Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/20449 K.2017/13257

Davacı vekili, davacının davalı işyerinde ekim 1995 -30.11.2015 tarihleri arasında renk ayrımı operatörü olarak çalıştığını, iş aktinin davalı tarafından usul ve yasaya aykırı nedenlerle feshedildiğini, davalının keyfi olarak geçerli neden sunmayarak İş Kanunu 17,18,19.maddelerine aykırı davrandığını, davacının 20 yıl çalıştığı işyerinden haksız olarak çıkartıldığını,

İş Kanunu 20.maddesine göre fesih bildirimine itiraz ettiklerini ve Yasanın 21.maddesindeki hakların davacıya iadesinin talep edildiğini iddia ederek davacının iş aktinin feshinin geçersizliğinin tespiti ile İş Kanununun 21.maddesine göre davalının davacıyı işe başlatmaması halinde 8 aylık ücreti tutarında tazminat ödenmesine ve boşta geçen süre için davacıya 4 aylık ücreti ile diğer haklarının ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının iş aktinin doğruluk ve bağlılığa uymama davranışı sebebi ile sona erdirildiğini,işyeri eski çalışanı tarafından İstanbul 14.İş Mahkemesinin 2014/247 esas sayılı dosyası ile davalıdan fazla çalışma talebi ile dava açılmış olduğunu ve davacının bu dosyada tanık olarak dinlendiğini ve davacının davalının zararına olacak şekilde gerçeğe aykırı beyanda bulunduğunu savunarak davacının iş aktinin İş Kanununun 25/II-e maddasine göre işçinin ve işverenin güvenini kötüye kullanmak,hırsızlık yapmak,işverenin meslek sırlarını ortaya atmak gibi doğruluk ve bağlılığa uymayan davranışları sebebi ile iş aktinin feshedildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davalının davacının tanıklığının gerçeğe aykırı olduğu iddiası var ise bu hususta yetkili mercilere başvuruda bulunabileceği, mahkemece başka bir mahkemede tanık olarak dinlenen bir kişinin tanıklığının doğru olup olmadığı hususunda değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığı, davacının beyanının gerçek olup olmadığının mahkemece tespiti ya da kabulünün mümkün olmadığı gerekçesiyle gerekçesi ile feshin geçersizliğine, davacının işe iadesine, işe başlatmama tazminatının davacının 8 aylık ücreti tutarında belirlenmesine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar davalı vekilli tarafından işe başlatmama tazminatı yönünden temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

İşverence feshin geçerli nedene dayandığı kanıtlanmadığından feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmesi isabetlidir.

Ancak 4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesi uyarınca, mahkemece feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işçinin başvurusu üzerine işveren tarafından bir ay içinde işe başlatılmaz ise, işçiye ödenmek üzere en az 4, an çok 8 aylık ücreti tutarında tazminatın belirlenmesi gerekir. Dairemizin yerleşik uygulaması gereği, iş güvencesi niteliğindeki bu tazminat işçinin kıdemi, fesih sebebi gibi olgular dikkate alınarak belirlenmelidir. Maddenin alt ve üst sınırları aşılamaz.

Üst sınırın aşılmasının tek istisnası başlatma şartın bağlı olmayan ve sendikal tazminat niteliğinde olan 6356 sayılı Sendikalar Ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 25. maddesindeki sendikal nedenle yapılan fesihlerdir. Bu maddede sendikal neden halinde işe bu tazminatın işçinin en az bir yıllık ücreti tutarında belirleneceği açıklanmıştır. Dairemizin uygulaması bu yöndedir. (08.04.2008 gün ve 2007/27773 Esas, 2008/7819 Karar sayılı ilamımız).

Dairemiz yıllık ücretli izinle ilgili 53. maddedeki kıdem sürelerini dikkate alarak 6 ay ile 5 yıl arasında kıdemi olan işçi için 4, 5 yıl ile 15 yıl arasında kıdemi olan işçi için 5, 15 yıldan fazla kıdemi olan işçi için 6 aylık ücreti tutarında işe başlatmama tazminatın belirlenmesini öngörmekte, fesih sebebine göre bu miktarlarda azami sınır 8 aya kadar da çıkmaktadır.

İşletme gerekleri ile fesihte emeklilik nedeninin gösterilmesi ve davacının emekliliğe hak kazanması halinde işe başlatmama tazminatı alt sınırdan belirlenmektedir.

Dosya içeriğine göre davacının işyerindeki kıdemi on yıldan fazladır. Davacının bu kıdemine göre mahkemece işe başlatmama tazminatının davacının 8 aylık ücreti tutarında üst sınırdan belirlenmesi doğru bulunmamıştır. Bu tazminatın davacının kıdemine göre 6 aylık ücreti oranında belirlenmesi dosya içeriğine uygun düşecektir. 4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.