Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/23555 K.2020/11325

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı işverenliğe ait işyerinde 2000-31.12.2012 tarihleri arasında çalıştığını belirterek ödenmediğini iddia ettiği fazla mesai ve ulusal bayram genel tatil ücret alacağı talebinde bulunmuştur.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece; yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Davacının savunma hakkının kısıtlanıp kısıtlanmadığı hususu taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Savunma hakkı Anayasa’mızın hak arama hürriyeti başlıklı 36. maddesinde "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir." düzenlemesi ile açıkça hüküm altına alınmıştır.

İddia ve savunma hakkı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun hukuki dinlenilme haklı başlıklı 27. maddesi ile usul hukukumuza yansıtılmıştır.

Anılan maddenin birinci fıkrasında davanın taraflarının kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip oldukları belirtildikten sonra maddenin ikinci fıkrasında bu hakkın "açıklama ve ispat hakkı"nı da içerdiği vurgulanmıştır. Davanın taraflarının usul hukuku hükümlerine aykırı olarak açıklama ve ispat hakkını kullanmalarının kısıtlanması, iddia ve savunma hakkının kısıtlanması sonucunu doğurur.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 27. maddesinde yer bulan “Hukuki Dinlenilme Hakkı” gereğince davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip olup, bu hakkın yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini içermektedir.

Mahkeme, iki tarafa eşit şekilde hukukî dinlenilme hakkı tanıyarak hükmünü vermelidir. Anayasanın 36. maddesinde ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkının en önemli unsuru olan hukukî dinlenilme hakkı, adil yargılanma hakkı içinde teminat altına alınmıştır. Bu hakka, tarafın hâkime meramını anlatma hakkı ya da iddia ve savunma hakkı da denilmektedir.

Ancak, hukukî dinlenilme hakkı, bu ifadeleri de kapsayan daha geniş bir anlama sahiptir. Bu hak çerçevesinde, tarafların gerek yargı organlarınca gerekse karşı tarafça yapılan işlemler konusunda bilgilendirilmeleri zorunludur. Kişinin kendisinden habersiz yargılama yapılarak karar verilmesi, kural olarak mümkün değildir.

Somut olayda; davacı tarafından gösterilen üç adet tanıktan yalnız iki tanesinin dinlenildiği ve hükme esas alınan bilirkişi raporunda tanıkların çalışma dönemi ile sınırlı olarak 01.02.2012 tarihinden itibaren hesaplama yapıldığı anlaşılmıştır. Davacı vekili ise dinlenilmeyen tanığının davacı ile ... Şubesinde birlikte çalıştıklarını bu döneme ilişkin bilgi sahibi olacak kişinin dinlenilmeyen tanık ... olduğunu belirtmektedir.

Dosya içerisinde yer alan belgelerden davacının 24.08.2011 tarihinde ... Şubesine atandığı ve 01.02.2012 tarihine kadar bu şubede çalıştığı görülmüştür. Mahkeme tanık ...’ın dinlenilmesi talebinin reddine karar vermiştir. Davacının ... Şube’sinde fazla mesai yapıp yapmadığı hususunda davacı ile bu dönem çalışan tanığın dinlenilmemesi davacının savunma ve ispat hakkının ihlali mahiyetindedir.

Bu durumda yapılması gereken davacının bildirmiş olduğu tanık ... ’un usulünce mahkeme huzurunda dinlenilmesi ve bu tanık beyanı ve toplanılan tüm deliller çerçevesinde davacının fazla mesai iddiası hususunda yeniden bir değerlendirme yapmaktır. Bu husususun gözetilmemesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.