Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/8309 K.2016/6617

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, ...........adlı işçinin davalı ...

Müdürlüğünde 29.07.1980 tarihinde işçi olarak işe başladığını, 06.07.2004 tarihinde TİS in 38.maddesi gereği 1 yıl ücretsiz izne ayrıldığını,23.07.2004 tarihinde............ başkan yardımcılığına getirildiğini, 06.07.2005 tarihinde tekrar davalı işyerinde işe başladığını, 08.07.2005 tarihinde 1 yıl ücretsiz izne ayrıldığını, 13.02.2006 tarihinde davacının davacı idareye dilekçe vererek 14.03.2006 tarihinde emekli olmak istediğini,

5393 sayılı yasa gereğince Belediye Başkan yardımcılığına getirilen şahıslar ile ilgili olarak Yasa şahsın istemine bağlı olarak bir sosyal güvenlik kurumu ile ilişkilendirilir dediğinden davacının talebine bağlı olarak SSK ile ilişkilendirildiğini ancak bu ilişkilendirmenin bir işçi işveren ilişkisi anlamına gelmediğini, dolayısıyla davacının emekli olduğu tarihte davalı kurumun işçisi olduğunu,

her ne kadar dava dışı anılan kişiye kıdem tazminatı ödenmiş ise de bu kişenin davalının işçisi olduğunu ve ........’ın 2006 yılı mali denetiminde yaptığı tespitler doğrultusunda “988 nolu ........ilamı" ile ödemenin kanuna aykırılığının tespit edildiğini, hataen yapılan kıdem tazminatı ödemesinin sebepsiz zenginleşmeye neden olduğunu ileri sürerek dava dışı kişiye ödenen 49.043,49 TL kıdem tazminatının davalıdan tahsilini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti: Davalı vekili, zamanaşımı def'ini öne sürüp, dava dışı söz konusu kişinin son işvereninin davacı ... olduğunu, bu dönemden sorumlu olmadıklarını savunarak davanın reddini istemiştir. C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, dava dışı .........'ın .......... Sular İdaresi Müdürlüğü'nde işçi olarak göreve başladığı, 23/07/2004 tarihinde davacı......... Başkan Yardımcılığı görevine getirildiği, kendi isteği ile .........ile ilişkilendirildiği, 5393 sayılı kanunun 49. Maddesi 7. Fırkası, 4857 sayılı İş Kanununun 2. Maddesi ışığında .........ile ... arasında işçi işveren ilişkisi kurulmasının ve İş Kanunu gereği işçi sayılmasının mümkün olmadığı,

ilgilinin TİS gereği ücretsiz izne ayrılmasının sözleşme ile ilişkisini ortadan kaldırmadığı ve konuya ilişkin 988 sayılı Sayıştay ilamının 13/09/2011 tarih 33603 sayılı Sayıştay Temyiz Kurulu ilamının onama kararı ve ilgiliye ...'nce düzenlenen 28/04/2006 tarihli ödeme emri de dikkate alınarak davacı tarafından ödenen 49.043,49 TL kıdem tazminatının ....'ın son görev yaptığı ...'nden tahsiline karar verilmesi gerektiği gerekçesi ile davanın kabulüne, karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı taraf temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Uyuşmazlık, taraflar arasındaki ilişkinin 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği ve bu bağlamda iş mahkemesinin görevi noktasında toplanmaktadır.

4857 sayılı İş Kanununun 1 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince, 4 üncü maddedeki istisnalar dışında kalan bütün işyerlerine, işverenler ile işveren vekillerine ve işçilerine, çalışma konularına bakılmaksızın bu Kanunun uygulanacağı belirtilmiştir.

Kanunun 2 nci maddesinde bir iş sözleşmesine dayanarak çalışan gerçek kişi işçi, işçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişi ile tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlar işveren olarak tanımlanmıştır. İşçi ve işveren sıfatları aynı kişide birleşemez.

Yasanın 8 inci maddesinin birinci fıkrasına göre iş sözleşmesi, bir tarafın (işçi) bağımlı olarak iş görmeyi diğer tarafın (işveren) da ücret ödemeyi üstlenmesinden oluşan sözleşmedir.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 1 inci maddesine göre, iş mahkemelerinin görevi “İş Kanununa göre işçi sayılan kimselerle işveren veya işveren vekilleri arasında iş akdinden veya iş Kanununa dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarının çözülmesi”dir. İşçi sıfatını taşımayan kişinin talepleriyle ilgili davanın, iş mahkemesi yerine genel görevli mahkemelerde görülmesi gerekir.

Somut uyuşmazlıkta taraflar arasında işçi-işveren ilişkisi olmayıp uyuşmazlığın İş Kanunundan kaynaklanması İş Mahkemesinin görevli olması için yeterli değildir. Yukarıda da belirtildiği üzere taraflardan birinin işçi sıfatı taşımadığı davadaki taleplerin genel görevli Mahkemelerde görülmesi gerekirken Mahkemece bu husus gözetilmeden davanın esası hakkında karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç: