Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2017/23488 K.2019/4836

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin kabul kararına karşı davalı ... ve İşçi Bulma Kurumu ( Türkiye İş Kurumu - İşkur ) Genel Müdürlüğü avukatı ile davalı Seb Kur Karya Sebze Kurutma Gıda San. ve Tic. A.Ş. temsilcisi istinaf başvurusunda bulunmuştur.

... Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi

A-Davalı ... ve İşçi Bulma Kurumu ( Türkiye İş Kurumu - İşkur ) Genel Müdürlüğü avukatının istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.

B-Davalı Seb Kur Karya Sebze Kurutma Gıda San. ve Tic. A.Ş. temsilcisinin istinaf başvurusunu kabul ederek, şirket adına açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermiştir.

... Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi'nin kararı süresi içinde davalılardan İş ve İşçi Bulma Kurumu ( Türkiye İş Kurumu - İşkur ) Genel Müdürlüğü avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A)Davacı İsteminin Özeti

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının Seb Kur Sebze Kurutma Gıda San. ve Tic.

A.Ş.de 18/03/2011 tarihinde iş kazası geçirdiğini, iş kazası nedeniyle ...Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi'nin 2011/285 esas sayılı dosyası ile açılan maddi ve manevi tazminat davasının karara bağlanarak kesinleştiğini, davacının, iş akdini ücretlerinin ödenmemesi ve iş yerinde işçi sağlığı ve iş güvenliği tedbirlerinin alınmaması nedeniyle haklı olarak feshettiğini, işçilik alacaklarının ödenmemesi üzerine ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2011/592 esas sayılı dosyası ile açılan davada iş akdinin haklı nedenle davacı tarafından feshedildiğine karar verildiğini,

iş akdinin feshedildiği dönemde davalı işveren tarafından işten ayrılış bildirgesinin Kod 29 (işveren tarafından işçinin ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranış nedeni ile fesih) olarak bildirildiğini, bu nedenle davacıya işsizlik ödeneği bağlanamadığını, davacının, işçilik alacakları davasını kazanmasından sonra İş ve İşçi Bulma Kurumu Genel Müdürlüğü İŞKUR Bursa İl Müdürlüğüne başvurduğunu, yapılan incelemede iş akdinin sona ermesinden önceki son 120 gün sürekli prim ödenerek çalışılmadığı, 3 gün devamsızlık bildirildiği,

bu nedenle ödeme yapılamayacağının bildirildiğini, davalı işveren tarafından davacının iş kazası geçirdiği ve hastaneye kaldırıldığı gün olan 18/03/2011 tarihi ile takip eden 19/03/2011 ve 20/03/2011 günlerinde devamsızlık tutanağı tutulduğunu, bu nedenle davacının işsizlik ödeneği alamayacağının anlaşıldığını, davalılar tarafından yapılan haksız işlemler nedeniyle davacının 300 günlük işsizlik ödeneğini alamadığını iddia ederek davacının 18/03/2011 - 19/03/2011 - 20/03/2011 tarihli devamsızlıklarının haklı nedenli olduğunun ve 300 gün işsizlik ödeneği almaya hak kazandığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti

Davalı İşkur vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının işten çıkış tarihi 24/05/2011 olmasına rağmen kuruma işsizlik ödeneği için ilk başvuru tarihinin 24/03/2015 olduğunu, hak düşürücü sürenin sona erdiğini, SGK kayıtlarında yer alan devamsızlık kaydı düzeltilmediği sürece böyle bir davanın açılamayacağını, eda davası açılması gerekirken tespit davası açılmasının usul hükümlerine aykırı olduğunu, davanın usulden reddinin gerektiğini, davacının mahkeme kararı ile kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanmış olmasının tek başına işsizlik ödeneğine hak kazanılacağı anlamına gelmediğini, yasanın işten çıkış nedeni yanında son 120 gün kesintisiz prim ödenmesini şart koştuğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı şirketin davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.

C) İlk derece Mahkeme Kararının Özeti :

İlk Derece Mahkemesi tarafından; "dava, davacının işsizlik ödeneği talebinin reddine dair davalı kurum işleminin iptali ile davacının 4447 sayılı Kanunun 50. maddesine göre 300 gün işsizlik ödeneği almaya hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir.

4447 sayılı Yasa gereği işçinin işsizlik sigortası hizmetlerinden yararlanabilmesi için kendi istek ve kusuru dışında işini kaybetmiş olması, son 3 yıl içinde en az 600 gün işsizlik sigortası primi ödenmesi gerektiği, işten ayrılmadan son 120 gün içinde çalışmış olması koşulları aranmaktadır.

Davacının işsizlik ödeneği isteminin, davalı ... tarafından yukarıda değinilen son 120 gün sürekli çalışma koşulunun 3 gün devamsızlık nedeniyle yerine gelmediği gerekçesiyle reddedildiği anlaşılmaktadır.

Davalı kurumun işsizlik ödeneği isteminin reddine gerekçe yaptığı 120 gün kesintisiz çalışma şartının mevcudiyetini şeklen engelleyen davalı işverence yapılan 3 gün devamsızlığa ilişkin bildirimin aksini kanıtlayan yukarıda değinilen ve kesin hüküm teşkil eden mahkeme kararlarının kesinleşmesi ile yasanın aradığı 120 gün kesintisiz çalışma şartının sağlandığı, dolayısıyla başvuru için öngörülen hak düşürücü sürenin kararların kesinleşme tarihlerinden başlayacağı anlaşıldığından, hak düşürücü süre dolmadan açılan davanın kabulüne karar verilmesine" gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) İstinaf Başvurusu

Karara karşı davalı şirket ve davalı ... istinaf başvurusunda bulunmuştur.

E) Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti

Bölge Adliye Mahkemesince davalı İşkur vekilinin istinaf talebinin esastan reddine, davalı şirketin istinaf talebinin kabulü ile kararın kaldırılmasına, dava şartı yokluğundan davalı şirket yönünden davanın usulden reddine karar verilmiştir.

F) Temyiz

Karar davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

G) Gerekçe

İşsizlik sigortasından faydalanma şartları 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu’nun 51. maddesinde belirlenmiş ve 48. maddede ise “Sigortalı işsizin, bu maddede belirtilen ödeme ve hizmetlerden yararlanabilmesi için işten ayrılma bildirgesiyle birlikte hizmet akdinin feshedildiği tarihi izleyen günden itibaren otuz gün içinde kuruma doğrudan başvurması gerekir. Mücbir süreler dışında, başvuruda gecikilen süre işsizlik ödeneği almaya hak kazanılan toplam süreden düşülür.” şeklinde genel bir kurala yer verilmiştir.

Türkiye İş Kurumu İşlemler El Kitabı’nın “4.I.2.2 Mahkeme Kararları (Tazminat ve Alacak Davaları)” bölümünde ise “Sigortalı işsizlerin mahkeme kararı ile birlikte Kurumumuza başvurmaları halinde aşağıda belirtildiği üzere işlem yapılmalıdır.

a) Sigortalı işsizin işveren aleyhine açmış olduğu davanın işçi lehine sonuçlanması halinde (işçi lehine ihbar ve/veya kıdem tazminatına hükmedilmiş olması veya mahkeme kararında 4447/51. madde kapsamında fesih işleminin yapıldığı yönünde bir ifadeye yer verilmesi),

1.Mahkeme kararı kesinleşmiş olmalıdır. Mahkeme kararının kesinleşip kesinleşmediği söz konusu kararın altına ilgili mahkeme tarafından eklenen kararın kesinleştiğine dair bir ibareden anlaşılmaktadır.

2.Sigortalı işsizler mahkeme kararının kesinleştiği tarihten itibaren 30 gün içinde başvuruda bulunmak zorundadır. Sigortalı işsizlerin kesinleşmiş mahkeme kararından önce yaptıkları başvurular süresinde yapılmış kabul edilir. İlk mahkemenin verdiği kararın temyiz edilmesi halinde, sigortalı işsizlerin başvuru süresi Yargıtay kararının ilgililere tebliğ tarihinden itibaren başlar.” şeklinde bir düzenleme bulunmaktadır.

Dava dosyasının eki niteliğinde olan ... Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2011/592 Esas sayılı dosyası incelendiğinde davacı ... ile Seb Kur Karya Sebze Kurutma Gıda Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi arasında ... tarafından iş akdinin haklı nedenle feshedildiği iddiasıyla açılmış bir kısım işçilik alacaklarına yönelik dava bulunduğu, yapılan yargılama sonucunda ...

Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 03.04.2014 tarihli kararı ile davanın kabulüne, davacı ...’nın iş akdini haklı nedenle feshettiğine ve bir kısım işçilik alacaklarının (kıdem tazminatı, hafta tatili ücreti, fazla mesai ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti, yıllık izin ücreti) davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verildiği, işbu kararın Yargıtay 7. Hukuk Dairesi’nin 17.12.2014 tarih, 2014/11837 Esas, 2014/22862 Karar sayılı ilamı ile onanarak 17.12.2014 tarihinde kesinleştiğine dair ...

Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından 17.02.2015 tarihli kesinleşme şerhi hazırlandığı, Yargıtay 7. Hukuk Dairesi’nin onama ilamının ise davacı ... vekiline 30.01.2015 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

Davalı kuruma başvurunun hak düşürücü süre içerisinde olup olmadığı hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Davacı ...’nın iş akdini feshettiği tarih olan 24.05.2011 tarihinden sonra davalı Kuruma yönelik işsizlik ödeneğinden yararlanma amacıyla bir başvuruda bulunmadığı, davalı kuruma yapılan başvuru tarihinin 24.03.2015 olduğu dosya kapsamından tespit edilmekle bu durum, Türkiye İş Kurumu İşlemler El Kitabı’nın 4.I.2.2 Mahkeme Kararları (Tazminat ve Alacak Davaları) bölümünde düzenlenmiş kurallar ile birlikte değerlendirildiğinde, davacı ...’nın iş akdini haklı nedenle feshettiğinin Yargıtay 7. Hukuk Dairesi’nin 17.12.2014 tarih, 2014/11837 Esas, 2014/22862 Karar sayılı ilamı ile kesinleşmesi,

davacı ... vekilinin bu Yargıtay ilamını 30.01.2015 tarihinde tebliğ alması ve davacının hak düşürücü süre olan 30 gün içinde değil 24.03.2015 tarihinde davalı Kuruma işsizlik ödeneğinden yararlanma amacıyla başvurması karşısında mahkemece işsizlik ödeneğinin tespiti talebinin reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde kabulü hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.