Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/27451 K.2015/27599

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davalılar tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, davalı ...

Üniversitesi'nin ... kampüsünde temizlikçi olarak işe başladığını, alt işverenlerin belirli periyotlarla değiştiğini, davacının 05.01.2004 tarihinde işe başladığını ancak sigorta bildiriminin geç yapıldığını ve 12.10.2012 tarihine kadar çalışmasının aralıksız devam ettiğini ve en son alt işveren değiştiğinde davacıya herhangi bir açıklama yapılmadan iş aktinin feshedildiğini, 12.10.2012 tarihinde iş akti feshedilen davacının sigorta çıkışının davacının bilgisi olmadan daha erken yapıldığını, davacının fiilen 12.10.2012 tarihine kadar çalıştığını ve sonraki günlerde işe gelmemesinin söylendiğini ileri sürerek,

iş aktinin feshinin geçersizliği ile davacının işe iadesine,davacının yasal süre içinde işe başlatılmaması halinde boşta geçen süre için 4 aylık ücreti ile diğer haklarının ödemesine karar verilmesini talep istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalılardan, ... cevap vermemiş, davalı ... vekili ise davalı üniversite ile davalı firma arasında alt işveren asıl işveren ilişkisi kurulmadığını ve temizlik ihalelerinin çoğunlukla 1 yıldan kısa süreli yapılmakta olduğunu ve yeni firma ile yapılan iş aktinin yeni bir akit olduğunu ve eski hizmet aktini süresiz hale getirmediğini,davacının 12.10.2012 tarihine dek çalışmasının olmayıp sigorta çıkışının yapılmasından sonra işe gelmeye devam etmiş ise de çalışmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, davalılar arasında asıl-alt işveren ilişkisi olduğu, feshin geçerli nedene dayanmadığı gerekçesi ile davanın kabulü ile feshin geçersizliğine, davacının alt işverene işe iadesine, işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücretinden davalıların birlikte sorumluluğuna karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalılar, davanın 1 aylık hak düşürücü sereden sonra açıldığı gerekçesi ile temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davanın 1 aylık hak düşürücü sürede açılıp açılmadığı ve iş akdini hangi tarihte sona erdiği noktalarında toplanmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 20. maddesi uyarınca iş sözleşmesinin geçerli neden olmadan feshedildiğini ileri süren işçinin, fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içerisinde feshin geçersizliği ve işe iade istemi ile dava açması gerekir. Bu süre hak düşürücü süre olup, resen dikkate alınması gerekir.

Somut olayda, davacının asıl işveren ...nin temizlik işlerini ihale ettiği şirketlerde temizlik elemanı olarak çalıştığı anlaşılmaktadır. Davacı bu işyerinde 12.10.2012 tarihine kadar çalışmasının sürdüğünü iddia etmektedir. Ancak kayıtlarda davalı alt işveren olarak gösterdiği şirkette iş sözleşmesinin 22.09.2012 tarihinde, 01.10.2012 tarihinde ise yine temizlik işini alan dava dışı İstanbul Müzayede şirketinde çıkışı görülmektedir.

Davacının 01.10.2012 tarihinden sonra çalışıp çalışmadığı anlaşılamamıştır. Mahkemece davacının beyanı esas alınarak davanın kabulüne karar verilmiştir. Oysa davacı tanığı davacının ne zaman işten çıkarıldığını bilmediğini söylemektedir. Davalı tanığı ...., davacının en son İstanbul Müzayede şirketinde çalıştığını söylerken, diğer davalı tanığı ... Müzayede şirketinin yeni ihale aldığını ve davacıyı çalıştırmadığını söylemiştir.

Hakimin davayı aydınlatma görevi çerçevesinde, davacıya çalıştığı dönem, ile iş sözleşmesinin hangi tarihte kim tarafından sona erdirildiği açıklattırılıp, davalı ... nezdinde geçen çalışmasının 22.09.2012 tarihnde sona erdiği de gözetilerek, 01.10.2012 tarihinde ... Şirketi yeni dönem ihale aldığından bu şirkette çalışmasının olup olmadığı araştırılmalı ve çelişkiler giderilmelidir.

Davacının 01.10.2012 tarihinden sonra çalışması varsa ... kaydına göre 22.9.2012 tarihinden sonra .... şirketinde çalışması görünmediğinden bu tarihten sonra çalıştığı alt işverene davayı yöneltmesi için HMK.'un 124. maddesi uyarınca süre verilmeli, deliller toplanmalı ve sonucuna göre karar verilmeli, ancak davacının 01.10.2012 tarihinden sonra çalıştığı ispatlanamazsa davanın 1 aylık süreden sonra açıldığı gözetilerek reddi yönünde hüküm kurulmalıdır.