Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2017/19861 K.2018/3754

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davalılardan ... avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti: Davacı vekili, müvekkilinin iş akdinin haksız ve ihbarsız olarak fesih edildiğini iddia ederek işverence yapılan feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... Temizlik Yemekçilik Yön. Dan. Rek. Cen. Bil. İnş. Mad. Nak. San. ve Tic. A. Ş. vekili cevap dilekçesi ile özetle. Davacının davasını müvekkili ... Temizlik. A. Ş ne yönelttiğini, ancak SGK bildirgeleri ile de sabit olduğu üzere müvekkil şirketin davacının işvereni olmadığını, müvekkil ... Temizlik A. Ş nin de ortağı bulunduğu ... Temizlik & ... Yemekçilik Ltd.

Şti. şirketlerinin kurmuş oldukları İş Ortaklığı ile davalı ... bünyesinde yapılan Hizmet Alım İhalesini alarak Belediye bünyesinde hizmet vermeye başladıklarını, müvekkil ... Temizlik Yemekçilik A.

Ş ortaklığı bulunduğu adi ortaklık ile ilk defa 01/01/2014 tarihinde davalı ... bünyesinde yapılan ve davacının da istihdam edildiği hizmet işini ihale neticesinde ve sözleşmede belirlenen süre ile alarak bu kapsamda davacının kayden işvereni durumuna geldiğini, açılan davanın öncelikle husumetten aksi halde esastan reddi gerektiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile özetle, müvekkil belediye tarafından davacının iş akdinin 4857 sayılı kanunun 25. Maddesinin h bendi gereğince feshedildiğini, davacı işçinin yapmakla ödevli bulunduğu görevleri kendisine hatırlatıldığı halde yapmamakta ısrar ettiğini, işçinin iş akdinin haklı olarak fesih edildiğini savunarak açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davacının iş akdinin feshinin haklı nedene dayandığının ispat edilememesi gerekçesiyle feshin geçersizliğine, davanın kabulüne ve davacının davalı alt işveren ... Temizlik şirketi nezdinde işe iadesine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalılardan ... vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Dava dilekçesinde “davalı” olarak iş ortaklığını oluşturan şirketlerden biri olan ... şirketi ile belediye gösterilmiştir.

Dosya kapsamında bulunan SGK tescil belgeleri, davacı işçinin maaş bordroları ve ihale sözleşmelerinden ise, davacının ... Belediyesinin temizlik ihalesini alan değişen alt işverenler nezdinde, birbirini takip eden iş sözleşmeleri ile çalıştığı anlaşılmaktadır. Kaldı ki en son alt işveren olarak görülen ... AŞ- ... Ltd. İş Ortaklığı’nı oluşturan şirketlerden biri olan ... şirketi davalı sıfatıyla cevap dilekçesi sunmuş ve davacının çalışma iddiasını kabul etmiştir.

Ancak hukukumuzda adi ortaklığın tüzel kişiliği yoktur. Adi ortaklığın tüzel kişiliği olmadığından, adi ortaklık sözleşmesi, yeni bir hukuki varlığa vücut vermez, meydana gelen topluluğun bir bütün olarak medeni hakları kullanma yeteneği yoktur. Ortaklık dava ve taraf ehliyetine sahip olmadığı gibi, ona karşı da, dava açılamaz. Ortaklığı ilgilendiren haklar ve borçlar bakımından bütün ortakların birlikte davacı ve davalı olarak katılmaları gerekir.

Bu durumda somut uyuşmazlıkta “ ... AŞ- ... Ltd. İş Ortaklığı’”nın değil, bu iş ortalığın ortakları olan ticaret şirketlerinin davalı olarak gösterilmesi gerekmektedir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 114'üncü maddenin 1 inci fıkrasının (d) bendi uyarınca; tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları; kanuni temsilin söz konusu olduğu hâllerde, temsilcinin gerekli niteliğe sahip bulunması dava şartlarındandır ve bu durum davanın her aşamasında ileri sürülebilir. Taraflarca ileri sürülmese dahi gerek mahkemece, gerekse Yargıtay’ca tarafların bu yönde bir savunmasının olup olmadığına bakılmaksızın kendiliğinden göz önünde tutulur.

Öte yandan, taraf ehliyeti, davada taraf olabilme yeteneğidir. Taraf ehliyeti, Medeni Hukuktaki medeni haklardan yararlanma (hak) ehliyetinin Medeni Usul hukukunda büründüğü şekildir. Kimlerin taraf ehliyetine sahip bulunduğu Medeni Kanuna göre belirlenir (HMK m.50, TMK m.8 ve m.48). Buna göre, medeni haklardan yararlanma (hak) ehliyeti bulunan her gerçek (TMK m.8) ve tüzel (TMK m.48) kişi, davada taraf olabilme ehliyetine de sahiptir. Bu çerçevede, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 124/4'üncü maddesindeki; dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesinin kabul edilebilir bir yanılgıya dayanması halinde hakimin karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebileceğini düzenlemiştir.

Yukarıda ayrıntılı olarak belirtildiği gibi, Mahkemece HMK’nun 124'üncü maddesi gereğince, davada hali hazırda taraf sıfatı bulunmayan ve iş ortaklığını oluşturan diğer şirket olan ... Ltd şirketine usulune uygun şekilde tebligat yapılarak husumet yöneltilmeli ve taraf teşkili sağlanmalı, savunma ve delilleri toplandıktan sonra uyuşmazlığın esası hakkında bir karar verilmelidir.

Mahkemece, adi ortaklığı oluşturan şirketlerden birine karşı açılan davada usule uygun taraf teşkili sağlanmadan işin esasına girilerek karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.