Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2018/10477 K.2019/8956

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin kabul kararına karşı davalı avukatı istinaf başvurusunda bulunmuştur. ... Bölge Adliye Mahkemesi 24. Hukuk Dairesi davalı avukatının istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 24. Hukuk Dairesi'nin kararı süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirket bünyesinde 09/07/2012-07/12/2015 tarihleri arasında tüm görev ve sorumluluklarını yerine getirerek teknoloji uzmanı olarak çalıştığını, davacının işi gereği sürekli seyahat etmesi gerektiğini, davalı şirketin davacıyı işten çıkarmadan önce saha görevi esnasında yapılan harcamaların masraf yönetmeliğine uygun olarak raporlanmadığı ve bu yönde tespit edilen hatalarla ilgili davacıdan savunmasını istediğini, davacının 14/10/2015 tarihinde savunmasını verdikten sonra davalı işverenin 07/12/2015 tarihinde bildirimsiz olarak davacının iş akdine son verdiğini,

yapılan fesih işleminin feshin son çare olması ilkesine aykırı olduğunu ileri sürerek, davacının işe iadesine, işe başlatılmaması halinde işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücretinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının davalı şirkette saha müşteri yönetimi bölümünde teknoloji uzmanı olarak çalıştığını, davacının 09/06/2015-11/06/2015 tarihlerinde yapmış olduğu konaklama bedeli olan 572,00 TL.lik harcamayı 150,00 TL.nin altında kalacak şekilde 4 ayrı fatura olarak tanzim ettirerek masraf beyan ettiğini, davacının davalı şirket tarafından ödül olarak verilen yurt içi seyahat hakkını, ... isimli kafeden aldığı iddia edilen 6 adet sıralı 30,00 TL.lik gerçekte var olmadığı belirtilen alışveriş fişlerini seyahat faturası şeklinde beyan ettiğini,

davalı şirketçe yapılan denetimlerde bu hususların tespit edildiğini ve davacıdan savunma vermesinin talep edildiğini, davacının 14/10/2015 tarihinde savunma verdiğini, yapılan incelemeler ve davacının savunması sonrasında etik komite kurul kararı ile davacının iş akdinin haklı nedenlerle feshine karar verildiğini savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

C) İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk derece mahkemesince, "...davacının feshe dayanak yapılan tüm davranışlarından evvel amirlerini bilgilendirdiği, amirlerinin kendisine verdiği izin ve onay ile feshe dayanak yapılan eylemleri gerçekleştirdiği, davacının amirlerinin bilgisiyle gerçekleşen davranışının sadakat borcuna aykırılık olarak değerlendirmenin mümkün olmadığı, davalı işveren şirket iç denetçisi tarafından verilen raporda dahi davacıya yazılı uyarı verilmesinin daha uygun düşeceği rapor edilmişken işverenin feshin son çare ilkesine uygun davranmadığı, davacının eylemleri ile uygulanan yaptırım arasında açık orantısızlık bulunduğu, feshin haklı ve geçerli nedene dayanmadığı..." gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Ç) İstinaf başvurusu :

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

D) Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge Adliye Mahkemesince, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı belirtilerek davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

E) Temyiz başvurusu :

Bölge Adliye Mahkemesi’nin kararına karşı davalı vekili temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

F) Gerekçe:

İş sözleşmesinin, işçinin doğruluk ve bağlılığa aykırı davranışları sebebiyle işverence haklı olarak feshedilip feshedilmediği noktasında taraflar arasında uyuşmazlık söz konusudur.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesi işverene, işçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenlerle iş sözleşmesini feshetme yetkisi vermiştir. İşçinin davranışlarından kaynaklanan fesihte takip edilen amaç, işçinin daha önce işlediği iş sözleşmesine aykırı davranışları cezalandırmak veya yaptırıma bağlamak değil; onun sözleşmesel yükümlülükleri ihlale devam etmesi, tekrarlaması rizikosundan kaçınmaktır.

İşçinin davranışları nedeniyle iş sözleşmesinin feshedilebilmesi için, işçinin iş sözleşmesine aykırı, sözleşmeyi ihlal eden bir davranışının varlığı gerekir. İşçinin kusurlu davranışı ile sözleşmeye aykırı davranmış ve bunun sonucunda iş ilişkisi olumsuz bir şekilde etkilenmişse işçinin davranışından kaynaklanan geçerli bir fesih söz konusu olur.

Buna karşılık, işçinin kusur ve ihmaline dayanmayan sözleşmeye aykırı davranışlarından dolayı işçiye bir sorumluluk yüklenemeyeceğinden işçinin davranışlarından kaynaklanan geçerli fesih nedeninden de bahsedilemez.

İşçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenler, aynı Yasanın 25. maddesinde belirtilen nedenler yanında, bu nitelikte olmamakla birlikte, işyerlerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen nedenlerdir. İşçinin davranışlarından veya yetersizliğinden kaynaklanan nedenlerde, iş ilişkisinin sürdürülmesinin işveren açısından önemli ve makul ölçüler içinde beklenemeyeceği durumlarda, feshin geçerli nedenlere dayandığını kabul etmek gerekecektir.

Somut uyuşmazlıkta; davacı vekili, müvekkilinin iş akdinin haksız olarak feshedildiğini iddia etmiş, davalı vekili ise davacının iş akdinin gerçeğe aykırı ve yanıltıcı beyanda bulunduğunun tespit edilmesi üzerine 4857 sayılı İş Kanunu'nun 25/II-e maddesi uyarınca haklı sebeple feshedildiğini savunmuştur.

Dosya kapsamındaki belgelerden, davacının iş akdinin 09/06/2015-11/06/2015 tarihlerinde yapmış olduğu konaklama bedeli olan 572,00 TL.lik harcamayı 150,00 TL.nin altında kalacak şekilde 4 ayrı fatura şeklinde tanzim ettirerek masraf beyan ettiği ve bu suretle bir üst yönetici onayından kaçmaya yönelik davrandığı, ayrıca davacının şirket içinde düzenlenen yarışmada kazandığı yurt içi seyahat ödülünü paraya çevirmek amacıyla ... isimli kafeden aldığı alışveriş fişlerini seyahat faturası şeklinde beyan ettiği gerekçesiyle ve haklı sebeple feshedildiği anlaşılmaktadır.

Davacı 14/10/2015 tarihli savunma yazısında, Bodrum ilçesinde anlaşmalı otelin bulunmaması nedeniyle konaklama ücretini bu şekilde her bir kısım 150,00 TL.nin altında kalacak şekilde 4'e böldürdüğünü, şirket içi yarışma sonucunda kazandığı tatil ödülüne babasının rahatsızlığından dolayı gidemeyecek olması nedeniyle tatilin parasını edinebilmek adına tatil parası kadar tutarı ... isimli kafe ve bir yemek firmasından aldığı yemek fişlerini girerek bedeli tamamlamaya çalıştığını belirtmiştir. Davacı söz konusu savunmasına göre fesih konusu eylemleri gerçekleştirdiğini kabul etmiş ancak yöneticisinin bilgisi dahilinde olduğunu beyan etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi davanın kabulüne ilişkin gerekçesinde, fesih öncesinde davalı işverenin iç denetim birimi tarafından düzenlenen raporda davacının eylemlerinin yöneticilerinin bilgisi dahilinde olduğunun belirlendiği ve davacının yazılı olarak uyarılması ile yöneticisinin işten çıkarılmasının önerildiği de belirtilerek davacının söz konusu eylemlerinin yöneticilerinin yönlendirmesi ile gerçekleştirdiği belirtilmiş ve feshin haklı ya da geçerli sebebe dayanmadığı sonucuna varılmıştır.

Davacının özellikle şirket içi yarışma sonucunda kazandığı tatil ödülüne babasının rahatsızlığından dolayı gidemeyecek olması nedeniyle tatilin parasını edinebilmek amacıyla tatil parası kadar tutarı başka işyerlerinden aldığı yemek fişlerini davalı işverene vermesi şeklindeki eylemi, haklı neden ağırlığında olmasa da işyerinde olumsuzluğa neden olduğu, işveren ile davacı arasında güvensizlik oluştuğu anlaşıldığından feshin geçerli nedene dayandığının kabulü gerekmektedir.

Bu sebeple, İş Kanunu'nun 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Hüküm: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;

1.İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi’nin temyiz edilen kararlarının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-)Davalı tarafça yapılan feshin geçerli nedene dayandığı anlaşıldığından DAVANIN REDDİNE,

3-)Alınması gereken 44,40 TL. karar- ilam harcından davacının yatırdığı 29,20 TL. peşin harcın mahsubu ile bakiye 15,20 TL. karar- ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

4-)Davacının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı tebligat, müzekkere ve dosya masrafı olarak 190.00 TL. yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

5-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre belirlenen 2.725,00 TL. ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6-)Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine, dava dosyasının İlk Derece Mahkemesi'ne, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine,