Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/21755 K.2020/7567

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; davacının, 08.09.2004-31.10.2012 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığını, brüt 1.200,00 TL ücret aldığını, yıllık 1.660,00 TL ikramiye, 90 TL yol, 90 TL çocuk parası aldığını, kıdem ve ihbar tazminatı için 11.132,20 TL ödendiği; ancak kıdem tazminatının 3.365,71 TL. ihbar tazminatının ise 1.163,93 TL eksik ödendiğini, davacının 2008-2011 tarihleri arası haftanın 6 günü 08.00-22.00 arası çalıştığını fazla mesai yapmasına rağmen ödenmediğini bakiye kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla mesai alacakları olduğunu ileri sürerek; davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Vekilinin Cevabının Özeti:

Davalı vekili; Davacının ücretinin 1.157,99 TL olduğunu başkaca ödeme almadığını, 1.767,25 TL ihbar tazminatı, 9.364,95 TL kıdem tazminatı ödemesi yapıldığını, fazla mesai alacağı olmadığını, davacıya 1.138,00 TL sehven ödeme yapıldığını takas yapılmasını talep ettiklerini savunarak; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, alınan rapora dayalı olarak bakiye kıdem ve ihbar tazminatının kabulüne, fazla mesai alacağının reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresinde davacı ... davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, delillerin taktirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2- Taraflar arasında takas mahsup defi uyuşmazlık konusudur.

Borçlar Kanunu’nun 118/1 maddesi uyarınca, iki kişi karşılıklı olarak bir miktar parayı veya konuları itibari ile aynı türden malı birbirine borçlu oldukları takdirde, her iki borç muaccel ise iki tarafın her biri borcunu alacağı ile takas edebilir. Sonuçta her iki borç da az olanı oranında sona erer (Eren, F. Borçlar Hukuku Genel Hükümler,7. Bası. Beta. İstanbul, s. 1261). Takas borcu sona erdiren nedenlerden biridir.

Kanun takas için bir irade açıklaması aramaktadır. Takası gerçekleştirmek için irade açıklamasına takas beyanı denir. Bu beyan bir taraflı bir hukuksal işlemdir. Bu işlem bir yenilik doğuran hakka dayanır. Tarafların biri, borcu ile alacağını takas ettiğini karşı tarafa bildirerek, bu hakkını kullanmış olacaktır(BK.122/I). Takas hukuki niteliği itibari ile bozucu yenilik doğuran bir haktır. Borçlunun takas hakkını kullanma isteğini, alacaklıya bildirmesi gerekir. Takas bir sözleşme olmadığı içi karşı tarafın kabulüne bağlı değildir. Takas aynı zamanda borcu sona erdirdiği için bir tasarruf işlemidir. Bu nedenle borçlunun takas edilecek alacak üzerinde tasarruf yetkisine sahip olması gerekir.

Somut uyuşmazlıkta; Davalı vekili, davacıya avans ödemesi altında 1.138,00 TL. ödeme yapıldığını takas-mahsup yapılması talep edilmiştir. Dosyanın incelenmesinde, davacı ile yapılan ibraname başlıklı belgede İhbar tazminatı için 1.797,25 TL. kıdem tazminatı için 9.364,95 TL. olmak üzere toplam 11.132,20 TL ödeme yapılacağı hususu kararlaştırılmış olup banka kayıtlarının incelenmesinde iki taksit halinde 13.11.2012 ve 16.11.2012 tarihlerinde belirtilen toplam rakamın ödendiği anlaşılmıştır. Akabinde banka kaydında 03.12.2012 tarihinde davalı tarafından avans ödemesi adı altında 1.138,00 TL ödeme yapıldığı ancak söz konusu ödeme ile ilgili talep edilmesine rağmen mahsup işlemi yapılmadığı anlaşılmaktadır.

Davalı işverenin 1.138,00 TL avans ödemesi nedeni ile mahsup işlemi talebinin dikkate alınmaksızın hesaplama yapılarak karar verilmesi isabetsiz olup kararın bu yönden bozulması gerekmiştir.