Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2017/19101 K.2018/13498

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı isteminin özeti:

Davacı vekili, davacının, davalı... Şirketi'nin Yenibosna işyerinde yük indirme bindirme, iplik kumaş gibi malzemeleri indirme, ham kumaş yükleme gibi hamaliye işleri yaptığını, 02/04/2012 tarihinde davalı ...Şirketi'nin iş aktini haksız olarak feshettiğini, sonra haklı sebep yaratmak çabası ile 8571 yevmiye numaralı ihtarı gönderdiğini, müvekkilin 19.03.2008-02.04.2012 tarihleri arasında davalı ...Lojistik ve Destek Hizmetleri Tic.

A.Ş. personeli olarakçalıştığını, ücretinin net 899,00 TL olduğunu, Nisan ayından 2 günlük ücretinin ödenmediğini, işyerinde 08.00-17.50 saatleri arasında, cumartesi günleri 08.00-17.00 saatleri arasında çalıştıklarını, fazla çalışma ücretlerinin Kanuna uygun olarak ödenmediğini, 2012 yılına kadar saat başı normal çalışma ücreti kadar, 2012 yılından sonra da saat başı ücretinin yarısının ödendiğini, son yıla ilişkin izin ücretinin ödenmediğini, davalı tarafa alacaklar için ihtarname gönderdiklerini, bir kısım işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, ücret, yıllık izin ücreti,

fazla mesai ücreti alacaklarını istemiştir.

B)Davalı cevabının özeti:

Davalı... Şirketi vekili, taleplerin zamanaşımına uğradığını, müvekkili bakımından davanın husumetten reddi gerektiğini, davacı ile iş akitlerinin bulunmadığını, davalı ...Şirketi'nin işçisi olduğunu, diğer davalı ile aralarında depo düzenleme ve taşıma ile ilgili hizmetleri hakkında sözleşme imzalandığını, davacının iş aktinin kendisine tevdi edilen yeni proje değişikliğini kabul etmemesi nedeni ile İş Kanunu'nun 25. maddesi uyarınca feshedildiğini, depo düzenleme ve taşıma İşini ifa ettiğini, diğer davalı ile aralarında asıl işveren-alt işveren ilişkisinin bulunmadığını, davacının iş akdinin haklı nedenle feshedildiğini, tazminat alacak hakkının doğmadığını, davacının alacağının bulunmadığını, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ...Şirketi vekili, taleplerin zamanaşımına uğradığını, hizmet verdiği diğer davalı şirkete verdiği hizmet kapsamında istihdam edildiğini, proje süresinin sona erdiğini ve yeni ihaleyi müvekkilin alamadığını, bu nedenle davacının işyerinin değiştirildiğini, 8571 yevmiye numaralı noter ihtarı ile yazılı ve öncesinde de defalarca sözlü olarak işyeri değişikliğinin davacıya bildirildiğini, 04/04/2012 tarihinde yeni işyerinde olmazsa feshedileceğinin ihtar edildiğini, davacının cevap vermediğini, işe devam etmediğini, mazeret bildirmediğini, davalının haklı nedenle feshettiğini, davacının ihbar ve kıdem tazminatı alacağının bulunmadığını,

müvekkil şirketin ticari ilişki içinde olduğu şirketlere aldığı ihaleler ile yemek, temizlik veya güvenlik hizmeti verdiğini, davacının da davalı işverenliğin hizmet verdiği diğer davalı... Giyim San. ve Tic. A.Ş.’nde istihdan edildiğini, ihalenin sona ermesi üzerine... Giyim San. ve Tic.

A.Ş'ye verdikleri hizmetin sona erdiğini, projenin sona ermesi üzerine davacının işyerinin değiştirildiğini, iş değişikliğinin yapılacağının yazılı iş sözleşmesinde de belirtildiğini, noter aracılığıyla davacıya işyeri değişikliğinin bildirildiğini, davacının 04.04.2012 tarihinde. yeni işyerinden iş başı yapmasının istendiğini, aksi halde iş akdinin feshedileceğinin bildirildiğini, davacının cevap vermediğini, tebliğ tarihinden sonra da işe devam etmediğini, devamsızlık nedeniyle iş akdinin feshedildiğini, işyerinde fazla çalışma yapılmadığını, fazla çalışma yapılması halinde de ücretlerinin ödendiğini,

ücretlerin banka aracılığıyla ödendiğini, davacının bu ödemelere itiraz etmediğini, ücret bordrolarının imzalandığını, bordrolarla ödenen fazla çalışma ücretlerinden fazla çalışma yaptığını yazılı belge ile ispatlaması gerektiğini, davacının tüm izinlerini kullandığını, izin defterinin mevcut olduğunu, davacının ücret alacağının bulunmadığını, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

C)Yerel Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davacının görev değişikliğinin 06/04/2012 tebliğ tarihli ihtarname ile tebliğ edildiği, bu nedenle hakkında daha önce tutulan devamsızlık tutanaklarının geçersiz hale geldiği, bu nedenle davacının işe başlamadığından bahisle devamsızlık nedeniyle yapıldığı bildirilen feshin haklı nedenle dayanmadığı, davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı sonucuna varıldığı, davacının 19/03/2008-02/04/2012 tarihleri arasında 4 yıl 13 gün hizmek süresi bulunduğu,

yapılan emsal ücret araştırması ve dinlenen tanık beyanlarına göre davacının fesih tarihindeki aylık net ücretinin 680,00 TL olduğu, her iki davalı arasında Lojistik Hizmet Sözleşmesi bulunmakta olup, sözleşme kapsamına göre her türlü depo düzenlenmesi ve taşınması işlerinin altı işveren tarafından yürütüldüğü,

İş Kanunu'nun 2/6 maddesi kapsamına göre yapılan değerlendirme sonucunda her iki davalının birlikte sorumlu oldukları, dinlenen davacı tanıkları, işyerindeki çalışma şartlarını ve saatlerini belirtmişler, fazla çalışma yapıldığını beyan etmişler, davacının talep ettiği ve bilirkişi raporunda belirtilen fazla mesai, yıllık izin ve ücret alacağının ödendiği konusunda davalı işverenler tarafından davacının imzasının bulunduğu ücret bordrosu, tahakkuk veya ödeme belgesi sunulamadığından davacının bu alacaklara hak kazandığı sonucuna varıldığı,

davacının hizmet süresine göre fazla çalışma ücreti alacağından takdiren %30 oranında hakkaniyet indirimi yapıldığı, zamanaşımı savunmasının değerlendirildiği, her ne kadar taraflara bildirilen kısa kararda belirtilen alacakların davalıdan alınarak davacıaya verilmesine şeklinde yazılmış ise de kararda belirtilen işçilik alacaklarından her iki davalının müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğundan, bu nedenle davalıdan her iki davalının anlaşılması gerektiği sonucuna varıldığı,davacının, davalı...

Şirketi ve ...Şirketi'nda 4 yıl 13 gün hizmet süresiyle net 680,00 TL ücretle çalıştığı, hakkında tutulan devamsızlık tutanaklarının daha sonra tebliğ edilen ihtarname ile orrtadan kalktığı, iş değişikliğine ilişkin fesih şartlarının yerine getirilmediği, bu nedenle davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı, bilirkişi raporlarnıda belirktildiği şekilde yıllık izin, fazla mesai, ve ücret alacaklarının bulunduğu, davacının imzasının bulunduğu ücret bordrosu, tahakkuk veya ödeme belgesi sunulamadığından davacının bu alacaklara hak kazandığı, her iki davalının işçilik alacaklarından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu,

hakkaniyet indiriminin %30 oranında olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

D)Temyiz:

Karar süresi içinde davalı ...Şirketi vekili ve davalı... Şirketi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E)Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalıların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davacı işçinin fazla çalışma alacağı olup olmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir.

Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.

Somut uyuşmazlıkta, Dairemizin geri çevirme kararı üzerine gelen bordrolarda bir kısım fazla mesai ücreti tahakkukları bulunmaktadır. Yine geri çevirme kararı üzerine gelen İşkur belgeleri arasında davacıya bankadan ödeme yapıldığına dair bir bilgisayar çıktısı gönderilmiştir. Bu nedenlerle bordrolar taraflardan sorularak ve tüm banka kayıtları bankadan celbedilerek bordrolardaki tahakkukların neticeye etkisi olup olmadığı, varsa ne gibi bir etkisi olduğu irdelenmelidir. Eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.