Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2018/8140 K.2019/6250

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin kabul kararına karşı davalı avukatı istinaf başvurusunda bulunmuştur. ... Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi davalı avukatının istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir. ... Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi'nin kararı süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; davacının davalı bankada 10/03/2014 tarihinde Grup Müdürü olarak çalıştığını, davacının diplomasının gerçek olmadığı iddiasıyla davacıdan istifa dilekçesi verilmesinin talep edildiğini, bu konuda davacıya işten çıkarılacağı bilgisinin diğer bankalara da bildirileceğini iş bulmakta zorlanacağını, kariyerinin yok alacağının belirterek davacı üzerinde psikolojik baskı uygulandığını, davacının diplomasının gerçek olduğunu, baskı ve tehditler sonucu iradesi fesada uğratılarak davacıyı istifaya zorlandığını,

davacının iş akdini baskı ve tehditler yolu ile istifa ile sonlandırıldığını belirterek iş kanununa aykırı olarak haksız ve geçersiz nedenlerle iş akdinin sonlandırıldığı iddia edilerek; feshinin geçersizliği ile davacının işe iadesine ve buna bağlı mali haklara karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının yönetici pozisyonunda çalıştığını, 20 yılı aşan deneyimiyle birçok bankada görev yaptığını, standardın üzerinde ücret aldığını, hangi baskı böyle bir çalışanı zorla istifaya itebileceğini, hangi yönlendirme bu özlük haklarından feragat edilmesine yol açılabileceğini, hangi baskı ufak bir servet niteliğindeki ücret, yıllık bonus, sosyal haklar, araç tahsisi, sağlık sigortası, hayat sigortası gibi haklardan karşılıksız vazgeçmeyi sağlayabileceğini, 20 yılı aşkın deneyime sahip ve bir çok bankada çalışmış üst düzey bir yönetici bu haklarından baskı sebebiyle istifa edemeyeceğini, davacının kurgusu bu noktada yetersiz kaldığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk Derece Mahkemesince, davalı banka uygulaması olarak çalışanların mezuniyet teyitlerinin istendiği, davacı tarafın mezun olduğu ülke olan Bulgaristan'a gidip gerekli işlemleri yapmak amacıyla yurtdışına çıkış yaptığı, söz konusu işlemleri tamamlamak adına tekrar Varna'da bizzat bulunmasının gerektiğini bildirdiği bu bağlamda yıllık izin talebinde bulunduğunu, tanık beyanları ve dosya kapsamı değerlendirildiğinde davacının istifa iradesinin bulunmadığı, mezuniyet kaydına ilişkin işlemleri tamamlamak adına çaba gösterdiği,

tanık anlatımlarında davacının işten ayrılırken ağladığını, davacı tanığı olarak gösterilen ... 'nın şirketi temsile yetkili ve imza yetkisi olduğu anlaşılmakla isticvap edildiği, duruşmada hazır olmadığı bu bağlamda dava konusu maddi vakıaları ikrar etmiş sayıldığı, davacının istifa iradesinin bulunmadığının anlaşıldığı ve geçerli bir istifanın söz konusu olmadığı kanaatine varıldığı,

dava konusu olayda geçersiz bir fesih söz konusu olduğu ve feshin geçerli nedenle yapıldığının ispat yükünün davalı tarafta olduğu ve davalının bu ispat yükümlülüğünü yerine getirmediği anlaşılmakla davacı işçinin işe iadesine davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

E) İstinaf Sebepleri:

Davalı vekili; isticvap olunana sorulmak istenen soruların müvekkili banka tarafından yazılı delille ispat edilmiş hususlar olduğunu, davacının istifa iradesinin olmadığı hususunun doğru olmadığını, yıllık izin taleplerinin departman ve pozisyonun yoğunluğu dikkate alınarak kabul ve red edileceğini, davacının diplomasının teyid edilemediğini, üniversite tarafından verilen cevapta diploma kaydının bulunmadığını, yerel mahkemece eksik ve hatalı inceleme ile karar verildiğini, beyanı hükme esas alınan davacı tanığı Umut Kaan Öz'ün usulsüzlük yapması sebebiyle işten atıldığını, yerel mahkemece davacının tanık listesine riayet edilmediğini belirterek; yerel mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.

F) Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge Adliye Mahkemesince, davalı işveren davacının istifa ederek işten ayrıldığını iddia etmektedir. Davacı tanık anlatımlarında davacının işten çıkarıldığı ifade edilmiştir. Davalı tanık anlatımında ise, davacının diplomasının getiremediği için kendisi ile çalışmayacaklarını söylemeleri üzerine istifa ettiği ve davacının istifasından sonra başka bir üniversiteden cevap geldiği belirtilmiştir.

Dosya kapsamı ile, davalı işveren tarafından davacının diplomasının teyidi istendiği ve davacının bu nedenle Bulgaristan a gittiği, işlerinin yetişmemesi nedeni ile yıllık iznini kullanmak istediği halde verilmediği ve Varna Üniversitesinde okuduğuna ilişkin belge alamadan dönmek zorunda kaldığı anlaşılmaktadır.

Gerek davacı tanık beyanları, gerekse davalı tanığının, davacıya işten çıkarılacağının söylenmesi üzerine istifa ettiğine ilişkin beyanı da, davacının istifa etmek gibi bir isteğinin olmadığını, işten çıkarılma baskısı altında istifa dilekçesi verdiğini ve gerçek iradesini yansıtmadığını doğrulmaktadır. Bu nedenle dosyaya sunulan istifa dilekçesine itibar edilemeyeceği açıktır.

Bu durumda, davacının iş akdine belirtilen sebeplerle davalı işveren tarafından son verildiği anlaşılmaktadır.

Tüm dosya içeriği ile, davacıya diplomasının teyidi için yeterli zaman verilmediği, davacının bu sebeple Bulgaristan a gittiği ve orada işlemlerin uzaması nedeni yıllık izin kullanmak istediği halde bunu da izin verilmediği, bu nedenle üniversiteden teyit alamadığı, ülkemizdeki uygulamalardan da bilindiği üzere üniversitelerden diplomanın onaylı bir örneğinin alınması için talep, inceleme ve belge verilmesi prosedürünün belli bir zaman aldığı, davacının kusurlu ya da kasıtlı bir davranışının söz konusu olmadığı gibi davalı tanık anlatımından da, davacının işten ayrılmasının ardından üniversiteden cevap geldiği,

tüm bu nedenlerle davalı işverenin feshinin haklı ve geçerli nedene dayanmadığı, mahkemenin bu yöndeki tespit ve değerlendirmelerinin dosya içeriğine uygun olduğu, davalı vekilinin istinaf itirazının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

G) Temyiz başvurusu :

Bölge Adliye Mahkemesi’nin kararına karşı davalı vekili temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

H) Gerekçe:

Davacının davalı bankaya işe girişte ibraz ettiği Bulgaristan Varna Ekonomi Üniversitesinden alınma diplomasının doğruluğunun teyidi için davalı işverenin adı geçen üniversiteye gönderdiği e-postaya “Kayıtlarımızda böyle bir diploma olmadığını bildiririz” şeklinde cevap verilmesi üzerine davacı işçiye Bulgaristana giderek sorunu çözmesi için izin verildiği, Bulgaristana giden davacı işçinin ibraz ettiği diplomanın gerçek olduğuna dair yazı getirmediği bu olay sonrasında davalı işverene istifa dilekçesi ibraz ettiği dosyadaki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.

Davacı istifanın baskı ile alındığını iddia etmekte ise de bu iddiasını ispatlayamadığından, iş akdini feshedenin davacı işçi olduğu kabul edilerek şartları bulunmayan işe iade davasının reddi yerine kabulü hatalıdır.

Bu sebeple, İş Kanunu'nun 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.