Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/7320 K.2017/4974

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, 04/10/2007 tarihinde davalı iş yerinde çalışmaya başladığını, davacının çalışmaya devam ederken ...

21/04/2015 tarihinde başvurduğunu, 22/04/2015 tarihine işçi sendikasınca başvurusu kabul edildiğini ve sendikaya üye olduğunu 28/04/2015 tarihinde işverene bildirdiğini, bunun üzerine işverenin yetkililerinin,davacıyı personel bölümüne çağırarak kendisine ve işverenlerin sendikaya sıcak bakmadığını, sendika üyeliğinin iptal etmesini aksi halde sonuçlara katlanmak zorunda kalacağını ve sendikaya üye olan işçilerle çalışılmayacağını bilmelerinin kendisine bildirildiğini, davacının bunun yasal hakkı olduğunu ve sendika üyeliğinden çıkmayacağını beyan ettiğini, davacının iş akdinin haksız olarak feshedildiğini,

iş akdinin haksız ve geçersiz bir şekilde sendikal nedenle feshedildiğini iddia ederek feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmesini istemiştir

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, feshin davacının davranışlarından, davacının iş sözleşmesinin işveren tarafından davacının iş akışını olumsuz etkileyen davranışlarda bulunması, kendisine öncesinde yapılan uyarılara rağmen görevini gereği gibi yerine getirmemesi ve bu hususta ısrarcı davranması ve suretle iş yerindeki huzur ve güven ortamını zedeleyerek iş ilişkisini kötüye kullanması sebepleriyle 4857 sayılı iş kanunun 25/II maddesi uyarınca haklı nedenle feshedildiğini, sendikal nedenlerle fesih iddiasının asılsız olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, "davacı tanıklarının beyanlarından davacının verilen görevleri eksiksiz yerine getirdiği, iş akışını aksatmadığı, davacının yazılı savunmasının alınmadan iş akdinin feshedildiği ve feshin bu haliyle geçersiz olduğu ve davacının iş akdi feshinin sendikal nedenle yapıldığı hususu ispatlanamadığı, " gerekçesi ile sendikal feshe yönelik talep reddedilirken işe iade talebi kabul edilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı taraflar temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Taraflar arasında iş sözleşmesinin geçerli nedenle feshedilip edilmediği hususunda uyuşmazlık olup dosya kapsamına göre haklı nedenle fesih halinde yazılı olarak savunma alınması zorunlu olmayıp, salt bu eksiklik feshi geçersiz kılmaz ise de davalı tarafından davacının iş akdinin haklı nedenle feshedildiği ispatlanamadığından mahkemece feshin geçersizliğine karar verilmesi yerindedir.

Sendikal fesih iddiasına gelince;

İşverence yapılan feshin sendikal nedene dayanıp dayanmadığı hususu taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Mahkemece feshin sendikal nedene dayanıp dayanmadığı noktasında yeterli araştırmanın yapılmadığı anlaşılmaktadır.

Sendikal tazminat 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 25'inci maddesinde düzenlenmiş, işçilerin işe alınmalarının, belli bir sendikaya girmeleri veya girmemeleri veya belli bir sendikadaki üyeliği korumaları veya üyelikten istifa etmeleri şartına bağlı tutulamayacağı ilk fıkrada hükme bağlanmıştır. Sözü edilen maddenin ikinci fıkrasında ise, işverenin, sendika üyesi olan işçilerle sendika üyesi olmayan işçiler veya ayrı sendikalara üye olan işçiler arasında, çalışma şartları veya çalıştırmaya son verilmesi bakımından herhangi bir ayrım yapamayacağı kuralı getirilmiştir.

İşverenin, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 25'inci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca iş sözleşmesini sendikal nedenlerle feshetmesi halinde işçi, 4857 sayılı Kanunun 18, 20 ve 21 inci madde hükümlerine göre dava açma hakkına sahiptir. İş sözleşmesinin sendikal nedenle feshedildiğinin tespit edilmesi hâlinde, 4857 sayılı Kanunun 21 inci maddesine göre işçinin başvurusu, işverenin işe başlatması veya başlatmaması şartına bağlı olmaksızın sendikal tazminata karar verilir. Ancak işçinin işe başlatılmaması hâlinde, ayrıca 4857 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen tazminata hükmedilmez. İşçinin 4857 sayılı Kanunun yukarıdaki hükümlerine göre dava açmaması ayrıca sendikal tazminat talebini engellemez.

Dairemizce, sendikal tazminat davalarında ispat yükünün işçide olduğu hallerde, iş yerinde çalışan ve sendikaya üye olan işçilerin sayısı, hangi tarihlerde üye oldukları, üyelikten çekilen işçilerin olup olmadığı, iş yerinde çalışmakta olan işçilerin bulunup bulunmadığı, aynı dönemde yetki prosedürünün işletilip işletilmediği, iş yerinde önceki dönemlerde toplu iş sözleşmelerinin bağıtlanıp bağıtlanmadığı, yeni işçi alınıp alınmadığı ve alınmışsa yeni işçilerin sendikalı olup olmadığı gibi hususlarla, işverence ekonomik veya teknolojik nedenlere dayalı bir fesih yoluna gidilmesi durumunda teknik yönden bu durumun araştırılması gibi ölçütler belirlenmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, davacının sendikal nedenle fesih iddiasında bulunup, davacı tanıklarının da bu iddiayı doğrulayan beyanlarda bulunması karşısında mahkemece sendikalaşma süreci kronolojik olarak değerlendirilmeli, sendikaya üye olan ve davalı iş yerinde çalışan toplam işçi sayısı ve üyelik tarihleri belirlenmeli, sendika üyeliğinden istifa etmesine karşın iş akdi sonlandırılan işçilerin olup olmadığı, sendikalı olup, iş sözleşmeleri feshedilen işçilerin yerlerine yeni işçi alınıp alınmadığı, alınmış ise alınan işçilerin sendika üyesi olup olmadıkları araştırılmalıdır. Eksik inceleme ile sonuca gidilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir

F) Sonuç: