Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/26435 K.2019/564

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı isteminin özeti:

Davacı vekili, davacı işçinin davalı şirkete ait ... şantiyesinde 23.03.2008'de kalıp ustası olarak işe başladığını, 30.12.2008 de işverence haksız olarak işten çıkartıldığını, davacının çalıştığı süre boyunca ücretlerini alamadığını, tüm girişimlerinin «bugün değil, yarın» şeklinde oyalamalarla geçiştirildiğini, davalıya ait şantiyede toplam 9 ay 7 gün çalışmasına rağmen, bir günlük ücretini dahi alamadığını, en son günlük 60,00 TL net ücretle işten ayrıldığını, aylık net maaşının 1.800,00 TL olduğunu, ancak işveren tarafından sigorta primlerini düşük olarak ödemek için ücretinin asgari ücretten gösterildiğini,

davacı işçinin iş akdinin davalı tarafından haksız ve ihbar sürelerine uyulmaksızın kötüniyetli olarak, ihbar tazminaü ödenmeksizin feshedildiğini, davacı işçinin işverene ait işyerinde haftanın 7 günü çalıştığını, hafta tatilinin kullandınlmadığını, sabah 08:00 de işe başladığını, işyeri mesaisinin akşam 18;00 olmasına rağmen genellikle akşam 20;00'ye hatta bazen daha geç saatlere kadar çalıştığını, fazla çalışma yapmasına rağmen kendisine fazla mesaisinin ödenmediğini, davalı işveren tarafından öğle 1 saat yemek arası dışında herhangi bir ara dinlenmesi verilmediğini, yemeğin işverenlikçe verildiğini,

hafta tatilleri ve resmi tatillerde çalıştırıldığını, bir kısım işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek ihbar tazminatı, ücret, fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti, ulusal bayram genel tatil ücreti alacaklarını istemiştir.

B)Davalı cevabının özeti:

Davalı vekili, cevap dilekçesinde açıklama kısmına sehven davacının adı yerine B.A. adlı kişinin isminin yazıldığını, bu maddi hatayı düzelttiklerini belirtmiştir. Davalı vekili, cevap dilekçesinde, davalı işyerinde 23.03.2008-30.12.200 tarihleri arasında...şantiyesinde gerek şirket şantiyesinde düz işçi olarak, gerek götürü işvererek çalıştırılmadığını, işyeri kayıtlarında yapılan incelemede bu isimde bir çalışana rastlanmadığını, davacının ...

Şantiyesinde 9 ay 7 gün hiç ücret almadan çalıştığı beyanının hayatın olağan akışına uymadığını, birikmiş ücretlerini alamadığını beyan ettiğini, 4857 Sayılı İş Kanunu’nun 34. maddesi gereğini yerine getirmeyen davalı şirketi temerrüde düşürecek ihtarname keşide etmediğini, İş Mahkemesine başvurmadığını, bu durumun manidar olduğunu, davacının 60,00 TL/gün ücret ile 277 gün boyunca çalıştığını beyan ettiğini, alacağının tutarının belirlenebilir miktara karşılık geldiğinin açık olduğunu, bu nedenle HMK. nın 109/2 maddesi uyarınca kısmi dava açamayacağını, bu hususu HMK. nın 117. maddesi gereği ilk itiraz olarak incelenmesini talep ettiklerini,

talep edilen ücretlerin zamanaşımına uğramış olduğunu, davacının davalı şirket bünyesindeki hiçbir kademede, hiçbir tarihte çalışmadığını, bu nedenle iş akdinin de haksız olarak feshinin mümkün olmayacağını, davacı yanın işverenin isminde yanıldığını ya da iş verdikleri taşeron emrinde çalışmakta ise taşeronun ismini sakladığını, ilk itirazlarının gözönünde bulundurulmasını, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

C)Yerel Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davacının davalı işyerinde 13.03.2008 - 15.12.2008 tarihleri arasında çalıştığı, her ne kadar davalı şirket, davacının kendi işçileri olmadığını savunmuş ise de tanık beyanları ve SGK kayıtları karşısında bu savunmaya itibar edilmediği, ücret konusu çekişmeli olup davacı günlük 60 Tl yevmiye ile çalıştığı iddiasının tanıklarca da desteklendiği, emsal ücret araştırmasında da davacının iddiasına yakın bir ücret bildirildiği,

buna göre davacının yaptığı işin niteliği, tanık beyanları ve emsal ücret araştırması birlikte değerlendirilerek en son aylık 60,00/günTLx30gün=net 1.800,00 TL. brüt 2.512,21 TL. ücretle çalıştığı kanaatine varıldığı, davacı tanıklarının, davacının ücret alacağını talep etmesi nedeniyle işveren tarafından işten çıkartıldığını beyan ettiği, dosya kapsamına göre davacının çalıştığı süre içinde ücret almadığı görüldüğü, bu durum davacının iddiası ve tanık beyanları ile birlikte değerlendirildiğinde davacının işveren tarafından haksız olarak işten çıkartıldığı, bu nedenle kıdem tazminatına hak kazandığı,

bilirkişi raporunda davacının hak ettiği alacak miktarlarının İş hukuku ilkeleri çerçevesinde usulünce ve gerekçeleri de belirtilerek gösterildiği, hesaplama yönteminin benimsendiği, bilirkişinin tarafsızlığına ilişkin taraf vekillerince bir iddianın ortaya atılmadığı, rapora yapılan eleştirilerin teknik boyutta kaldığı, bu yönü ile mevcut raporun hüküm vermeye yeter nitelikte olduğu sonucuna varıldığı,

mevcut bilirkişi raporu doğrultusunda açılan davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilmesi gerektiği, fazla mesai ve genel tatil ücreti miktarlarından hayatın olağan akışı, davacının her zaman aynı tempoda ve sürede çalışamayacağı hususları dikkate alınarak mahkememizce % 30 civarında bir indirim yapıldığı,

ayrıca, davalı vekili her ne kadar zamanaşımı itirazında bulunmuş ise de, dava açıldıktan sonda davacı vekilinin davalı işveren aleyhine 6.7.2012 tarihinde Ümraniye 2.İcra Müdürlüğünde işçilik alacakları nedeniyle 25000 TL üzerinden takip başlattığı, davalı işverenin 27.7.2012 tarihinde takibe itiraz etmesi nedeniyle takibin durduğu, söz konusu bu takip nedeniyle zamanaşımının kesildiği, bu nedenle ıslaha karşı ileri sürülen zamanaşımı itirazının dikkate alınmadığı,

dava dilekçesinde talep edilen alacak miktarı ile icra takibine konulan 25000 TL'lik alacağın toplamı net 27.400 TL olup (bu miktara ihbar alacağı dahil değildir) brüt miktarlar üzerinden hüküm altına alınan alacakların netleştirilmesi halinde talebi aşan miktar bulunmadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

D)Temyiz:

Karar süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E)Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davacının tüm, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür.

Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir.

Somut uyuşmazlıkta, fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti ve ulusal bayram genel tatil ücreti bakımından;

Davacı tanıklarından B.A.nın davalıya karşı davası olduğu ve eldeki dosyanın davacısı ...’ın, B.A.nın dosyasında tanık sıfatı ile verdiği ifadesinde davacının kayınbiraderi olduğunu belirttiği, davacının diğer tanığının ise davalı işverenlikte çalışmadığı gibi davalı işverenlikteki davacının çalışmasını fiilen ve somut olarak bilebilecek durumda da olmadığı anlaşılmaktadır.

Bu nedenler ile ispatlanamayan fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti ve ulusal bayram genel tatil ücreti taleplerinin sübut bulmadığından reddi yerine kabulü hatalıdır.

3- Kabule göre; fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti ve ulusal bayram genel tatil ücreti bakımından, davacı vekilinin ıslahen ve neticeten talep ettiği miktarları aşar şekilde karar verilmesi de HMK. nın 26. maddesi kapsamında taleple bağlılık kuralının ihlalidir.