Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/3583 K.2015/6384

Yerel mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Hüküm duruşmalı olarak süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş ise de; işin mahiyeti itibarıyla duruşma isteminin reddine, incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verilmiş olmakla dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalılardan ...' nın başvurusu üzerine diğer davalı ... tarafından düzenlenen 31/05/2013 tarihli olumlu yetki tespit yazısı müvekkil şirkete 14/06/2013 tarihinde tebliğ edildiğini, yasal süresi içinde ve görevli makama kayıt ettirilen bu dilekçe ile olumlu yetki tespitine itiraz ettiğini, davalılardan ..., 28/05/2013 tarihinde diğer davalı ...' na başvurarak müvekkili şirkette toplu iş sözleşmesi akdetmek için yetkili olduğunun tespit edilmesinin talep edildiğini,

buna göre davaya konu edilen yetki tespiti bakımından davalı sendikanın 28/05/2013 tarihi itibariyle Kanunun aradığı çoğunluğa sahip olup olmadığının tespiti gerektiği, Bakanlık tarafından tespite esas işçi sayısı 60 kişi olarak tespit edildiği ancak müvekkili şirkette yetki başvuru tarihi olan 28/05/2013 tarihinde 76 işçi çalıştığını, bu açıdan yapılan yetki tespitinin hatalı olduğunu ve çalışan işçi sayısının sunulan kayıtlar çerçevesinde yeniden tespit edilmesi gerektiğini, Bakanlık tarafından tespit edilen üye işçi sayısına göre dahi davalı ...' nın müvekkil şirkette çoğunluğu sağlamadığını beyan ederek davalılardan ...

6356 sayılı Kanununun aradığı çoğunluğu haiz olmadığından itirazın kabulü ve .....nın 31/05/2013 düzenleme tarihli olumlu yetki tespitinin iptalini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalılardan ..... vekili dilekçesinde özetle; .... Sendikası tarafından söz konusu işyeri ile ilgili olarak, 28/05/2013 tarihinde yetki tespiti başvurusunda bulunulması üzerine, 6356 Sayılı sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu' nun 41. Mad. 7.bendindeki "Bakanlık yetkili sendikanın belirlenmesinde ve istatistiklerin düzenlenmesinde kendisine gönderilen üyelik ve üyelikten çekilme bildirimleri ile Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılan işçi bildirimlerini esas alır." hükmü gereğince işyerlerine ilişkin bildirimler doğrultusunda alınan dökümlerde başvuru tarihi itibariyle söz konusu işyerinde 60 işçinin çalıştığını, bu işçilerden 25 tanesinin ... Sendikası' na üye olduğunun tespit edildiğini ve buna ilişkin yetki tespit yazısının taraflara

gönderildiğinin anlaşıldığını, Bakanlık’ça yapılan tespitin yerinde olup, Yasanın aradığı oranda çoğunluk sağlanmış bulunduğundan davanın reddini savunmuştur.

Davalılardan ... Sendikası cevabi dilekçesinde özetle.

6356 sayılı Yasanın 39/7 maddesi gereği işveren vekilleri çoğunluk tespitinde nisaba katılamayacağından Bakanlığın 28/05/2013 tarihinde davacı işletmede çalışan ve nisaba dahil işçi sayısının 60 olduğuna dair tespitinin yerinde olduğunu, davacı işletmenin farklı iş kolundaki işyerlerinde çalışan işçileri de dava konusu çoğunluk tespitine konu işyerlerine dahil etmeye çalışarak mahkemeyi yanıltmak ve müvekkili sendikanın yetki belgesini almasını engellemeyi istediğini, davacı işletmenin,

müvekkili sendikaya üye işçilerin istifa etmesi için baskı uyguladığını ve 27/05/2013 tarihinde müvekkil sendikaya üye olan işçilerin bir kısmı bir kaç gün sonra istifa etmek zorunda kaldıklarını, ancak müvekkili sendikanın başvuru tarihi 28/05/2013 olduğundan istifaların müvekkili sendikanın çoğunluğunu etkilemeyeceğini beyan ederek, davanın esastan reddini savunmuştur.

C) Yargılama Safahatı ve Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemenin ilk kararı dairemizin 2014/666 esas 2014/2668 karar sayılı ilamı ile özetle ve sonuç olarak ;

1- Mahkemece öncelikle ... ve ...’de yer alan işyerlerine ilişkin SGK kayıtları, ticaret sicil kayıtları, ana sözleşme ile işyerlerindeki organizasyonu ve varsa işyerlerinin birbirleriyle ilgilerini gösterir yönetsel belgeler dosya kapsamına dahil edilmeli, burada yapılan işlerin bağımsız nitelikte olup olmadığı ,sonucuna göre ortada tek bir işyeri ve ona bağlı yer mi, birden fazla işyeri mi olduğu, birden fazla işyeri mevcut ise bunun toplu iş hukuku anlamında aynı işkolunda yer alan işyerlerinden oluşan bir işletme olup olmadığı, işletme söz konusu ise merkezi araştırılıp, gerekirse bu konuda keşif yapılarak yetkili mahkeme belirlenmelidir.

2- 6356 sayılı Yasanın 5. maddesi uyarınca işkolu tespit süreci işletilmediği sürece işyerinin girdiği işkolu sosyal güvenlik kayıtlarındaki koddan hareketle belirlenecektir.Davacı tarafından .../... adresinde faaliyet gösteren işyerinin taşımacılık iş kolunda tescil edildiği, Bakanlık’ça kayıtlardan hareketle yetki tespit işleminin yapıldığı, .../....'da yer alan deponun farklı bir iş kolunda kaydedilmesinden dolayı çalışanlarının çoğunluk hesabında dikkate alınmamasında bir isabetsizlik yoktur.

3- Somut uyuşmazlıkta, hangi işçilerin işveren vekili olduğunun saptanabilmesi için işçilerin görev tanımını ve yetkilerini belirten bilgi ve belgeler ile personel yönetmeliği, davacı şirketin örgütsel yapısını (işletmenin yapılanmasını) gösterir organizasyon şeması ile bu hususa ilişkin tüm bilgi ve belgeler, ...’ın yönetim kurulu üyesi olarak yetki tespit tarihinde ortaklık paylarını gösterir belgeler getirtilerek değerlendirilmeli, işyeri/işletmeyi temsile yetkili olup olmadıkları kuşkuya yer vermeyecek şekilde ortaya konularak elde edilecek sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi yerinde olmamıştır.” gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, şirket merkezinin, ...'deki satış mağazasındaki satış işinin organize ve koordine edilmesi için idari işlerinin yapıldığı yer olduğu; mağazada ise ev eşyası ürünlerinin satışının yapıldığı; satış işlerinin organize edilmesi yönünden bir hizmet üretildiği, bu nedenle ...'taki yerin ortak büro yönetim hizmetleri, mağazanın ise ticaret büro eğitim ve güzel sanatlar iş kollarında ... ve ... kodları ile anılan ve beraberce bir işletme oluşturan yerler olduğu bu kapsamda da %40 sendikalı sayısının yeterli olduğu ve davalı sendikanın bu çoğunluğu sağladığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosya içindeki hükme esas raporda mahkemenin gerekçesi ve vardığı sonuç yeterli araştırma ve incelemeye dayalı değildir. Öncelikle tespit tarihinde her iki işyerinin işyeri merkez veya bağlı işyeri veya bu işyerlerinin işletme kapsamında olup olmadıklarının aralarında işletme ekonomisi,işletme ve toplu iş hukukundan anlayan bilirkişilerin bulunduğu bir bilirkişi heyetinden rapor alınarak sonuca gidilmesi gerekir. Bu tespit ve araştırma sonucunda işyeri toplu iş sözleşmesi veya işletme toplu iş sözleşmesi yapılıp yapılamayacağı belirlenmelidir.

Diğer taraftan işyerinde yetki tespitinde dikkate alınmaması gereken işveren vekili konumundaki kişi sayısı uyuşmazlık konusu olup, bilirkişi raporu ve mahkeme gerekçesi bu konuda da somut delillere dayanmamaktadır.Bu nedenle yetki tespit tarihinde davacı işverene ait ortakları ve şirketi temsile yetkili kişileri gösterir yetki tespit tarihine ve öncesine ait ticaret sicil kayıtları, imza sirküleri getirtilerek 6356 sayılı Yasa kapsamında işveren vekili olanların tespitiyle yetki tespit tarihindeki işçi sayısının belirlenmesi gerekir. Eksik incelemeyle bozma gerekleri yerine getirilmediğinden yazılı şekilde karar verilmesi hatalıdır.

2- Üye sayısının bozma öncesi ilamda 25; incelemeye konu ilamda 21 olarak değerlendirilmesi ayrıca hatalı olup bozma nedeni yapılmıştır.

F) Sonuç: