Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2017/26291 K.2018/11183

Yerel mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin red kararına karşı davacı avukatı istinaf başvurusunda bulunmuştur. ... Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi davacı avukatının istinaf başvurusunu kabulüne karar vermiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi'nin kararı süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; davacının davalıya ait iş yerinde 20.07.2015 ila 22.02.2016 tarihleri arasında çalıştığını, 19.02.2016 tarihinde Çelik İş Sendikasına üye olduğunu, davalı işyerinde Ocak 2016 tarihinde ücretlere zam yapılmaması, ücret dışında herhangi bir sosyal hakkın da davalı işyerinde bulunmaması, çoğu işçinin bölümü dışında başka bölümlerde çalıştırılması,

vardiya programlarının işveren ve işveren vekillerince düzgün bir şekilde yürütülmemesi ve buna benzer birçok sorun karşısında, işçilerin bu hususlarda işveren ve vekillerinden talep ettikleri iyileştirmelerin olmaması üzere işyerinde örgütlenme faaliyetlerine başlamış olan Çelik İş Sendikasına üye olmaya başladıklarını, işyerinde sendikal örgütlenme faaliyetlerinin hızlanması,

sendikaya üyeliklerin artması ve işçilerin iş saati dışında sendikanın ... şubesinde düzenlediği çeşitli toplantılara katılması sonrasında 19-20-21-02/2016 tarihlerinde işyerindeki sendikal faaliyetlerden ve sendikaya üyeliklerden haberdar olan işveren ve işveren vekillerinin sendikaya üye olan işçiler üstünde sendikadan istifa etmelerini sağlamaya yönelik baskılar kurmaya başladığını bu nedenlerle haksız yapılan feshin geçersizliğinin tespiti ile davacının işe iadesine,

fesih sendikal sebeple yapıldığından 1 yıllık brüt ücreti tutarında sendikal tazminatın ve boşta geçen süre ücretinin ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; davacının davalı şirket bünyesinde 20.07.2015 tarihinde çalışmaya başladığını, iş akdinin 22.02.2016 tarihinde istifası sebebiyle sona erdirildiğini, davacının 2016 yılı maaş ödemesini takiben kendisi gibi birkaç arkadaşı ile birlikte müvekkili şirkete hitaben yazdığı dilekçesinde '' 2016 yılı maaşıma zam yapılmadığı için piyasanın altında çalışıyoruz.

Bu nedenle gerekli yasal haklarımı almak şartıyla işten ayrılıyorum ,'' yazarak iş akdine son verdiğini,davacı ve bir çok arkadaşının maaş zammı yapılmaması sebebiyle istifa dilekçesi teslim ettiği şirket yetkililerinin kendileri ile görüşmelerine istinaden bu beyandan vazgeçenler olduğu ancak davacının istifa beyanından vazgeçmediğini, bu nedenlerle davacı ile yapılan görüşme sonrası davacının istifasının 22/02/2016 tarihinde işleme konulduğu, istifa bildirimi ile çıkış işlemi arasında çok uzun bir süre geçmediği,

davacı gibi istifa eden personeller dışında aynı dönemde işten çıkartılan tüm personelin aldıkları maaşları beğenmediklerini açıkça bildirmiş olmaları, işleri yavaşlatmaları, çalışma barışını bozarak bir vardiyanın tamamında işi durdurmaları bu davranışlarının işyerinde olumsuzluklara yol açması sebebiyle iş akitlerini feshetmek mecburiyetinde kalındığı,

işi bırakma eyleminin dava dilekçesinde belirtiği gibi yarım saat değil tüm vardiya süresince devam ettiğini, davacının bizzat sendikal faaliyet içinde olduğunun dava dilekçesi tebliği ile öğrenildiğini, davacının iş akdinin istifa ile sona erdiğini, feshin sendikal faaliyet ile ilgili olmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) İlk derece Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, " Duruşmada dinlenen davacı asil beyanında 2016 yılında zam yapılmadığını piyasanın altında maaş aldıklarını, bu nedenle işverenle işçiler arasında toplantı yapıldığını, toplantı sonucu işveren yetkililerinin " iş burda verdiğimiz para da burda isteyen çalışsın istemeyen çıksın gitsin" demesi üzerine davacı ve bir kısım arkadaşlarının işverene hitaben dilekçe yazarak, yasal haklarını ve talimatını almak suretiyle istifa ettiklerini beyan ettikleri, işveren tarafından da bu talebin kabul edildiği ve davacının istifa etmesi nedeniyle iş sözleşmesi sona erdiği anlaşıldığından davanın reddinin gerektiği " gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

D) İstinaf başvurusu :

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

E) İstinaf Sebepleri:

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle:" Müvekkil ve arkadaşlarının tüm tazminat ve diğer haklarının verilmesi şartı ile istifa dilekçesi yazıp işverene verdiklerini, bunun bir ikale sözleşmesi olduğunu, ancak bu ikale sözleşmesine rağmen işverence herhangi bir işlem yapılmadığını, müvekkilin tazminat ve haklarının kendisine verilmediğini, müvekkilinin çalışmaya devam ettiğini, müvekkilin tazminat ve haklarını vermemesi, müvekkili çalıştırmaya devam etmesi,

ikale sözleşmesini işleme koymaması ile ortada geçerli sayılacak bir ikale sözleşmesinden de söz edilemeyeceğini, söz konusu bu olaydan yaklaşık 20 gün sonra davalı işyerinde sendikal örgütlenme başladığını ve müvekkili de dahil bir çok çalışanın sendikaya üye olduğunu, sendikanın gerekli çoğunluğu sağlamasına engel olmak için 22/02/2016 tarihinden itibaren 20 civarında işçinin iş akdine son verildiğini, iş akdine son verilen işçiler tarafından 5 ve 6. İş mahkemelerinde açılan davaların kabul edildiğini, fesih işleminin sendikal nedenle yapıldığını, müvekkilinin iş akdinin sendikaya üye olduktan sonra feshedildiğini,

iş akdi feshedilen tüm işçilerin sendika üyesi olduklarını beyanla kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. '' talep etmiştir.

F) Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Davacı vekilinin istinafa yoluna başvurması üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yapılan inceleme sonunda, " Davacının tarihsiz bu dilekçesi ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacının dilekçesinin ikaleye davet niteliğinde olduğu, şartlı istifa dilekçesinin geçerli olamayacağı, davalı iş yerinde sendikal faaliyetlerin, yetki tespiti işlemlerinin devam ettiği, işverence iş akdinin 22.02.2016 tarihinde sendikaya üye olduktan 3 gün sonra sona erdirildiği, fesih işleminin geçerli nedenle yapılmadığı,

sendikal nedenlerle yapıldığı anlaşıldığından davacının işe iadesine, boşta geçen süre ücretinin 4 ay olarak tespitine, iş akdi sendikal nedenlerle feshedildiğinden tazminat tutarının 1 yıllık brüt ücreti tutarında takdirine " gerekçesi ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b.1 maddesi gereğince kabulüne karar verilmiştir.

G) Temyiz başvurusu : Bölge Adliye Mahkemesi’nin kararına karşı davalı vekili temyiz başvurusunda bulunulmuştur. H) Gerekçe: İşçinin iş güvencesi hükümlerinden yararlanması için, iş sözleşmesinin işveren tarafından feshedilmesi gerekir. İş sözleşmesini fesheden işçi feshin geçersizliği ve işe iade isteminde bulunamaz. Davacının isim ve imzası bulunan, itiraza uğramayan, tarih taşımayan "2016 yılı maaşına zam yapılmadığı için piyasanın altında çalışıyoruz. Bu nedenle gerekli yasal haklarımı almak şartıyla işten ayrılıyorum" şeklindeki dilekçe örneği davalı tarafından dosyaya sunulmuştur.

Davacı asil duruşmada;" Ben davalı ... Makine şirketinde forklift operatörü olarak çalışıyordum. Maaş zammı yapılmamıştı. Sendikal faaliyetler vardı. Bu sebepten fabrika müdürü isteyenlerin işten ayrılabileceğini, yasal haklarını vereceklerini vaat ettiler. Bir kısım arkadaşlar dilekçe yazıp işten ayrıldıklarını beyan ettiler ancak bize yasal haklarımızı vermediler. Bana göstermiş olduğunuz dosya arasında bulunan dilekçe bana aittir.

Ayrıca imza da bana aittir ancak ben istifamı etmedim. Bize yapılan vaat yerine getirilmedi. Ben dilekçe verdikten sonra işime devam ettim. Tam hatırlamıyorum ama bir hafta, ... gün sonra sendikaya üye oldum. Benle birlikte dilekçe veren 6 kişi de benim gibi işten çıkarıldı. Bu 6 kişiden 2 kişi sendikaya üye olmuştu, diğer 4 kişi sendikaya üye olmamıştı.

Dilekçe vermeden önce benim sendikal faaliyetlerim yoktu, sendikaya üye değildim, daha sonra üye oldum, bu faaliyetlere katıldım. " şeklinde beyanda bulunmuştur.

Somut olayda davalı işyerinde ücretlere zam yapılmaması üzerine işçilerin iş yavaşlatma eylemi yaptıkları, bu eylem sonrasında davalı işverenin işçilerle toplantı yapıp ücretlere zam yapma imkanının bulunmadığını ve çalışmaya devam etmek isteyenlerin bu ücretle çalışmaya devam edebileceğini, istemeyenlerin ise ayrılabileceğini bildirildiği,

davacının davalı işverene müracaatla bu ücretle çalışmak istemediğini belirterek kıdem ve ihbar tazminatlarının ödenmesi kaydıyla işten ayrılma isteğini ilettiği,işverenin de davacının imzası itiraza uğramayan istifa dilekçesini işleme koyarak davacıyı işten çıkarttığı anlaşılmakla İş Kanunu'nun 18. maddesine göre işe iade davası açabilmenin ön koşulu işveren feshinin bulunması olduğundan istifaen ayrılan davacının işe iade talebinin yerinde olmadığı anlaşıldığından, Bölge Adliye Mahkemesi’nin temyiz edilen kararının bozularak ortadan kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.

Hüküm: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1- Bölge Adliye Mahkemesi’nin temyiz edilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2- Davanın REDDİNE,

3- Alınması gereken 35,90 TL karar-ilam harcından davacının yatırdığı 29,20 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 6,70 TL karar-ilam harcının davacıdan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,

4-Davacının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı 1.020,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre belirlenen 2.180,00 TL. ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6-Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,