Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2017/5038 K.2017/9378

Davacı vekili, davacının davalı işyerinde aşçı olarak çalıştığını, davalı işveren tarafından hileli bir yol izlenilerek ve hiç işlemediği bir suç isnadında bulunularak iş akdinin haksız olarak feshedildiğini, davacının kendisine isnat edilen suç nedeniyle Bursa 15. Asliye Ceza Mahkemesinin 2013/346 esas sayılı dosyası ile yargılandığını ve ilgili suçu işlemediği gerekçesi ile beraatine karar verildiğini iddia ederek kıdem ve ihbar tazminatının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının yaklaşık 3-4 aydır hakkında yapılan şikayet üzerine birgün diğer işyerine yemek götürdüğünde motorsikletine birşeyler gizlediğinin görülmesi üzerine işyeri yetkilisi ile bekçinin birlikte motorsikletin yanına gittiklerini, torbada ekmek parçalarını gördüklerini ayrıca motorsikletin kapalı yerini açmamakla birlikte içinde bir kap olduğunu ve kap içinde de sıcak birşey olduğunu anlamaları üzerine durumu polise bildirdiklerini, malzemeyi işvereninden habersiz olarak işyerinden gizli olarak alan davacının iş akdinin haklı nedenle feshedildiğini savunarak davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti ve Yargılama Süreci:

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, incelenen ceza dosyasında davacı işçinin yeterli delil elde edilemediğinden beraatine karar verildiğini ve ceza dosyası içeriğinde dosya ekinde bulunan 04/10/2006 tarihli tutanak başlıklı belgede tutanak içeriğinde yapılan aramada poşetler içerisinde ekmek bulunduğunu beyan ettiğini fakat yapılan aramada madeni kap içerisinde fabrikadan arta kalan yemek bulunduğunun (patlıcan musakka) tespit edildiğini, tutanağın davacı işçi tarafından imzalandığını ancak davacının mahkememiz duruşmasında bu tutanağı okumadan imzaladığını beyan ettiğini ve artık yemekleri poşet içerisinde bulundurduğunu söylediğini,

oysa ki tutanakta madeni kap içerisinde yemek bulunduğunun da tespit edildiğini, soruşturma aşamasında alınan ifadesinde arama neticesi kendi uhtesinde bulunduğu tespit edilen yemekleri maddi durumu kötü ve yaşlı olan komşusuna vermek için aldığını beyan ettiğini ancak duruşmadaki ifadesinde motosikletin arkasında poşet içerisinde bulunan kapuskayı tavuklarına götürdüğünü beyan ettiğini, davacının aşamadaki tüm beyanlarının çelişkili olduğunu,

suçun subutuna ve cezalandırılmasına yetecek bir delil bulunmadığı düşünülse dahi tanık beyanlarından anlaşılacağı üzere davacının öncesinde de bir takım güven sarsıcı davranışlarının söz konusu olduğu ve işverene bu durumun sözlü olarak iletildiğini, kendisine yemek artıklarını götürebileceği yönünde açık bir izin verilmediğini, davacının bu tip davranışlarının 3 aydır devam ettiğini, götürülen yemeklerin artık yemek olmayıp, sıcak yemek olduğu,

yemek artıklarının işyerinde köpeklere verildiğini, davacının komşusuna yardım için dahi olsa işyerinden arttığını iddia ettiği yemekleri işverenin açık izni olmadan ve işyerinin huzurunu kaçıracak ve düzenini bozacak şekilde işyerinden çıkartması eyleminin işverenin işçiye olan güvenini sarstığından işverence haklı nedenle feshedildiğinden davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz: Kararı davacı vekili temyiz etmiştir. E) Gerekçe: Uyuşmazlık; işverence gerçekleştirilen feshin haklı nedene dayanıp dayanmadığı noktasında toplanmaktadır.

İşveren, iş sözleşmesine aykırı davranışta bulunan işçiye yaptığı eylemle orantılı bir yaptırım uygulamalıdır. Yapılan eylemle orantılı olmayan ve ölçüsüz olarak nitelendirilebilecek bir yaptırım mazur görülemez. Sonuç itibariyle fesihte bir cezadır.

Ölçülülük ilkesi uyarınca, uygulanacak önlem, ulaşılmak istenen amacı gerçekleştirmeye elverişli olmalı bir başka anlatımla tedbir uygun olmalı, ulaşılmak istenen amaç açısından gerekli olmalı ve uygulanacak tedbirin sonucu olan müdahale ile ulaşılmak istenen amaç, ölçüsüz bir oran içerisinde bulunmamalıdır.

Bu ilke uyarınca yargıç feshin geçerli olup olmadığını kararlaştırırken, işçinin davranışının ağırlığını dikkate alarak, her olayın özelliğine göre işçinin davranışı ile işverence uygulanan fesih türü arasında bir orantısızlık (ölçüsüzlük) olup olmadığını takdir edecektir. İşçinin davranışının haklı fesih olarak değerlendirilmesi ağır ve gerekli olmayan bir sonuç ise kıdem ve ihbar tazminatının kabulü gerekecektir.

Dosya içeriğine göre;davalı işveren tarafından, aşçı olarak çalışan davacının ekmek parçaları ile işyerinde yapılan yemeğin işyerinden çıkarmak istemesi olayı nedeniyle iş akdinin feshedildiği ve aynı zamanada suç duyurusunda bulunduğu, ceza yargılaması sonunda “çöpe atılacak olan yiyecek atıklarını ziyan olmaması ve hayvanlara vermek amacı ile işyerinde çıkarması eyleminde hizmet nedeni ile güveni kötüye kullanma ya da hırsızlık kastı ile hareket etmediği, bu konuda yeterli delil bulunmadığı gerekçesi ile beraatine karar verildiği anlaşılmıştır.

Davacının yargılandığı ceza davası dosyasında olaya ilişkin tanık olarak dinlenen bekçinin ifadesinde, bazen ekmek bazen de yemek götürdüğünü gördüğünü, en son günde şüphelenince polise haber verdiklerini beyan ettiği, emniyetin tespitinde ise, davacının motorsikletinde bayat ekmekler ile bir porsiyon 2 TL'lik yemek olduğunu tespit edildiği, davalı şirket yetkilisinin bayat ekmekler ile arta kalan yemekleri fabrikada bulunan köpeklere verdiklerini,davacının artık olmayan yemeği izinsiz olarak götürdüğünü beyan ettiği, davacının ise bayat ekmekleri fabrikaya ekmek getiren şahıstan aldığını, yemeğin de artık yemek olduğunu, ekmek aldığı şahsın ifadesinde davacıya bayat ekmek götürdüğünü beyan ettiği tespit edilmiştir.

Tüm bu maddi ve hukuki olgulara ve özellikle bekçinin önceden de bu şekilde olayın yaşandığını görmesi, davacının hırsızlık ve emniyeti suistimal kastının olmaması, davacı tarafından alınan şeylerin artık ekmek ve yemek olması, olay nedeniyle davalı işverenin bir zarara uğramaması karşısında bu davranışa bağlanan fesih yaptırımı ağır bir sonuç olacaktır. Fesih yetkisinin ölçülülük ilkesine aykırı olarak kullanılması nedeniyle iş sözleşmesinin feshi haksız olup, davacının kıdem ve ihbar tazminat isteklerinin kabulü yerine reddi hatalıdır.

F) Sonuç: