Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/9300 K.2018/17804

Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle gerçekleşen miktarın faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi taraflar vekillerince istenilmesi, davacı avukatının duruşma talebi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 09/10/2018 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davacı asil ve adına Avukat ... ile karşı taraf adına Avukat...geldiler. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan asil ile avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin, 29.08.2005 tarihinde davalı işyerinde sınıf öğretmeni olarak çalışmaya başladığını, özel okullarda çalışan öğretmenlere, Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı okullarda çalışan öğretmenlerden daha az ücret ve ek ders ücreti ödenemeyeceğini, Milli Eğitim Bakanlığı'nda çalışan öğretmenlere yapılan zamların aylık ücrete yansıtılmadığını, öğretmenin okulda kaldığı süre boyunca ek ders ücreti doğduğunu, haftalık ders saatinin 55 saati bulduğunu, Bakanlar Kurulu kararı gereğince haftalık toplam ders saatinin her 10 saatine karşılık 1 saat olmak üzere hazırlık ve planlama ücreti alması gerektiğini bu ücretinin ödenmediğini,

bordroların kötü niyetli bir şekilde aylık ücret bordrosu ile ek ders ücreti bordrolarının birlikte düzenlendiğini, aylık ücretlerin eksik ödendiğini, hazırlık tazminatının hiç ödenmediğini, tüm bunlardan dolayı davalı işyerinden ayrıldığını, ücretlerinin ödenmemesi sebebi ile iş akdini fesheden davacının kıdem tazminatına hak kazanacağını ileri sürerek kıdem tazminatı ile ödenmeyen diğer işçilik alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

B) Davalı Vekilinin Cevabının Özeti:

Davalı vekili; yetki itirazında bulunduklarını, davacının bordrolarda herhangi bir itirazi kaydının olmadığını, İş Sözleşmesinin Özel Şartlar 2. maddesi uyarınca davacının iddialarının haksız olduğunu, aylık ücretin içinde aylık ücret ve ders saatlerinin girdiğini, davacının 30 saatin altında ders yaptığını, ek ödemelerle ilgili ayrıca bir bordro hazırlama zorunluluğunun olmadığını, davacının istifa ederek işten ayrıldığını, bu sebeple kıdem tazminatı talep edemeyeceğini, davacının sözleşme dışında ek dersinin olmadığını savunarak; davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece; davanın reddine hükmedilmiş ve davalının tavzih talebinin reddine dair de ayrıca ek karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar ve ek karar süresinde taraflarca temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

Davalı temyizi yönünden;

1-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 305/2. maddesinde "Hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve yüklenen borçlar, tavzih yolu ile sınırlandırılamaz, genişletilemez ve değiştirilemez." hükmü ile taraflara tanınan hakların ve yüklenen borçların tavzih yolu ile değiştirilemeyeceği açıkça işaret edilmiştir.

Açıklanan yasal düzenleme ışığında somut uyuşmazlık değerlendirildiğinde, mahkemece hükmedilen red vekalet ücretinin tavzih yolu ile değiştirilmesi mümkün olmadığından, davalı vekilinin tavzih isteminin reddine dair İlk Derece Mahkemesinin kararı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 305/2 maddesine uygun olduğundan, bu karara yönelik temyiz isteminin reddi ile EK KARARIN ONANMASINA, davacı yararına takdir edilen 1.630.00 TL duruşma avukatlık parası ile aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalıya yükletilmesine,

Davacı temyizi yönünden;

1-Dosyadaki yazılara, delillerin taktirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2- Milli Eğitim Bakanlığı'nda çalışan öğretmenlere verilen mali haklardan Özel Eğitim Kurumları Kanunu kapsamında çalışan davacınında yararlanıp yararlanamayacağı hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmakta olup, normatif dayanak mülga 625 sayılı ve 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumu Kanunu'dur.

Somut olayda; davacı Milli Eğitim Bakanlığı nezdinde çalışıp emekli olduktan sonra davalı vakfa ait özel okulda çalışmaya başlamıştır. Davacı ile davalı işverenlik arasında yapılan iş sözleşmelerinin tetkikinden davacının davalı işverenlikte sınıf öğretmeni olarak çalıştığı, haftalık ders saatinin aylık ücret karşılığı onsekiz saat ve ders ücreti karşılığı oniki saat olmak üzere toplam otuz saat olarak belirlendiği anlaşılmıştır. Davacının, davalı nezdindeki çalışmasının 01.09.2005-31.08.2011 tarihleri arasında olduğu ve iş sözleşmesinin istifa ile sona erdiği saptanmıştır.

Özel Eğitim Kurumlarına dair 625 sayılı Kanun, 5580 sayılı Kanunun 14.02.2007 tarihinde yürürlüğe girmesi ile mülga olmuştur.

Davacının, davalı nezdindeki hizmet süresi dikkate alındığında, mülga 625 sayılı Kanun dönemindeki düzenlemelerin de tartışılması gerektiği açıktır.

625 sayılı Yasa'nın 33. maddesinde "Özel okullarda yöneticilik ve eğitim-öğretim hizmeti yapanlara, kıdemlerine göre (emekliler hariç) dengi resmi okullarda ödenen aylık ile sosyal yardım kapsamındaki ek ödeme tutarlarından az ücret verilemez" düzenlemesinin yer aldığı ve 5580 sayılı Kanunun 14.03.2014 tarihinde (davacının iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten sonra) mülga olan 9/2. fıkrasında da benzer düzenlemeye yer verildiği anlaşılmıştır.

Davacının, davalı işveren nezdinde çalışmaya başlamadan önce emekli olduğu dolayısı ile aylık ve sosyal yardım kapsamındaki ek ödemeler yönünden dengi resmi okullardaki tutarları talep etme hakkının bulunmadığı saptanmıştır.

Ne var ki; gerek 625 sayılı Kanun'un 33/3'üncü, gerekse 5580 sayılı Kanun'un 9/3. fıkrasında özel eğitim kurumlarındaki ek ders ücreti miktarının resmi okullar için tespit edilenden az olamayacağı açıkça ve ayrı bir düzenleme ile ifade edilmiş olup, emekliler de hariç tutulmamıştır. Dolayısı ile dava dilekçesindeki taleplerden ek ders ücreti veya 01.12.2006 tarih, 2006/11350 sayılı Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca ek ders ücreti olarak ödeneceği belirtilen görevlerden olanların mahkemece bir değerlendirmeye tabi tutularak karar verilmesi için hükmün bozulması gerekmiştir.