Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2017/11748 K.2017/21179

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalı işyerinde 24/03/2011 tarihinde çalışmaya başladığı, Ağustos 2015 ayında yıllık iznini kullandığı sırada işveren tarafından adresine gönderilen 12/08/2015 tarihli ihtarnamesi ile 17/08/2015 tarihi itibari ile iş akdinin fesih edildiğini öğrendiğini, davacı ile birlikte 11 çalışanın daha iş akdine son verildiğini, işverenin fesih ihbarında iş akdinin feshine gerekçe olarak performans yetersizliği gösterilmiş ise de bu beyanın gerçeklerle örtüşmediğini, müvekkilinin davalıya ait işyerindeki çalışma hayatı süresince hiçbir uyarı dahi almadığını iddia ederek davacının işine iadesine,

boşta geçen süreye ilişkin 4 aylık brüt ücretinin ve sosyal haklarının davalı işverenden tahsiline, müvekkilinin süresi içinde işe başlamak için başvurusuna karşı davalı işveren tarafından süresi içerisinde işe başlatılmaması halinde 8 aylık brüt ücret tutarında tazminat ödenmesi gerektiğinin tespitine ve yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı cevabının özeti:

Davalı vekili, davacı ...'ün müvekkil işyerinde 24.03.2011 tarihinden iş akdinin haklı nedenlerle feshedildiği 17.08.2015 tarihine kadar çalıştığını, davacının dava dilekçesindeki beyanları sübjektif değerlendirmeler olup, haklı fesih nedenini geçersiz kılan gerekçeler olmadığını, müvekkil iş yerindeki performans ve verimlilik kriterleri gerçekçi ve makul ölçülerde belirlendiğini, bu ölçüler;

davacının ve tüm çalışanların görev tanımlarına, verimine, işverenin kurumsal ilkelerine, uyulması gereken işyeri kurallarına uygun olarak objektif ve somut olarak ortaya konduğunu, davacı işçide dahil olmak üzere personele bu kriterlerin bildirildiğini, nitekim belirlenmiş olan bu kriterler davacı işçi ile birlikte tüm işçilere kendi görev tanımlarına uygun olarak eşit ve hakkaniyetle uygulanılmasına özen gösterildiğini, ancak yapılan tüm uyarılara rağmen davacının,

aynı işi yapan işçilerle aynı düzeye gelecek şekilde performansının artırılması sağlanamadığı gibi performansında süreklilik gösteren düşük ve düşme eğilimli sonuçların alındığını, davacı işçi, önüne işin gereği olarak getirilen kriter ve hedefler yönünden yeterliliği bulunmasına rağmen verimliliğini artırma ve aynı işi yapanlar düzeyine getirme konusunda hiçbir gayret göstermediğini, işçinin bu durumunun ısrarla devam etmesi nedeniyle, iş için günden güne yetersiz hale geldiği ve işyeri düzenini, çalışma barışını olumsuz etkilediğinin görüldüğünü,

bu durumun davalı işveren müvekkil için katlanılmaz hale gelmesi üzerine davacının işçinin iş akdi İş Kanunu'nun 17. ve 18. maddeleri gereğince 17.08.2015 tarihi itibarıyla feshedildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, iş akdi performans düşüklüğü gerekçesiyle feshedilen davacının fesihten önce savunmasının alınmaması nedeniyle feshin geçersiz olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, davacının işe iadesine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Uyuşmazlık konusu işe iade davasının davacı tarafından 4857 sayılı Yasa'nın 20. maddesi gereği 1 ay içerisinde açılıp açılmadığı noktasında toplanmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 20. maddesi uyarınca iş sözleşmesinin geçerli neden olmadan feshedildiğini ileri süren işçinin, fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içerisinde feshin geçersizliği ve işe iade istemi ile dava açması gerekir. Bu süre hak düşürücü süre olup, resen dikkate alınması gerekir.

İşveren fesih bildiriminde bulunmuş, ancak bunu tebliğ etmemiş olmasına rağmen, örneğin, işçi, işvereni şikâyet ederek, fesih bildiriminin yapıldığı tarihi kesin olarak belirleyecek bir işlem yapmışsa, artık bu tarihin esas alınması uygun olacaktır. Bu anlamda işverenin fesih bildiriminin tebliğden imtina edildiği tutanakların tutulduğu tarih, tutanak düzenleyicilerinin doğrulaması halinde tebliğ tarihi sayılacaktır. Eylemli fesih halinde dava açma süresi, eylemli feshin yapıldığı tarihten itibaren işler.

Somut uyuşmazlıkta, iş akdi fesih bildiriminin noter aracılığı ile 12/08/2015 tarihinde davacıya gönderildiği, dosya arasında bulunan tebliğ evrakına göre fesih ihtarının davacı ile aynı konutta oturan yengesi tarafından 14/08/2015 tarihinde tebliğ alındığı buna göre davanın 14/09/2015 Pazartesi günü mesai saati sonuna kadar açılması gerekirken yasal bir aylık hak düşürücü süre geçtikten sonra, 15/09/2015 günü saat 12:06'da açılan davanın süre yönünden reddine karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile davanın esasına girilerek karar verildiği anlaşılmakla hatalı olan kararın bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

4857 sayılı İş Yasası'nın 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.