Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2018/10936 K.2019/2800

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A)Davacı İsteminin Özeti

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 13.07.2009 tarihinde asıl işveren olan ... İl Özel İdaresine bağlı ... İlçe Özel İdaresi Bakımevi şantiyesinde alt işveren olan ... Temizlik şirketi nezdinde iş makinesi operatörü olarak işe başladığını, 30.03.2014 tarihinde bildirimsiz olarak davacının iş akdinin feshedildiğini, en son aylık 2.043,40 TL brüt ücretle çalıştığını, alacak ve tazminatlarının ödenmediğini iddia ederek alacak ve tazminatlarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B)Davalı Cevabının Özeti

Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; ilgili yasal düzenlemenin getirdiği yetki, görev ve sorumluluklar neticesinde davacının iş akdine son verildiğini, bu nedenle davacının alt işveren olan müvekkili şirketten alacak ve tazminat talebinde bulunamayacağını savunarak haksız ve yasal dayanaktan yoksun davanın reddini talep etmiştir.

Davalı belediye vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkili kurum çalışanı olmadığını, diğer davalı şirketin bağımsız bir şirket olduğunu, Özel idarenin yetkilerinin değişik kurumlara devredildiğini savunarak davanın müvekkili yönünden reddini talep etmiştir.

C)Yerel Mahkeme Kararının Özeti

Yerel mahkemece 09.09.2015 tarihinde davanın kısmen kabulüne kısmen reddine dair verilen karar Dairemizin 30.03.2018 tarih, ... Esas, 2018/7115 Karar sayılı ilamıyla "Mahkemece davacının feragat dilekçesi, feragatin diğer davalıya sirayet edip etmeyeceği hususlarının değerlendirilerek bir karar verilmesi için hükmün bozulması gerekmiştir." gerekçesiyle bozulmuştur. Mahkemece bozma ilamına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda feragatin diğer davalıya da sirayet edeceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

D)Temyiz

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

E)Gerekçe

Somut uyuşmazlıkta davacı, yerel mahkemece verilmiş 09.09.2015 tarihli karar temyiz aşamasında iken, 27.03.2018 tarihli dilekçesiyle ...’nde kadroya geçeceğinden bahisle davalı belediye hakkındaki davadan feragat etmiştir. Dairemiz tarafından feragat dilekçesinin değerlendirilmesi için verilen bozma kararından sonra yerel mahkemece feragatin diğer davalıya da sirayet edeceği gerekçesi ile davanın reddine karar vermiştir.

Davadan feragat bir maddi hukuk işlemi olduğundan, diğer davalılara etkisi sorunu üzerinde durulması gereklidir. Gerek mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 145. maddesi, gerekse yürürlükteki 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 166. maddesi uyarınca, müteselsil borçlulardan birinin ifa ya da takas yoluyla, kısmen veya tamamen borçtan kurtulması halinde, diğer müteselsil borçlular da alacaklıya karşı bu oranda borçtan kurtulurlar.

Müteselsil borçlulardan birinin alacaklıyı tatmin etmeksizin borçtan kurtulması durumunda ise, diğer borçluların borcu kural olarak devam etmekle birlikte, durumun veya borcun niteliğinin elverdiği ölçüde, diğer borçlular bu borçtan kurtulmadan yararlanabilirler.

Mülga 818 sayılı Kanun'un 147/2. maddesi ve 6098 sayılı Kanun'un 168/2. maddesi uyarınca da, alacaklının müteselsil borçlulardan birinin durumunu diğerleri zararına iyileştirdiği takdirde, bunun neticelerine katlanacağı düzenlenmiştir.

Kaldı ki, asıl işveren ve alt işverenin davaları birbirinden bağımsızdır. Aynı davada birlikte davalı bile gösterilseler, aralarında ihtiyarî dava arkadaşlığı bulunduğu için iddia ve savunmalarını birbirinden bağımsız olarak ileri sürerler.

“Davacı, davalı taraftaki ihtiyarî dava arkadaşlarından (davalılardan) biri hakkındaki davasından feragat edebilir. Bu feragat, diğer ihtiyarî dava arkadaşları (davalılar) hakkındaki davayı etkilemez; onlara karşı davaya devam edilir. Buna karşılık, davacının davalı taraftaki mecburî dava arkadaşlarından (davalılardan) biri hakkında davadan feragat etmesi, diğer mecburî dava arkadaşlarını (davalıları) da etkiler. Yani bu halde mahkeme, davacının (bütün davalılar hakkında) feragat nedeniyle reddine karar verir”. (Kuru, B: Hukuk Muhakemeleri Usulü, s.3582-3583)

Yapılan açıklamalar ışığında varılan neticede, eldeki uyuşmazlıkta davacı asilin davalılardan asıl işveren hakkındaki davadan feragati, diğer davalı alt işverene sirayet etmeyeceğinden bu davalı yönünden davaya devam edilerek bir sonuca bağlanması gerekirken, yazılı şekilde her iki davalı hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç