Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/24284 K.2018/20861

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı işyerinde 01/07/1994 ile 02/09/2013 tarihleri arasında otomobil mekanik ustası olarak en son net 1.600,00 TL aylık ücretle çalıştığını, davalının 24/08/2013 tarihi itibariyle SGK’ya verdiği çıkış bildirgesiyle müvekkilini emeklilik koduyla işten çıkardığını ancak bu durumu müvekkiline söylemediğini, 02/09/2013 tarihinde ise müvekkilini çalıştırmak istemeyerek işten çıkarttığını,

müvekkilinin haftanın 6 gününde resmi bayram günleri dahil olmak üzere 07.30 ila 19.00 saatleri arasında fazla mesai yaparak çalıştığını ancak fazla mesai ve tatil çalışma karşılığı ücretlerinin ödenmediğini ve yıllık ücretli izin alacağı bulunduğunu ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatları ile fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının müvekkiline ait işyerinde sigortalı gözükmekle birlikte kendi hesabına çalıştığını, davacının Ağustos ayında emeklilik için müracaat ettiğini söyleyerek işlemlere başladığını, kıdem tazminatı ödenmesini aksi taktirde mahkemeye müracaat edeceğini bildirmesi üzerine müvekkilinin de yasal olarak gözüken duruma uygun olması için davacıya elden 14.478,13 TL. kıdem tazminatı ödemesi yaptığını, emekli olacağı gerekçesiyle işe gelmediği, işten çıkartılmadığını, işyerinde kendi hesabına çalışması nedeniyle mesaisinin kendisi tarafından belirlendiğini, yine tatil günlerinde çalışmasının söz konusu olmadığını, çalışmanın kendisinin inisiyatifinde olduğunu, yıllık izinlerini kullandığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ile bilirkişi raporuna ve davacının emekli olarak işten ayrıldığı davalı tarafça ileri sürülse de, davacı ... davalı tanıklarının iş akdinin sona erme sebebine ilişkin herhangi bir bilgilerinin olmaması, işverenin davacının çıkışını 24/08/2013 tarihinde kuruma bildirmiş olması ve emeklilik için kuruma tahsis talebinin de davacı tarafça 02/09/2013 tarihinde yapılmış olması karşısında iş akdinin işveren tarafından haksız feshedildiği, gerekçelerine dayanılarak; fazla mesai ile ulusal bayram ve genel tatil alacaklarında yapılan takdiri indirim dışında dava kabul edilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davacının ihbar tazminatı almaya hak kazanıp kazanmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

İhbar tazminatı, iş sözleşmesini fesheden tarafın karşı tarafa ödemesi gereken bir tazminat olması nedeniyle, iş sözleşmesini fesheden tarafın feshi haklı bir nedene dayansa dahi, ihbar tazminatına hak kazanması mümkün olmaz. İşçinin 1475 sayılı Yasa'nın 14’üncü maddesi hükümleri uyarınca emeklilik, muvazzaf askerlik, evlilik gibi nedenlerle iş sözleşmesini feshetmesi durumunda ihbar tazminatı talep hakkı bulunmamaktadır. Anılan fesihlerde işveren de ihbar tazminatı talep edemez.

Somut uyuşmazlıkta, iş akdini hangi tarafın ne sebeple feshettiği uyuşmazlık konusu olup, tanıklardan feshe ilişkin beyanı bulunan tek tanık davacının eşi olan ..., iş akdinin davacının emekliliği nedeniyle sona erdiğini beyan etmiştir.

Ayrıca dosyadaki bilgi ve belgelerden, davalı işverenin, feshin 24/08/2013 tarihi itibariyle emeklilik nedeniyle yapıldığına dair işten çıkış bildirimini SGK’ya 01/09/2013 tarihinde verdiği, davacının ise 02/09/2013 tarihinde emeklilik için SGK’ya başvurduğu anlaşılmaktadır.

Davacının eşinin beyanı dosyadaki bu bilgilerle birlikte gözetildiğinde, davacının işverene emeklilik nedeniyle fesih iradesini açıklayıp sonrasında SGK’ya müracaat ile gerekli belgeyi aldığı anlaşılmaktadır. Bu oluşa göre, davacının ihbar tazminatı talebinin reddi yerine kabulü hatalıdır.

3- Dava belirsiz alacağın bir türü olan kısmi eda külli tespit davası olarak açılmış olup, bu dava türünde faiz başlangıcı yönünden Dairemiz uygulaması kısmi dava esaslarıyla aynıdır. Bu itibarla, hüküm altına alınan kıdem tazminatı dışındaki alacakların faiz başlangıcının dava dilekçesiyle istenen miktar bakımından dava, ıslah ile artırılan miktar bakımından ise ıslah tarihi olması gerekirken tamamına dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi hatalı olup, bir diğer bozma nedenidir