Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2018/9766 K.2018/21564

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılardan ... Eğitim Kurumları Ltd. Şti. vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin iş sözleşmesinin haklı bir neden olmaksızın feshedildiğini ve işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek; kıdem ve ihbar tazminatları ile ücret ve fazla çalışma ücreti alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Vekilinin Cevabının Özeti:

Davalılar vekili; davacının iş sözleşmesinin belirli süreli olduğunu, bu nedenle ihbar tazminatı talep edemeyeceğini, iş sözleşmesinin her yıl yenilendiğini, sözleşmenin belirli süreli olması nedeniyle ihbar ve kıdem tazminatı alacaklarının olmadığını, fazla çalışma alacağının olmadığını, ... ve ...'in davalı şirketin ortağı, kurucusu veya yöneticisi olsa da şahıslarına karşı dava açılamayacağını savunarak; davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C) Yargılama Süreci ve Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, davacı ve davalılardan ... Eğitim Kurumları Ltd. Şti. vekillerinin temyizi üzerine Dairemizin, 30.05.2017 tarihli ilamı ile bozulmuştur.

Bozma ilamında özetle; özel eğitim kurumunda çalışan davacının, aylık ücreti karşılığında girmekle yükümlü olduğu ders sayısından fazla derse girmesi halinde, bu ders saatlerinin fazla mesai olarak değil de ders ücreti olarak ödenmesi gerektiği ifade edilmiş, bu yöndeki araştırmanın eksik yapıldığı belirtilmiştir. Ayrıca davalılardan ... yönünden davanın husumetten reddedilmesine karşın kendisini vekil ile temsil eden bu davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmediği ve ihbar tazminatı alacağına da yasal faiz uygulanması gerektiği ifade edilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda da, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar süresinde, davalı ... Eğitim Kurumları Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, delillerin taktirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2-İş sözleşmesinin belirli süreli olup olmadığı ve davacı işçinin, ihbar tazminatına hak kazanıp kazanmadığı hususları, taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Dairemizin 2014 yılından sonraki uygulamalarında. 5580 sayılı yasa kapsamındaki eğitim personeli için en az bir takvim yılı içi yazılı sözleşme imzalanmaktadır. Eğitim yılı devam ettiğinde eğitim personeli ile yasadan kaynaklanan yeni bir asgari süreli sözleşme imzalanmaktadır. Eğitim ve öğretim devam ederken, takvim yılı içinde ayrılan öğretmen yerine kalan süre için belirli süreli iş sözleşme yapılması olanağı vardır. Bu bir objektif neden kabul edilebilir.

Ancak eğitim ve öğretim başına asgari süreli sözleşme yapıldıktan sonra eğitim ve öğretim devam ettiği için belirli süreli iş sözleşmesi yapılması için esaslı ve yenilenmesi içinde objektif neden olmadığı sürece eğitim personeli il yapılan sözleşmenin asgari süreli olarak kabul edilmekte ve 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında çalışanların iş güvencesi hükümlerinden yararlanabileceği kabul edilmekteydi.

Ancak; 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında çalışanların iş güvencesi hükümlerinden yararlanıp yararlanamayacağı hususunda Yargıtay Hukuk Daireleri arasındaki içtihat uyuşmazlığının giderilmesi amacı ile içtihatların birleştirilmesi gündeme gelmiş, konu Yargıtay İçtihatları Birleştirme Genel Kurulunda değerlendirilmiş ve Yargıtay İçtihatları Birleştirme Genel Kurulu' nun 23.02.2018 tarih, 2017/1 Esas - 2018/2 Karar sayılı içtihadı birleştirme kararında da " 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında çalışanların iş sözleşmelerinin üst üste yenilense dahi yasadan kaynaklandığı ve belirli süreli iş sözleşmesi olması özelliğini koruduğu, belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışanların iş güvencesi hükümlerinden yararlanamayacaklarına" karar verilmiştir.

Yargıtay Kanunu' nun 45/5. maddesi "İçtihadı birleştirme kararlarının benzer hukuki konularda Yargıtay Genel Kurullarını, Dairelerine ve Adliye Mahkemelerini bağlayacağı" hükmünü içermektedir.

Yargıtay Kanunu' nun 45/5. maddesi karşısında Dairemizce “ Yargıtay İçtihatları Birleştirme Genel Kurulu' nun 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında çalışanların iş sözleşmelerinin üst üste yenilense dahi yasadan kaynaklandığı ve belirli süreli iş sözleşmesi olması özelliğini koruduğu, belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışanların iş güvencesi hükümlerinden yararlanamayacaklarına ilişkin Yargıtay İçtihatları Birleştirme Genel Kurulu' nun 23.02.2018 tarih, 2017/1 Esas – 2018/2 sayılı kararına uygun karar verilmesi gerekmiştir.

Somut uyuşmazlıkta; her ne kadar, mahkemenin ilk kararında ihbar tazminatı talebinin hüküm altına alınması Dairemizce bozma sebebi yapılmamış ve mahkemece de bozmaya uyulması sonucunda, davacı lehine usuli tazanılmış hak oluşmuş ise de, Yargıtay İçtihatları Birleştirme Genel Kurulu' nun " İçtihatları Birleştirme Kararları " usuli kazanılmış hakkın istisnası olduğundan, bozma ile davacı lehine usuli kazanılmış hak oluşmadığı kabul edilmek zorunda kalınmıştır.

Davacı, davalıya ait özel öğretim kurumunda, takip eden belirli süreli iş sözleşmeleri ile öğretmen olarak çalışmıştır. Yukarıda ayrıntılı bir biçimde açıklandığı üzere davacının iş sözleşmesi kanun gereği belirli süreli olduğundan, ihbar tazminatı talebinin reddine hükmedilmesi gerekirken kabulü hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.