Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2017/23829 K.2018/3925

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının 28.11.2007 tarihinde ... İnş. Taah. Tic. ve Top. Tem. Ltd. Şti'de çalışmaya başladığını, daha sonra ihalenin ... Gıda Pazarlama Nakliye Taah. ve Dış Tic. Ltd. Şti.'ne geçmesiyle davacının ara vermeden çalışmaya aralıksız devam ettiğini, ancak davalının iş akdine haksız olarak 31.05.2011 tarihinde son verdiğini, fesihten son bir ay öncesinde kötü niyetli olarak ... Tur. Gıda İnş. San. Ltd. Şti.'nde çalışmış olarak gösterildiğini iddia ederek kıdem ve ihbar tazminatı, fazla çalışma alacağı, resmi ve hafta tatil çalışması alacağının davalıdan hahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacı ile aralarındaki sözleşmenin 30.04.2011 tarihli sözleşmenin bitim tarihinde sona erdiğini, çalışma dönemi içerisinde ramazan ve kurban bayramı olmadığı, diğer resmi tatillerin hafta sonuna geldiği ve çalışmadığını, dört ay çalıştığından kıdem tazminatına hak kazanamadığını, ihbar tazminatı yönünden belirli süreli sözleşme yaptığından ihbar tazminatı hak edemeyeceğini savununarak davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece verilen 04.03.2014 tarih ve 2012/39 E., 2014/133 K. sayılı karar Yargıtay 7. Hukuk Dairesinin

2014/13645 E., 2014/22227 K. sayılı kararı ile "... Her ne kadar davacı tanıkları ... isimli şirkette çalışmadıklarını ve davalı Şirketin kendilerini oradan sigortalı gösterdiğini iddia etmiş ise de ihale evraklarından ... isimli Şirketin 01.05.2011- 31.05.2011 tarihleri arasında ihale aldığı davacının bu tarihlerde anılan Şirket üzerinden sigortalı olduğu, 07.06.2011 tarihinde ise ...

Şirketinin ihale aldığı bu tarihe kadar davacının sigorta kayıtlarına göre kesintisiz çalıştığı görülmektedir. İşyeri devri bulunması halinde davalı Şirketin ihbar tazminatından sorumlu olmayacağı, diğer alacaklardan da kendi dönemi ile sınırlı sorumlu olacağı açıktır.

Davacının çalıştığını iddia ettiği süreler değerlendirilerek gerekirse tanıklar da yeniden dinlenilerek hizmet süresinin sona erme tarihi, davalı Şirket ile dava dışı sigortalı Şirketler arasında organik bağ bulunup bulunmadığı araştırılarak sonuca gidilmesi gerekirken sigorta cetveli ile örtüşmeyen tanık beyanlarına itibar edilerek eksik inceleme ile karar verilmiş olması hatalı olup bozma nedenidir." gerekçesine istinedan bozulmuş, yeniden yapılan yargılama sonucunda, 23.02.2017 tarih ve 2015/423 E., 2017/53 K. sayılı kararla ... ...

Hastanesinin yemek işlerini ihale ile değişik firmalara verdiği, dava dışı Hastane ile davalı şirket ve dava dışı diğer şirketler arasında geçerli ve muvazaaya dayanmayan bir asıl işveren-alt işverenlik sözleşmesi bulunduğu, davacının yemek işini üstlenen davalı alt işverenin işçisi olarak çalıştıktan sonra yeni ihale alan firma tarafından iş sözleşmesinin feshedildiği belirtilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar, davacı ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

1- Davalı tarafından temyize konu edilen miktar 1561,35 TL olup, karar tarihi itibariyle 2.270 TL kesinlik sınırı kapsamında kaldığından davalı vekilinin temyiz isteminin HUMK'un 427/2, 432/4 maddeleri gereğince reddine, nisbi temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

2- Davacı temyizine gelince;

a) Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

b) İşyeri devrinin iş ilişkisine etkileri ile işçilik alacaklarından sorumluluk bakımından taraflar arasında uyuşmazlık söz konusudur.

İşyeri devrinin esasları ve sonuçları 4857 sayılı İş Kanunu'nun 6 ncı maddesinde düzenlenmiştir. Söz konusu hükümde, işyerinin veya bir bölümünün devrinde devir tarihinde mevcut olan iş sözleşmelerinin bütün hak ve borçlarıyla devralan işverene geçeceği öngörülmüştür. Devir tarihinden önce doğmuş ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlar açısından, devreden işverenle devralan işverenin birlikte sorumlu oldukları aynı maddenin üçüncü fıkrasında belirtilmiş, devreden işverenin sorumluluğunun devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sınırlı olduğu hükme bağlanmıştır.

Aynı Kanunun 120 nci maddesi hükmüne göre, 1475 sayılı Yasanın 14 üncü maddesi halen yürürlükte olduğundan, işyeri devirlerinde kıdem tazminatına hak kazanma ve hesap yöntemi bakımından belirtilen madde hükmü uygulanmalıdır. Anılan maddeye göre, işyerlerinin devir veya intikali yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işverene geçmesi veya başka bir yere nakli halinde, işçinin kıdemi işyeri veya işyerlerindeki hizmet akitleri sürelerinin toplamı üzerinden hesaplanmalıdır. Bununla birlikte, işyerini devreden işverenlerin bu sorumlulukları, işçiyi çalıştırdıkları sürelerle ve devir esnasındaki işçinin aldığı ücret seviyesiyle sınırlıdır.

İşyeri devri fesih niteliğinde olmadığından, devir sebebiyle feshe bağlı hakların istenmesi mümkün olmaz. Aynı şekilde işyeri devri kural olarak işçiye haklı fesih imkânı vermez.

İşyerinin devri işverenin yönetim hakkının son aşaması olup, işyeri devri çalışma koşullarında değişiklik anlamına da gelmez. Dairemizin kökleşmiş kararlarına göre işyeri devri işçiye haklı nedenle fesih hakkı tanımaz. İşyeri devrinin çalışma koşullarını ağırlaştıran bir yönü olup olmadığı belirlenmelidir (Yargıtay 9.HD. 27.10.2008 gün 2008/ 29715 E, 2008/28944 K.).

Bu açıklamalar ışığında, iş hukukunda işyeri devrinin işçilik alacaklarına etkileri üzerinde ayrıca durulmalıdır. İşyeri devri halinde kıdem tazminatı bakımından devreden işveren kendi dönemi ve devir tarihindeki son ücreti ile sınırlı olmak üzere sorumludur. 1475 sayılı Yasanın 14 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, devreden işverenin sorumluluğu bakımından bir süre öngörülmediğinden, 4857 sayılı Yasanın 6 ncı maddesinde sözü edilen devreden işveren için öngörülen iki yıllık süre sınırlaması, kıdem tazminatı bakımından söz konusu olmaz. O halde kıdem tazminatı işyeri devri öncesi ve sonrasında geçen sürenin tamamı için hesaplanmalı, ancak devreden işveren veya işverenler bakımından kendi dönemleri ve devir tarihindeki ücret ile sınırlı sorumluluk belirlenmelidir.

Feshe bağlı diğer haklar olan ihbar tazminatı ve kullanılmayan izin ücretlerinden son işveren sorumlu olup, devreden işverenin bu işçilik alacaklarından herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.

İşyerinin devredildiği tarihe kadar doğmuş bulunan ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücretlerinden 4857 sayılı Kanunun 6 ncı maddesi uyarınca devreden işveren ile devralan işveren müştereken müteselsilen sorumlu olup, devreden açısından bu süre devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sınırlıdır. Devir tarihinden sonraki çalışmalar sebebiyle doğan sözü edilen işçilik alacakları sebebiyle devreden işverenin sorumluluğunun olmadığı açıktır. Bu bakımdan devirden sonraya ait ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücreti gibi işçilik alacaklarından devralan işveren tek başına sorumlu olacaktır.

Somut uyuşmazlıkda, davalının son alt işveren olmadığı, feshin davalıdan sonra devralan alt işverende gerçekleştiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle bozmaya uyularak ihbar tazminatının davalı yönünden reddine karar verilmesi isabetlidir. Ancak davalı alt işveren kendisinden önceki alt işverenlerde yapılan çalışmalardan, devir nedeniyle 4857 sayılı İş Kanunu'nun 6. maddesi kapsamında sorumlu olduğundan davalı ... Gıda Toplu Tem. Yemek Med. Tekst. Turz. İnş. ve İnş Mal. San. Paz. Nak. Taah. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin, davacının işe girdiği tarihten kendisinde devir nedeniyle kesilen tarihteki süre üzerinden kıdem tazminatından ve işçilik alacaklarından sorumlu tutulması gerekir. Mahkemece salt kendi dönemindeki 4 ayla sorumluluğuna karar verilmesi isabetsizdir.