Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/23961 K.2020/9054

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalıya ait yurtdışında bulunan şantiyede proje müdürü-inşaat mühendisi olarak çalıştığını, bir kısım ücret alacaklarının kendisine ödenmediğini belirterek ücret alacağı talebinin davalıdan tahsilini dava etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı taraf vekilleri temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Taraflar arasında davacının ücretinin miktarı hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Çalışma hayatında daha az vergi ya da sigorta primi ödenmesi amacıyla zaman zaman, ... sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı görülmektedir. Bu durumda gerçek ücretin tespiti önem kazanır.

İşçinin kıdemi, meslek unvanı, fiilen yaptığı ..., işyerinin özellikleri ve emsal işçilere ödenen ücretler gibi hususlar dikkate alındığında imzalı bordrolarda yer alan ücretin gerçeği yansıtmadığı şüphesi ortaya çıktığında, bu konuda tanık beyanları gözetilmeli ve işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı ... bildirilerek, ilgili işçi ve işveren kuruluşları ile ...

İstatistik Kurumu Başkanlığı internet sitesinde bulunan “Kazanç bilgisi sorgulama” ekranından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmelidir.

Somut olayda, davacı ücretinin 8000,00 USD olduğunu iddia etmiştir. Dosyada davacının ücretini gösteren imzalı ücret bordrosu bulunmaması ve taraflar arasında ücretin itilaflı olması nedeni ile emsal ücret araştırması yapılmış olup, ... İnşaat Mühendisleri Odası tarafından davacının alabileceği ücret 2013 yılının ilk yarısında 10.329,80 TL (net) ikinci yarısında ise 10.733,19 TL (net) olarak bildirilmiştir.

Davacı vekili tarafından dosyaya sunulan 11.12.2015 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde de ücretin taraflar arasında itilaflı olması nedeni ile bildirilen emsal ücrete göre belirlenmesi gerektiği kabul edilmiştir. Hal böyle olunca, davacının ücretinin tespiti emsal ücret araştırmasında belirtilen ücret miktarının fesih tarihindeki USD karşılığına göre yapılması gerektiği halde davacının iddia ettiği şekilde 8000,00 USD olarak tespiti hatalıdır.

Ayrıca bu noktada ücretin tespitinde davacının çalışma dönemi boyunca yurt dışında olduğu gözetilerek bilinen net ücretin brüt tutarının tespit edilmesinde, eklenecek kanuni kesintilerin ne olduğu noktasında, özellikle davacı işçinin 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 86. maddesinde düzenlenen topluluk sigortasından yararlanıp yararlanmadığı ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun geçici 6. madde hükümleri de dikkate alınarak isteğe bağlı sigortalılık durumunun ne olduğu araştırılmalı, hüküm tesisinde de usuli kazanılmış hak ilkelerine riayet edilerek hüküm tesis edilmelidir.

Bu husus gözetilmeden karar verilmesi hatalı olup bozma sebebidir.

3-Kabule göre de; her ne kadar davacı lehine 6.362,00 TL vekalet ücretine hükmedilmiş ise de davacının talebinin yabancı para cinsinden olduğu gözetildiğinde hangi tarihteki kur dikkate alınarak davacı lehine vekalet ücretine hükmedildiği de karardan anlaşılamamaktadır. Bu durumda yapılması gereken, yukarıda anlatıldığı şekilde davacının yabancı para cinsinden alacağı tespit edildikten sonra davacı lehine vekalet ücreti tespit edilirken, karar tarihi itibari ile ... Cumhuriyet Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden davacının yabancı para alacağı ... Lirasına çevrilerek tespit edilen miktara göre vekalet ücretine hükmetmektir. Bu hususun gözetilmemesi de hatalıdır.