Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2017/6481 K.2018/8901

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararı davacı avukatı temyiz etmiştir. Mahkemece 18.12.2014 tarihli ek karar ile " kararın miktar olarak temyiz sınırının altında kaldığı gerekçesi ile temyiz talebi reddetilmiştir. Dosya İncelendiğinde ; miktar yönünden kesinliğin hükmedilen veya talep edilen miktara göre değil HMK’nın 362/2 maddesi uyarınca alacağın tamamına göre belirleneceği reddedilen kıdem tazminatının 500 TL, ücret alacağının 100 TL olmasına karşın hesaplanan toplam miktarların kesinlik miktarını aştığından mahkemenin temyizin reddine dair ek kararının ORTADAN KALDIRILMASINA karar verildi. Dosya incelendi, gereği düşünüldü.

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin davalıya ait iş yerinde 2000 yılından 09/02/2013 tarihine kadar işçi olarak çalıştığını, 09/02/2013 tarihinde davalı şirket ortağı ...'a ödenmeyen maaşların ödenmesi ve almakta olduğu maaşa zam yapılması talebi iletildiğini ve ...' ın " bu maaşla çalışırsan çalış, çalışmazsan git, bende alacağın yok " şeklinde beyanda bulunduğunu, bunun üzerine iş yerinden aynı gün ve saat 17.00' de ayrıldığını, ekonomik ve sosyal açılardan daha güçlü olan davalı karşısında haklılığını ispat edemeyeceği düşüncesiyle ...

Noterliğinin 11/02/2013 tarih ve 2239 yevmiye sayılı ihtarnamesi ile iş akdini feshetmek durumunda kaldığını iddia ederek kıdem tazminatı alacağı, yıllık ücretli izin alacağı,ücret alacağının, fazla mesai ücreti alacağının, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacağının davalı işverenden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının müvekkili şirkete ait ...

Dinlenme Petrol Tesisinde pompacı olarak çalıştığını, net ücretinin 950 TL olduğu yönündeki iddialarının asılsız olduğunu, davacının iş yerinde asgari ücret tarifesi ile çalıştığını, son bir yıl boyunca işyerinde sürekli huzur bozucu tavırlar sergilediğini müşteri ile olan diyaloglarına dikkat etmeyip, iş disiplinine uygun olmayan tavırlar sergilemeye başladığını, birçok kez işe gelmediğini ve çalışma düzenini aksattığını, olumsuz davranışlardan dolayı defalarca uyarıldığını, iş anlayışının düzelmemesi halinde işten çıkarılacağı konusunda ihtarda bulunulduğunu, fakat gün geçtikçe davacının iş disiplininden uzaklaştığını,

sürekli sorunlar yarattığını, son olarak gene işe geç başladığı bir gün davalı şirket yetkilisince uyarıldığını ve kendisine yapılan uyarı neticesinde davacının iş yerini kendisinin terk ettiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı ,davacı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Taraflar arasında, iş sözleşmesinin davacı tarafça haklı şekilde fesh edilip edilmediği hususunda, uyuşmazlık vardır.

İşçinin emeğinin karşılığı olan ücret işçi için en önemli hak, işveren için en temel borçtur. 4857 sayılı İş Kanununun 32/4. maddesinde ücretin en geç ayda bir ödeneceği kurala bağlanmıştır. Yine İş Kanununda, 5953 sayılı Basın İş Kanununun 14. maddesinde öngörüldüğü gibi ücretin peşin ödeneceği öngörülmemiştir. Buna göre, aksi bireysel ya da toplu iş sözleşmesinde kararlaştırılmadığı sürece işçinin ücreti bir ay çalışıldıktan sora ödenmelidir.

Ücreti ödenmeyen işçinin bu ücretini işverenden dava ya da icra takibi gibi yasal yollardan talep etmesi mümkündür.

Ücreti ödenmeyen işçinin alacağı konusunda takibe geçmesi ya da ücreti ödeninceye kadar iş görme edimini yerine getirmekten kaçınması, iş ilişkisinin devamında bazı sorunlara yol açabilir. Bu bakımdan, işverenle bir çekişme içine girmek istemeyen işçinin, haklı nedene dayanarak iş sözleşmesini feshetme hakkı da tanınmıştır.

İşçinin ücretinin kanun veya sözleşme hükümlerine göre ödenmemesi işçiye bu imkanı verir. Ücretin hiç ya da bir kısmının ödenmemiş olması bu konuda önemsizdir.

Ücretin ödenmediğinden söz edebilmek için işçinin yasa ya da sözleşme ile belirlenen ücret ödenme döneminin gelmiş olması ve işçinin bu ücrete hak kazanmış olması gerekir. 4857 sayılı İş Kanununun 24/II-e bendinde sözü edilen ücret, geniş anlamda ücret olarak değerlendirilmelidir. İkramiye, primi, yakacak yardımı, giyecek yardımı, fazla mesai, hafta tatili, genel tatil gibi alacakların da ödenmemesi işçiye haklı fesih imkanı verir.

İşçinin ücretinin işverenin içine düştüğü ödeme güçlüğü nedeniyle ödenememiş olmasının sonuca bir etkisi yoktur. İşçinin ücretinin bir kısmını İş Kanununun 33. maddesinde öngörülen ücret garanti fonundan alabilecek olması da işçinin fesih hakkını ortadan kaldırmaz.

Somut uyuşmazlıkta davacının ücret alacaklarının ödenmediği sabittir. Bu nedenle iş akdinin ücret alacaklarının ödenmediği sebebiyle davacı işçi tarafından haklı olarak feshedildiğinin kabulü ile kıdem tazminatı alacağının hüküm altına alınması gerekirken,yazılı gerekçe ile reddine karar verilmesi hatalıdır.

4-Hüküm altına alınan alacakların net mi yoksa brüt mü olduğunun hükümde belirtilmemesinin HMK’nun 297/2. maddesine aykırı olduğunun ve infazda tereddüde yol açacağının düşünülmemesi de hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.