Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/26400 K.2018/22352

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin 21.3.2005-28.11.2011 tarihleri arasında davalılar yanında çalıştığını, askerlik nedeni ile ayrıldığını yazılı olarak bildirdiğini, son aya ait ücretinin ödendiğini, sonrasında cüzi bir ödeme yapıldığını, kıdem tazminatı, fazla mesai ücreti, yıllık izin ücret ve asgari geçim indirimi alacağının tam olarak ödenmediğini, aylık asgari 200 saat çalıştığını, özellikle son 2 yılda haftalık 240 saat çalıştığını, yıllık izin kullanmadığını, genel tatil günlerinde vardiya durumuna göre tatil 1. ve 3. günlerinde çalıştığını, son ücretinin net 1.420TL olduğunu, işten çıktığında ... şirketinde çalışmakta olduğunu,

giriş tarihinde aynı yöneticileri tarafından işletilen değişik firmalarda sözleşmesi her yıl yenilenerek çalıştığını, çalışmasının kesintisiz olduğunu, çalıştığı şirketlerin 2 ve 3 nolu davalıların taşeronları olduğunu, zaman zaman işyeri değiştirilse de amirlerinin aynı kişiler olduğunu, yaklaşık 5 yıl 2 nolu davalıda 1,5 yıl ise 3 nolu davalıda çalıştığını, her yıl kurumların ihale tarihlerine göre ihaleyi alan şirketlere kayıt yapıldığını iddia ederek bir kısım işçilik alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... Koruma ve Güv.Hizm.Ltd.Şti.

Vekili, zamanaşımı definde bulunduğunu, davacının iş akdinin askerlik nedeni ile sona erdiğini, müvekkili tarafından kıdem tazminatına mahsuben 8.12.2011 tarihinde 3.500 TL.’nin banka hesabına ödendiğini, ücretinin bordrolarda görüldüğü üzere net 1.045 TL./brüt 1.460 TL. olduğunu, yemek parası 138 TL., yol parası 156 TL. olduğunu, net ödenenin 1.217 TL. + asgari geçim indirimi olduğunu, davacının çalışma şeklinin 2008 yılı ve öncesinde 12/36 sistemi olduğunu 3 saat ara dinlenmesinin olduğunu ve fazla çalışma doğurmadığını, 2009 yılında 24/48 sistemi ile çalıştığını aylık 10 gün çalışıldığını ve ortalama 6 saat ara dinlenme olduğunu,

denkleştirme yapıldığında fazla çalışma alacağı doğmadığını, 2010 yılı ve sonrasında 2/2/2 denilen 12 sat üzerinde 2 gündüz 2 gece 2 istirahat sistemi ile çalıştığını, günlük ortalama 3 saat ara dinlenme olduğunu, ara dinlenmenin düşülmesi ile fazla çalışmanın bulunmadığını, resmi tatillerde çalışmasının karşılığının bordrolara yansıtılarak ödendiğini, asgari geçim indirimi alacağının maaşı ile ödendiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Deniz Otobüsleri A.Ş. vekili; davacının müvekkili şirketin çalışanı olmadığını, husumet itirazında bulunduklarını, ihale yolu ile diğer davalıdan güvenlik hizmeti alındığını, işçi teminine değil hizmet alımına yönelik sözleşmenin bulunduğunu, İDO’nun kamu işvereni olması nedeniyle asıl-alt işveren ilişkisi ile muvazaa hükümlerine tabi olmadığını, davacının ödenmediğini iddia ettiği alacaklarından diğer davalının sorumlu olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Şehir Hatları Tur.San.ve Tic. A.Ş. vekili; zamanaşımı definde bulunduklarını, davacının müvekkili şirketin çalışanı olmadığını, husumet itirazında bulunduklarını, güvenlik hizmeti satın alınan ... şirketinin personeli olduğunu, müvekkili tarafından işletilen iskelede güvenlik işi yaptığının belirlendiğini, çalışan kişilerin özlük işleri ile yüklenici firmanın ilgilendiğini, yapılan fazla mesailer konusunda müvekkili şirketin bilgisinin bulunmadığını, müvekkili şirketin 30.09.2010 tarihinde hizmet vermeye başladığını, ihalenin kazanılarak 30 yıllık işletme hakkının alındığını, ihale ile işin verildiğini ve çalışanların seçilmesi ve tasarruf yetkisinin yüklenici firmada olduğunu, davacının taleplerinden yüklenici firmanın sorumlu olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalılar vekilleri ayrı ayrı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Mahkemece yargılama sırasında ek bilirkişi raporu alınmış, alınan ek bilirkişi raporu davalılardan İDO vekiline 22/06/2015, ... Şehir Hatları AŞ vekiline 24/06/2015 tarihinde tebliğ edilmiş, 30/06/2015 tarihli karar duruşmasında her iki davalı vekili rapora karşı beyanda bulunmak için süre talep etmiş ise de mahkemece bu talepler ile ilgili olumlu veya olumsuz bir karar verilmeksizin yargılamaya son verilmiştir.

Mahkemenin, davalı vekillerinin süre taleplerine ilişkin olumlu veya olumsuz bir karar vermeksizin yargılamaya son vermesi, taraflara rapora karşı iki haftalık süre içinde itiraz hakkı tanıyan HMK'nın 281/1 maddesine aykırı ve davalının hukuki dinlenilme hakkının kısıtlanması niteliğinde olup kararın salt bu nedenle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.