Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/5559 K.2015/10833

Yerel mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Hüküm duruşmalı olarak davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş ise de; HUMK.nun 435.maddesi gereğince duruşma isteğinin süreden reddine ve incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verilmiş olmakla Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı isteminin özeti:

Davacı vekili, davacının iş aktinin davalı tarafından haksız feshedildiğini ileri sürerek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai ücreti, hafta tatli ücreti ve genel tatil ücreti alacaklarını istemiştir.

B)Davalı cevabının özeti:

Davalı vekili, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

C)Yerel Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, sübut bulmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

D)Temyiz:

Karar süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E)Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davacının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Somut olayda, davacı vekili davacının iş aktinin haksız olarak davalı tarafından feshedildiğini ileri sürmüştür. Davalı vekili, davacının bir takım usulsüzlükler yaparak ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davrandığını, aynı işyerinde çalışan bir kısım kimselerin de benzer şekilde usulsüzlükler yaptıklarını, bu nedenle davacının iş aktinin haklı nedenle feshedildiğini savunmuştur.

Mahkeme tarafından, 2005 ve 2006 yıllarındaki bir takım işveren belgeleri de gerekçe gösterilerek davalı işveren tarafından iş aktinin haklı nedenle feshedildiği sonucuna varılmıştır. Oysa, davalı işverenin fesih yazısında 2005 ve 2006 yıllarındaki olaylara fesih nedeni olarak dayanılmamıştır. Davalı işverenin fesih yazısında, "davacının 2009 yılında tespit edilen kredi kartı sliplerindeki bir takım usulsüzlükleri ile haksız kazanç sağladığı, mağazada çalışan diğer bir kısım kişilerin de davacının bilgisi ve onayı dahilinde aynı şekilde kredi kartı slipleri düzenlediği, usulüne aykırı gider pusulası ile stok düzeltmesi yaptığı, 1 adet MP3 çaların eksik olduğu ancak bu durumun bildirilmediği" yönündeki gerekçelere dayanmıştır.

Bu nedenle, davalının fesih gerekçesi olarak hiç dayanmadığı 2005 ve 2006 yıllarındaki olayların Mahkeme kararında gerekçe olarak gösterilmesi, diğer yandan davalının fesih yazısındaki fesih nedenlerinin gerekçeli kararda denetime elverişli şekilde tartışılmaması yerinde değildir.

Dosyada mevcut kovuşturmaya yer olmadığına dair Cumhuriyet Başsavcılığı kararı Hukuk Mahkemesi'ni bağlayıcı nitelikte değildir.

Öncelikle davacının görev tanımı ve kapsamı tereddütsüz tespit edilmelidir. Davanın taraflarının iddia ve savunmaları göz önünde tutularak, şirket denetim raporunun imzalı bir sureti celbedilmeli, davacı ve aynı mağazadaki bir kısım diğer kişiler için hazırlanmış bulunan slipler karşılığında fiş veya fatura kesilip kesilmediği, kasa raporları, diğer işyeri belgeleri gerekirse yerinde incelenmeli, davalının feshe dayanak gösterdiği sliplerdeki harcamaların gerçek olup olmadığı tespit edilmeli, tarafların iddia ve savunmaları, işyeri kayıtları incelenerek denetime elverişli şekilde ortaya çıkartılmalıdır.

Davalının, “davacının gider pusulası ile stok düzeltmesi yaptığı” yönündeki savunması hakkında, davacının böyle bir eyleminin gerçekten olup olmadığı, var ise bu eyleminin şirket içi uygulamaya aykırı olup olmadığı, aykırılığın tespiti halinde davacının bu durumdan kusuru olup olmadığı ve kusurunun derecesi, şirket kayıtları iddia ve savunma gözetilerek incelenmek sureti ile tespit edilmelidir.

Davalının savunduğu “MP3 kaybı” olayında, böyle bir kaybın olup olmadığı, olmuş ise davacının bu olaydaki kusuru şirket kayıtları incelenerek tespit edilmelidir.

Belirtilen hususlar araştırılırken, gerekmesi halinde taraf tanıkları yeniden dinlenmeli ve dosyadaki deliller bütünlük içinde incelenmelidir.

Yukarda açıklandığı şekilde davacıya davalı tarafından atfedilen eylemlerin var olup olmadığı, davacının bu olaylardaki kusurunun derecesi, ihmali mi yoksa kastı mı olduğu davacının kendi emir ve talimatında çalışan kişileri denetlemekte ihmali veya kasti kusuru olup olmadığı irdelenerek, davalı açısından haklı fesih koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği, denetime elverişli şekilde tartışılarak sonuca gidilmelidir.

Eksik araştırma, inceleme ve yazılı gerekçe ile davalı tarafından yapılan feshin haklı olduğuna karar verilmesi hatalıdır.

3- Fazla mesai ücreti ve genel tatil ücreti talepleri açısından, mevcut puantajlar davanın her iki tarafına da sorularak açıklatılmalıdır. Ayrıca, davacının mesai saatlerini kendisinin belirleyip belirlemediği tespit edilmelidir. Dosyadaki bazı bordrolarda hem fazla çalışma, hem tatil günü hem de ek masai tahakkuku izlenmektedir. Bu tahakkuklar davanın her iki tarafına da sorularak açıklatılmalı, hangi çalışmalara tekabül ettiği belirlenmelidir.

Bordrolardaki tahakkukların puantajlar ile örtüşüp örtüşmediği karşılaştırılmalıdır. Gerekirse taraf şahitleri yeniden dinlenmelidir. Bordrolarda, fazla mesai ve genel tatil tahakkuku olmasına rağmen, muhasebe yöntemleri ile hep aynı ücretin ödenmesi, hep aynı fazla mesai tahakkukunun yapılması gibi yollarla tahakkukların gerçek çalışma karşılığı mı olduğu yoksa bu tahakkukların sadece görünüşte mi yapıldığı irdelenmelidir.

Açıklanan şekilde sonuca gidilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme ile sonuca gidilmesi hatalıdır.