Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/23845 K.2019/15985

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti: Davacı vekili; müvekilinin davalı işyerinde otobüs şoförü olarak çalıştığını, iş akdinin haklı bir neden olmaksızın feshedildiğini ve fazla mesai ücretlerinin de ödenmediğini ileri sürerek; kıdem ve ihbar tazminatları ile fazla mesai ücreti alacaklarının tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. B) Davalı Vekilinin Cevabının Özeti:

Davalı vekili; davacının alacaklarının zamanaşımına uğradığını, herhangi bir alacağı bulunmadığını, iş akdinin TİS uyarınca haklı nedenle feshedildiğini, davacının otobüs şoförü olduğunu, özel aracıyla yapmış olduğu kaza neticesinde alkollü araç kullanmaktan dolayı sürücü belgesine 6 ay süreyle el konulduğunu, bu süre zarfında kendi isteği ile ücretsiz izin verildiğini, 27.03.2012 tarihinde işbaşı yapması gerekmekte iken sürücü belgesini ibraz etmemesi nededeniyle işbaşı yapamadığını,

edinilen bilgiye göre davacının ücretsiz izinli olduğu dönemde 13.12.2011 tarihinde %90 promil alkollü olarak araç kullanmasından dolayı bu defa sürücü belgesine 2 yıl süreyle el konulduğunun öğrendiğini, bu sebeple davacının iş akdinin TİS 79/C-2 maddesi gereğince ihbarsız ve tazminatsız olarak feshedildiğini, bu durumun davacıya 10.8.2012 tarihinde tebellüğ edildiğini, davacının fazla mesai alacağını kabul etmediklerini savunarak; davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. D) Temyiz: Karar süresinde davalı vekilince temyiz edilmiştir. E) Gerekçe: 1- Dosyadaki yazılara, delillerin taktirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2- Uyuşmazlık, davacı işçinin kıdem ve ihbar tazminatlarına hak kazanıp kazanmadığı noktasında toplanmaktadır.

Mahkemece, "..davacının mesai saatleri dışında özel aracını kullanmakta iken, ehliyetine el konulduğu sonrasında yine aynı duruma bağlı olarak el konulduğu ve iki yıl boyunca trafikten men edildiği, anlaşılmakta olup davacının ehliyetine el konulması sebebiyle iki yıl boyunca iş görme ediminin yerine getirmesinin mümkün olmadığı anlaşılmaktadır.Ancak feshe konu olayın işyeri aracını kullanması esnasında veya mesai saatleri içerisinde gerçekleşmediği ayrıca davacının ehliyetsiz olarak çalışmasının bulunmadığı olguları nazara alındığında fesih gerekçesinin haklı fesih kavramından ziyade geçerli fesih kavramına uygun olduğu,

TİS'de de bu tarzda bir düzenleme olmakla birlikte, TİS hükümlerinin yasa hükümlerine aykırı olamayacağı kanaatine varılmıştır." gerekçesi ile kıdem ve ihbar tazminatları hüküm altına alınmıştır.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden ve mahkemenin de kabulünde olduğu üzere; davacının özel aracı ile yapmış olduğu kaza sonucunda alkollü araç kullanması nedeni ile ehliyetine el konulduğu ve bu nedenle TİS 79. maddesi uyarınca 6 ay süre ile ücretsiz izne çıkarıldığı, 27.03.2012 tarihinde iş başı yapması gerekirken ehliyetini ibraz edemediği ve ücretsiz izinde olduğu dönemde alkollü araç kullanmaktan dolayı bu sefer 2 yıl süre ile ehliyetine el konulduğu anlaşılmıştır.

Her ne kadar TİS 79. maddesinde; görev saati dışında alkol aldığı için ehliyetine ikinci defa el konulanların iş sözleşmelerinin tazminatsız olarak feshedileceği düzenlenmiş ise de, yerel mahkeme kararında da isabetli bir biçimde belirtildiği üzere TİS hükümlerinin yasa hükümlerine aykırı olamayacağı açıktır.

Ancak, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 25 inci maddesinin (III) numaralı bendinde, işçiyi işyerinde bir haftadan fazla süre ile çalışmaktan alıkoyan zorlayıcı bir sebebin ortaya çıkması halinde, işverenin derhal fesih hakkının olduğu açıklanmıştır.

İşçiyi çalışmaktan alıkoyan nedenler, işçinin çevresinde meydana gelmelidir

Bu nedenle, davalı işverence yapılan fesih İş Kanunu 25/III maddesine uygun olup, davacının kıdem tazminatı talebinin kabulü ile ihbar tazminatı talebinin reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde sonuca gidilmesi hatalıdır.

Hükmün, bu nedenle bozulması gerekmiştir.