Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2018/5201 K.2018/11906

Yerel mahkemece, davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin red kararına karşı davacı avukatı istinaf başvurusunda bulunmuştur. ... Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi davacı avukatının istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi'nin kararı süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; davacının 16.02.2011-14.10.2011 ve 15.12.2011-27.08.2014 tarih aralıklarında teknik eleman olarak en son net 1.700,00 TL. ücretle çalıştığını, aylık 300,00 TL. yemek ücreti verildiğini, maaşlarının ödenmemesi, yemek ücretlerinin gecikmeli olarak ödenmesi, fazla çalışma ve genel tatil ücretlerinin ödenmemesi, ... bildiriminin düşük ücretten yapılması sebepleri ile iş akdinin haklı nedenle sonlandırıldığını, 29.09.2014 tarihinde protokol tanzim edilerek kıdem tazminatı karşılığında 5.000,00 TL. ödendiğini, yıllık izinlerini kullanmadığını ileri sürerek, kıdem tazminatı, yıllık izin, fazla çalışma ve genel tatil ücretlerinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; davacının ... Ltd. Şti.nde çalıştığını, davalının ... Ltd.Şd. ile bir ortaklığının bulunmadığını, davacının çalıştığı şirketten ayrıldığını, 1 ay kadar süre ile davalının verdiği işleri yapan davacının akrabalık sebebi ile rahat girip çıktığı müvekkiline ait işyerinden teknik bilgilerin ve müşteri portföyünün bulunduğu laptopu çaldığını, davacı vekilinin ofisinde yapılan görüşmede müvekkilinden para istendiğini, laptopun geri verilmediğini, davacı hakkında ... Savcılığı'na şikayette bulunulduğunu, müvekkilinin protokol imzalamadığını, davacının delillerinde arasında bulunan protokolün ... Ltd. Şti.nin yetkilileri ile yapıldığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

C) İlk derece Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, "Her ne kadar davacı tarafça 16/02/2011- 14/10/2011 ve 15/12/2011-27/08/2014 tarihleri arasında davalıya ait iş yerinde çalıştığı iddia edilerek talepte bulunulmuş ise de, celp edilen ... kayıtlarından davacının 05/07/2011- 14/10/2011, 15/12/2011-25/08/2014, tarihleri arasında 1341916 ... sicil nolu işyerinde çalıştığı, bu iş yerinin Tasfiye Halinde ... Ltd.

Şti. olduğu, 26/08/2014-27/08/2014 tarihleri arasında ise ... ... sicil numaralı iş yerinde çalışmasının göründüğü, bu işyerinin hangi işverene ait olduğuna dair herhangi bir kayıt yok ise de, dosyaya davacı tarafça sunulan 29/09/2014 tarihli sulh protokolünde davacının 16/02/2011-14/10/2011, 15/12/2011-27/08/2014 tarihleri arasında işveren... Ltd.

Şti. ünvanlı işyerinde çalıştığının karşılıklı kabul edildiği ve davacı, davacı vekili ve işveren şirket yetkilisi olarak ...tarafından imzalandığı, bu haliyle davacının resmi iş yeri kaydının ...Ltd. Şti. olduğu ve imzalanan sulh protokolü gereğince şirketin sorumluluğunu peşinen kabul ve taahhüt ettikleri..." gerekçesiyle davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

D) İstinaf Dairesi Kararı:

Davacı vekilinin istinaf yoluna başvurması üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yapılan inceleme sonunda, "ilk derece mahkemesinin kısa kararı tefhim etmesi sonrası davacı vekilince 5521 sayılı Kanunun 8/2. maddesindeki 8 günlük süreye uygun olarak 03/01/2017 tarihinde süre tutum dilekçesi verildiği; sonradan yazılan gerekçeli kararın 20/01/2017 tarihinde tebliğine rağmen herhangi bir gerekçeli istinaf dilekçesi verilmediği;

süre tutum dilekçesinde istinaf gerekçelerinin yazılmadığı ve yine dosyada HMK'nun 355. maddesi uyarınca hukukilik denetimi çerçevesinde re'sen gözetilecek dava şartları ile kamu düzenine aykırı bir halin de bulunmadığı; süre tutum dilekçesindeki " ... usul ve yasaya aykırı olan kararın kaldırılması ..." iddiasının ise istinaf sebeplerini açık ve net olarak belirtir nitelik taşımadığı..." gerekçesi ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK.nın 352/1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

E) Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

F) Gerekçe:

6100 sayılı HMK.’un 114/1.d maddesi uyarınca “Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları” dava şartıdır. Dava şartının, yargılamanın her aşamasında dikkate alınması gerekir. Taraf sıfatı usul hukuku sorunu olmayıp, dava konusu sübjektif hakkın özüne ilişkin bir maddi hukuk sorunu olduğundan; taraf sıfatının yokluğu, davada taraf olarak gözüken kişiler arasında dava konusu hakkın doğumuna engel teşkil etmekle def'i değil, yargılamanın her aşamasında taraflarca ileri sürülmesi mümkün ve mahkemece de kendiliğinden nazara alınması zorunlu bir itiraz niteliğindedir.

Somut uyuşmazlıkta, davacı tarafından dosyaya ibraz edilen ve davacı ile dava dışı...Ltd. Şti. arasında işçilik alacaklarına yönelik olarak düzenlenen protokolün 5. maddesinde aynen " ...iş bu protokolün hüküm altına alınmasını müteakip fiili çalışmanın yapıldığı... tarafından işçiye bir husumetin yöneltilmesi durumunda bu itham ve dava nedeniyle sorumluluğun ...Ltd. Şti. ye ait olacağı..." hükmü yer almaktadır.

Dosyaya sunulan bu protokol yazılı delil başlangıcı niteliğindedir. Delil başlangıcı niteliğindeki belgeden davacının davalı yanında çalıştığı izlenimi edinilmektedir. Buna göre, davacının tazminat ve alacaklarına esas çalışma süresi somut olarak belirlenmeli, deliller toplanmalı ve sonucuna göre karar verilmelidir. Eksik inceleme ile ve dava şartı olması nedeniyle husumetin re'sen gözetilmesi gerektiği gözden kaçırılarak, yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.