Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2018/8030 K.2018/20998

Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle gerçekleşen miktarın faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin hükmün süresi içinde duruşmalı olarak temyizen incelenmesi davacı avukatı ve davalılardan ... Lojistik Kargo Hizmetleri ve Tic.

A.Ş. avukatınca istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 13/11/2018 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalılardan ... Lojistik Kargo Hizmetleri ve Tic. A.Ş. adına Avukat ... ve ... ile karşı taraf adına Avukat ... geldiler.

Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin davalı ... Tarım San. ve Tic. A.Ş. ... deposunda ... Lojistik Kargo Hiz. ve Tic. A.Ş.nın yürüttüğü depo yönetim hizmetlerinde 1987 yılından itibaren parça başı ücretle çalışmaya başlayan ve hiçbir haklı neden gösterilmeden işten çıkartıldığı 27.01.2010 tarihine kadar çalışan müvekkiline kıdem tazminatı ve alacaklarının ödenmediğini, çalıştığı süre içerisinde İş Yasasında öngörülen sürenin üzerinde çalıştığını, ayrıca sezon boyunca günlük 10 saatten az olmamak şartıyla Cumartesi-Pazar ve resmi tatiller dahil çalıştığını, dini bayramların 1. ve 2. günleri tatil yapabildiğini iddia ederek, kıdem ve ihbar tazminatı, fazla mesai, hafta tatili ve genel tatil alacaklarının davalılardan tahsilini istemiştir.

B) Davalılar Cevabının Özeti:

Davalı...Tarım San. ve Tic. A.Ş. vekili; davacının çalıştığını iddia ettiği depolardaki tahmil ve tahliye işlerinin yapılması ve depoların yönetimi hizmetlerinin bugüne kadar sadece diğer davalı tarafından değil 2007 ve 2009 yılları arasında imzalanan sözleşmeler uyarınca değişik şirketler tarafından yerine getirildiğini, müvekkili şirketle diğer davalı şirket arasında imzalanan sözleşme uyarınca ifa edilecek işlerin gerekli sayıda ve yeterlilikte personel istihdamının diğer şirket tarafından sağlanacağının kararlaştırıldığını, bu nedenle ilgili depolarda kimlerin hizmet verdiğinin müvekkili şirketçe bilinemeyeceğini, ayrıca alacakların zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... Lojistik Kargo Hizmetleri ve Ticaret A.Ş. vekili; davacının müvekkili şirkette iş ilişkisi içinde hiçbir çalışmasının olmadığını, bu nedenle dava konusu edilen alacaklarının bulunmadığını, müvekkili şirkette iddia gibi sezonluk ya da mevsimlik iş şeklinde tanımlanan çalışma şekli bulunmadığını, ayrıca müvekkili şirkette normal çalışmanın üzerinde fazla çalışma yapılabilecek yoğunlukta iş bulunmadığı gibi, hafta tatili ile ulusal bayram-genel tatil günlerinde çalışılmasının fiilen mümkün olmadığını, alacakların zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kabulüne, karar verilmiştir.

Kararı davalı ... Lojistik Kargo Hizmetleri ve Ticaret A.Ş. vekili temyiz etmiştir. Dairemizin 2012/39061 E. 2014/30868 K. ve 23.10.2014 tarihli ilamı ile sair temyiz itirazları incelenmeden "SSK kaydı olmayan davacının davalı işveren nezdinde 17 yıl 3 ay 27 gün çalıştığını kabul eden bilirkişi raporuna itibarla hüküm kurulmuşsa da, mahkemenin gerekçeli kararda sadece bilirkişi raporuna atıfla yetindiği, davacının çalışmasının ve diğer alacaklarına ilişkin kabulünün hiçbir gerekçesinin açıklanmadığı anlaşılmakla, kabule ilişkin gerekçe içermeyen kararın bozulmasına karar verilmiştir." gerekçesi ile karar bozulmuştur.

Mahkemece bozma ilamına uyulmuş, bilirkişiden ek rapor da alındıktan sonra davalı ... Tarım San. ve Tic. A.Ş. nin diğer davalıya taşıma işini vermesi nedeniyle sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesi ile ... Tarım San. ve Tic. A.Ş. ye yönelik dava husumetten red edilmiş , diğer davalı yönünden ise iş sözleşmesinin işverence haksız şekilde fesh edildiği davacının kıdem ve ihbar tazminatlarına hak kazandığı ancak diğer taleplerin ispatlanamadığı gibi zamanaşamına da uğradığı gerekçesi ile fazla mesai, hafta tatili ve genel tatil alacak taleplerinin reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı vekili ve davalı davalı ... Lojistik Kargo Hizmetleri ve Ticaret A.Ş. vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Karar başlığında dava tarihinin 12/11/2010 yerine bozmadan sonra UYAP'a kayıt tarihi olan 15/12/2014 olarak yazılması mahallinde düzeltilebilir maddi hata kabul edilmiştir.

2- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı ... Lojistik Kargo Hizmetleri ve Ticaret A.Ş. vekilinin tüm davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

3- Davalı ... Tarım San. ve Tic. A.Ş. nin davacı alacaklarından sorumlu olup olmadığı yönünde, taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Asıl işveren alt işveren ilişkisinden söz edebilmek için ilk olarak mal veya hizmetin üretildiği bir işyeri olmalı ve bu işyerindeki işverenden iş alan ve ikinci bir işveren (alt işveren) bulunmalıdır. Alt işveren faaliyetini asıl işverenin işyerinde yürütse de işyerini kendi iş organizasyonu kapsamında bağımsız şekilde örgütleyebilir. Ancak yinede de alt işverenin faaliyeti, asıl işverenin mal veya hizmet üretimine katkı sağlamaya yöneliktir. Bu yönüyle mal veya hizmeti satın alan üçüncü kişi (müşteri), satış, iade, şikayet gibi konularda asıl işvereni muhatap alır.

Somut uyuşmazlıkta, davacı davalılar ... Tarım San. ve Tic. A.Ş. ye ait depoda diğer davalı nezdinde yük taşıma işi yapmış olup bu işe göre her iki davalı arasında asıl alt işveren ilişkisi olduğu ve davalı ... Tarım San. ve Tic. A.Ş. nin davacının alacaklarından İş Kanununu 2/6. madde hükmü kapsamında sorumlu olduğunun kabulü gerekir. Öte yandan Mahkemece, bozma öncesi davalı ... Tarım San. ve Tic. A.Ş. davacı alacaklarından sorumlu tutulmuş ve adı geçen davalı kararı temyiz etmemiştir. Buna göre davalı ... Tarım San. ve Tic. A.Ş.nin davacı alacaklarından sorumlu tutulması gerekirken davanın husumet yokluğu gerekçesi ile reddi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç: