalışanların ayda ortalama 50-90 saat arası fazla çalışma yapmaya zorlandığını, bunun üzerine toplu olarak fazla çalışma ücretlerinin maaşlarına eksiksiz olarak yansıtılmasını talep ettiklerinde işverence diğer işçilere gözdağı vermek için 29.11.2013 tarihinde hiçbir bildirim ve ödemede bulunmaksızın işten attığını, hak ve alacaklarını ödemediğini iddia ederek kıdem ve ihbar tazminatı, fazla çalışma ücreti, hafta tatili çalışması, ikramiye yıllık ücretli izin, ulusal bayram ve genel tatil alacaklarının tahsilini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının iş akdinin devamsızlık nedeniyle haklı olarak feshedildiğini, fazla çalışmasının olmadığını, hak ve alacaklarının zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkeme, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanarak davacının gerek çalışma koşulları, gerekse hak edilen işçilik alacakları ödemeleri yasaya uygun şekilde olmadığı, ahde vefa ilkesi ve menfaatler dengesinin davalı işveren şirket tarafından riayet edilmediği, işin yürütümü ve yapılan işin karşılığı işçinin hak ettiği, ödemeler ve sosyal haklar konusunda davalı işverencea iyi niyetli davranılması, keyfi olmaması,

gerekli, objektif ve dürüstlük kuralları çerçevesinde yapılması ve hukuka uygun şekilde işverenin bu haklarını kullanması gerektiği ancak, davacı ve dava dışı işçilerin iş akitlerinin mazeretsiz olarak davacı işe gelmediği gerekçesi ile feshedildiği, ancak bu fesih, davacı tarafça ve haklı sebeple, iş akdinin eylemli olarak feshinden sonra yapılan davalı tarafın iş akdinin feshinin hukuken geçerli olmayacağının sabit olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

D) Temyiz:

Kararı taraflar temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bendlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Dosya içeriğine göre taraflardan hangisinin fesih yetkisini kullandığının açıklığa kavuşturulması gereklidir.

Somut uyuşmazlıkta; davacı tanıkları davacının işinin sona erme biçimini bilmediklerini beyan ederken, davalı tanıkları davacının işi bıraktıklarını beyan etmişlerdir.

Dosya içeriğine göre davacının bir kısım işçilik alacaklarının ödenmediği ve bunların hüküm altına alındığı sabittir.

Mahkemece davalı işverence işçilik alacaklarının ödenmediğini, bu nedenle davacının iş akdini haklı nedenle sona erdirdiğini, daha sonra devamsızlık nedeniyle yapılan işveren feshinin hukuken geçerli olmadığı gerekçesiyle kıdem ve ihbar tazminatının kabulüne karar verilmiştir.

İhbar tazminatı, iş sözleşmesini fesheden tarafın karşı tarafa ödemesi gereken bir tazminat olması nedeniyle, iş sözleşmesini fesheden tarafın feshi haklı bir nedene dayansa dahi, ihbar tazminatına hak kazanması mümkün olmaz.

Mevcut delil durumu ve Mahkeme kabulüne göre davacının iş sözleşmesini kendisinin işçilik ücretlerinin ödenmemesi nedeniyle haklı olarak feshettiği anlaşılmakla ihbar tazminatının reddi gerekirken yazılı gerekçeyle kabulüne hükmedilmesi hatalıdır.

3-Davacı talep konusu işçilik hak ve alacaklarını brüt tutarlar üzerinden talep etmiştir.

6100 sayılı HMK.nun 26. maddesine göre hakim tarafların talep sonucuyla bağlı olup, ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez.

Bu nedenle hüküm altına alınan kalemlerin brüt miktarlara göre belirlenmesi gereklidir.

4-Hükmedilen miktarların brüt mü yoksa net mi olduğunun kararda gösterilmemesinin infazda tereddüde mahal verebileceğinin ve 6100 sayılı Kanun’un 297/2. maddesine aykırı olacağının düşünülmemesi de yerinde değildir.

5-Davalı işyerinde kullanılan ara dinlenmenin süresi uyuşmazlık konusudur.

Hükme dayanak bilirkişi raporunda fazla çalışma süresinin hesabında günlük çalışma sürelerine göre ara dinlenmelerini 1 saat ve üzerinde tayin edildiği görülmüştür.

Dosyadaki bilgi, belge ve bilhassa taraf tanık beyanlarından dava işyerinde ara dinlenmesinin 30 dakika olarak kullanıldığı sabittir.

Bu fiili olgu karşısında fazla çalışmanın 30 dakikalık ara dinlenme süresine göre hesaplanması gereklidir.

6-Yıllık ücretli izin ve ikramiye alacaklarının yasal faiz yerine banka mevduat faizine göre hüküm altına alınması da hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.