Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2017/23778 K.2017/15061

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davalılar avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalı şirkette ve bu şirket ile organik bağ içerisinde bulunan ve fiilen faal olmayan ... ... ... şirketi Bayram ... ve ... ... işyerlerinde 1981 yılında işe başladığını, ilk sigorta girişinin 1984 yılında yapıldığını, emeklilik nedeni ile iş akdinin sona erdiği 2010 yılına kadar kesintisiz liman sorumlusu olarak çalıştığını, hizmet dökümünde davalı şirket ve organik bağ içerisinde olan ... ... ... Nak. Tic. Ltd. Şti, ... ... Pazarlama Sanayi Tic. Ltd. Şti. ve ... ... Hiz. Ltd. Şti. ve ... Taş. Tic. Ltd. Şti. gibi şirketlerde de sigortalı olarak gösterildiğini, işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının çalışmasının kayıtlarda göründüğü gibi 2 dönem halinde olup 05/12/2007 tarihinde sona erdiğini, diğer işverenlerle aralarında bağ olmadığını, davacının asgari ücretle çalıştığını, işçilik alacağının bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece verilen 23/10/2013 tarih 2010/644E. Esas 2012/1419 K. sayılı davanın kısmen kabulüne dair karar Yargıtay 7. Hukuk Dairesinin 12.09.2013 tarih ve 2013/6296 E., 2013/14447 K. sayılı ilamı ile bozulmuş, Mahkemece bozma ilamına uyma kararı verilerek, ...Taş. Tic. Ltd. Şti dışındaki tüm şirketlerin ortaklarından birinin ... ... olması nedeniyle bu şirketler arasında organik bağ bulunduğu, ... Taş. Tic. Ltd. Şti.'nin ortaklarının ... ... ... ve ... ... olduğu, ... Loj. Ltd. Şti. ve ... ... Acen. Ltd. Şti. ile ...Taş. Tic. Ltd. Şti.'nin Ticaret Sicil kayıtlarındaki adreslerinin aynı olması dikkate alınarak şirketler arasında organik bağ bulunduğu, hizmet süresinde daha önceki kararda farklı bir durumun ortaya çıkmadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı, davalılar vekilleri yasal süresi içinde temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre ... ... ve Ticaret Ltd. Şti.nin tüm, ... ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalabilmesini ifade eder. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere zamanaşımı, alacak hakkını sona erdirmeyip sadece onu "eksik bir borç" haline dönüştürür ve "alacağın dava edilebilme özelliği"ni ortadan kaldırır. Bu itibarla zamanaşımı savunması ileri sürüldüğünde, eğer savunma gerçekleşirse hakkın dava edilebilme niteliği ortadan kalkacağından, artık mahkemenin işin esasına girip onu da incelemesi mümkün değildir.

Kısmi davada ise zamanaşımı yalnızca dava edilen kısım kesilir. Henüz açılmayan (saklı tutulan) ve daha sonra ıslahla arttırılan bölüm için zamanaşımı işlemeye devam eder. Ancak kısmi davadaki miktar, kısmi davanın açıldığı dava tarihine göre geriye doğru belirlenen zamanaşımı süresini kapsar. Bakiye alacak talep edildiği tarihe göre, geriye doğru zamanaşımı süresi içinde kalıyor ise zamanaşımına uğramadığı kabul edilmelidir.

Kısaca kısmi davadaki alacak miktarı belirlendiği tarihten itibaren öncelikle ileriye doğru gerçekleşen alacak için mahsup edilmeli, bakiye alacak ise ondan sonraki süreyi kapsamalıdır. İlk kısmi davada belirlenen alacak mahsup edildikten sonra bakiyenin talep edildiği tarihten geriye doğru zamanaşımı süresi içinde kalan alacak, alacaklı lehine hüküm altına alınmalıdır.

Dosya incelendiğinde, davacı tarafından 12.08.2010 tarihinde kıdem, ücret, yıllık izin, hafta tatili, genel tatil alacağının tahsili için ... ... ve Ticaret Ltd. Şti.ne karşı, 20.04.2016 tarihinde ise aynı alacak kalemleri için ... ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. aleyhine ... 5. İş Mahkemesinin 2016/259 E. sayılı dosyası üzerinden dava açıldığı, davalar arasında hukuki ve fiili irtibat bulunması nedeniyle 31.01.2017 tarih ve 2017/35 K. sayılı karar ile dosyaların birleştirilmesine, yargılamanın ... 2. İş Mahkemesinin 2013/489 E. sayılı dosyası üzerinden devamına karar verildiği anlaşılmaktadır.

... ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. aleyhine ... 5. İş Mahkemesinin 2016/259 E. sayılı dosyasında açılan davada, davalı cevap dilekçesinde davacının alacaklarının zamanaşımına uğradığını belirtmesine rağmen Mahkemece zamanaşımı defii dikkate alınmayarak belirlenen alacak kalemlerinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Dosya değerlendirildiğinde, davacının emeklilik nedeniyle iş sözleşmesini ....10.2009 tarihinde feshettiği, davalı ... ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye karşı işçilik alacaklarının tahsili için 20.04.2016 tarihinde dava açıldığı, 20.04.2016 tarihinden geriye doğru beş yıllık zamanaşımı süresi dikkate alındığında davalı .. ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. yönünden kıdem tazminatı hariç diğer alacakların zamanaşımına uğradığı anlaşılmakla bu husus gözetilmeden karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.