Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/6316 K.2019/16646

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili ile davalılardan T.C. ... vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin, davalı asıl işveren T.C. ...'nın bünyesinde, diğer davalı alt işveren ... Özel Güvenlik Hizm. Ltd.

Şti.de 01/02/2007 tarihinde sözleşme ile 1 yıl olarak işe başlamasına rağmen sözleşmenin yenilerek işe devam ettiğini ve hiçbir sebep gösterilmeksizin iş akdinin feshedildiği 06/01/2013 tarihine kadar aralıksız olarak, en son 1.830,71 TL. aylık brüt ücretle çalıştığını, müvekkilinin çalışma sistemi ve çalışma yerinin hiç değişmemesine rağmen sigorta primlerinin farklı şirketlerce yatırılmış olduğunu ve son çalışmış olduğu şirketin tüm dönemlerden sorumlu olduğunu, Davalı işyerinde, 08:00-17:00 saatleri ile 17:00-08:00 saatleri arasında uygulanan iki vardiya sisteminin bulunduğu,

ancak müvekkilinin sürekli olarak gece vardiyasında çalıştığını, günlük olarak 15 saatlik çalışma yaptığını ve asıl işverene bağlı diğer kurumlann hemen hepsinde gece güvenlik görevlisi olarak görev yaptığını, çalışması boyunca haftada bir gün izin kullandığını, resmi ve dini bayramların tamamında çalıştığım, 2013 yılı haricindeki çalışmış olduğu yıllara ait yıllık izinlerini kullanmadığını, ücretlerini de alamadığını iddia ederek bir kısım işçilik alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı T.C. ... vekili; müvekkili T.C. ... tarafından ana ve ek hizmet binalarının korunması ve güvenliğinin sağlanması İşi için, 01/01/2007 - 31/06/2010 tarihleri arasında ... Güv. Hizm. Ltd. Şti.nde, 01/07/2010 - 31/12/2010 tarihleri arasında ...Güv. Adi İş Ortaklığında, 01/01/2011 - 16/01/2013 tarihleri arasında da ... Güvenlik Hizm. Ltd. Şti., uhdesinde kalacak şekilde hizmet ihalesinin yapıldığını, ayrıca ... Güvenlik Hizm. Ltd.

Şti. ile ihale teknik şartnamesi, idari şartname doğrultusunda hizmet sözleşmesi imzalandığını, ihaleyi alan firmaların ihalenin ve sonrasında imzalanan sözleşmenin ayrılmaz parçası olan teknik ve idari şartnameyi ihaleye girmeden önce diğer tüm iştirak eden firmalar gibi kabul ederek katıldıklarını, şartnameye göre;

yüklenicinin, istihdam edilen personelin işvereni olarak mevzuattan doğan tüm borç ve yükümlülükler ile istihdam edilen tüm personelin özlük, yıllık ücretli izin ve kıdeme ilişkin haklan ile ilgili olarak yürürlükte bulunan tüm kanun, tüzük, yönetmelik ve tebliğlerle belirlenen yükümlülükleri yerine getireceğini kabul etmiş olduğunu beyan ettiği, bu nedenle firma çalışanlarının alacak haklarından sorumlu olmadıklarını, İhaleyi alan firmaların ihale bedeline teknik şartname doğrultusunda çalışacak personelin özlük haklarını da eklediklerini,

davacının çıkarılması durumunda hak edeceği özlük haklarının da müvekkilince hizmet bedeli içinde yüklenici sıfatıyla ihaleyi alan şirketlere Ödendiğini, aksi durumda mükerrer ödemenin söz konusu olacağını, Müvekkili yönünden husumet nedeniyle reddini ve ... Güv. Hizm. Ltd. Şti. ile ...Güv. Adi İş Ortaklığı firmasına ihbar olunmasını talep etmiş olduğu, davacının müvekkilinin çalışanı olmadığını; hizmet alımı ihalesi kapsamında T.C.

Kartal Belediyesi Destek Hizmetleri Müdürlüğü emrinde her yıl bir yıllık yapılan ihale kapsamında çalıştığını, taşeron firmalarla arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisinin bulunmadığını, bu nedenle müvekkili Belediye’nin ihbar yükümlülüğünün de bulunmadığını

Teknik şartnameye göre resmi tatillerde çalışılacak günlerde dahil çalışılan günlerin karşılığının izin kullandırılmak suretiyle verildiğini, davacının fazla çalışmalarına ilişkin talepleri karşısında da denkleştirme yapılarak mesai dışında çalışan personele izin kullandırıldığını, tüm çalışanlarlar gibi davacının da yıllık izinlerini kullandığını beyan ettiği,

Asgari geçim indirimi ödemelerinin yapıldığının bordrolarla görülebileceğinin, almamış olması durumunda da işçi ücretleri adı altında hak edişlerle taşeron firmaya müvekkılince ödendiğini, dolayısıyla müvekkili belediyenin sorumluluğunun bulunmadığını,

İhale şartnamesine göre haftanın 6 günü çalışma yapılacağının belirtildiği, bunun yanı sıra Pazar günleri de davacının çalıştırılmadığını beyanla hafta tatili alacağının bulunmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... Güvenlik Hizm. Ltd. Şti. vekili; davacı dahil tüm çalışanların 01/07/2010 tarihinde topluca ihaleyi yeni alan ... Şti.ne geçmiş ve sigortalanmış olması nedeniyle davacının taleplerinin geçersiz olduğunu, 06/01/2013 tarihinde işten çıkarılan davacıyı işe alan ve işten çıkaranın diğer davalının olduğunu, müvekkili şirketin 29/06/2010 tarihinde ihaleyi kaybettiğini ve yeni ihaleyi ... isimli şirketin aldığını, bu nedenle davacının müvekkiline yönelik taleplerinin olamayacağını, davacıya ait hiçbir evrakın şirketlerinde bulunmadığını, diğer davalıdan istenmesinin gerektiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı T.C. ... vekili ve davacı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı T.C. ... vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Dosyadaki bilgi ve belgeler ile tanık beyanlarından güvenlik görevlisi olan davacının davalı işyerinde 17:00-08:00 saatleri vardiyasında bir gün çalışma, bir gün dinlenme şeklinde görev yaptığı anlaşılmaktadır. Davacının her bir vardiyası 15 saat olup iki saat ara dinlenme düşüldüğünde günlük çalışması 13 saattir.

Davacının çalışma sistemine göre bir hafta dört, bir hafta üç gece çalıştığı anlaşılmakta olup dört gece çalıştığı haftada 22 saat, üç gece çalıştığı haftada ise günlük 7.5 saati aşan gece çalışması nedeniyle 16,5 saat fazla mesaisi söz konusudur.

Davacının üç gece çalıştığı haftada toplam mesaisi 45 saatin altında olup bu haftadaki çalışması sadece gece mesaisinden kaynaklı olduğundan çalışmasının zamsız kısmını maktu ücreti içinde aldığı kabul edilerek üç gece çalıştığı hafta için 0.5 katsayı ile, dört gece çalıştığı hafta için ise 1.5 katsayı ile fazla mesai ücreti hesaplanıp karineye dayalı makul indirime tabi tutulduktan sonra fazla mesai ücreti talebinin hüküm altına alınması gerekirken yetersiz gerekçe ile reddi hatalıdır.

3-Dosyadaki bordrolar incelendiğinde ulusal bayram genel tatil ücreti tahakkuklarının çalışılmadan ödenmesi gereken ücrete ilişkin olduğu görülmektedir. Davacı çalıştığı her bir ulusal bayram genel tatil günü için ayrıca bir yevmiyeye daha hak kazanmıştır. Davacının çalışma sistemine göre ulusal bayram genel tatil günlerinin yarısında çalıştığı kabul edilip ulusal bayram genel tatil ücreti alacağı hesaplanıp yine karineye dayalı makul indirime tabi tutulduktan sonra belirlenecek miktarın hüküm altına alınması gerekirken yazılı gerekçe ile reddi de hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.