Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2019/2895 K.2019/9224

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin kabul kararına karşı davalı avukatı istinaf başvurusunda bulunmuştur. ... Bölge Adliye Mahkemesi 29. Hukuk Dairesi davalı avukatının istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 29. Hukuk Dairesi'nin kararı süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti: Davacı vekili özetle; müvekkilinin davalıya ait işyerinde 08/06/2015 tarihinden 25/09/2016 tarihine kadar garson olarak çalıştığını, iş akdinin davalı tarafından haksız ve ihbarsız olarak feshedildiğini iddia ederek feshin geçersizliğinin tespitine ve davacının işe iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili özetle; yaşanan olaylar nedeniyle müvekkili otelde doluluk oranının geçmişe göre ciddi seviyede azaldığını, ortaya çıkan iş gücü fazlalığı nedeniyle öncelikle fazla çalışmaların kaldırılması, çalışanlara yıllık izin kullandırılması gibi, tüm departmanlarda operasyonel önlemler ile birlikte tasarruf önlemleri alındığını, ancak alınan bu önlemlerin de yeterli olmadığını, çalışma koşullarının değiştirilmesi yoluna gidildiğini, aylık çalışma sürelerinin ve aylık brüt ücretin düşürülmesi seçeneklerinin tüm çalışanlara sunulduğunu,

her iki seçeneği kabul etmeyen işçilerin iş akdinin İş Kanunu 22. maddesi gereği feshedilmesine karar verildiğini, davacının da 04/09/2016 tarihinde yazılı olarak sunulan her iki seçeneğide kabul etmediğini beyan etmesi üzerine iş akdinin 20/09/2016 tarihinde geçerli nedenle feshedildiğini savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak;”Her ne kadar davacının iş akdi davalı işveren tarafından işletmesel nedenle feshedilmiş ise de, işveren işletmesel kararı uygularken tutarlı davranmak zorundadır. Davalı işveren işletmesel nedenle işten işçi çıkarırken bir taraftan da işçi alımına devam etmiştir. Fesihte tutarlı davranmamıştır. Dolayısıyla fesih geçersiz olup Davacının işe iadesine karar verilmesi gerekmiştir.“ gerekçeleriyle iş akdinin feshinin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmiştir.

Ç) İstinaf başvurusu :

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

D) İstinaf Sebepleri:

Davalı vekili istinaf başvurusunda; yerel mahkeme tarafından verilen kararın gerekçesiz olduğunu, bu durumun adil yargılanma hakkını ihlal ettiğini; yeni alınan işçilerin niteliklerinin araştırılmadığını; feshin geçerli nedene dayandığını, müvekkili şirketin alınan işletmesel karar öncesinde feshin son çare olması ilkesi kapsamında tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini; müvekkili şirketin zarar ettiğinin bilirkişi raporunda tespit edildiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

E) Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge Adliye Mahkemesince, “Davalı vekilinin istinaf başvurusu yönünden yapılan inceleme neticesinde, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, ilk derece mahkemesinin dosyaya sunulan emsal mahiyetteki bilirkişi heyet raporunuda değerlendirmek suretiyle objektif, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine, kararın dayandığı deliller, delillerin takdirinde herhangi bir isabetsizlik ve kamu düzenine aykırılık durumu bulunmadığı anlaşılmaktadır.” gerekçeleriyle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

F) Temyiz başvurusu :

Bölge Adliye Mahkemesi’nin kararına karşı davalı vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.

G) Gerekçe:

Somut uyuşmazlıkta; dosyadaki mevcut bilgi ve belgelerden otel olan davalı işyerinde, yaşanan terör olayları, siyasi krizler vs nedeniyle müşteri azalmasına bağlı olarak mali sıkıntı yaşandığı, davalı işverenin bu sıkıntıyı aşabilmek için işletmesel karar alıp, tüm çalışanları toplayarak onlara birinci seçenek olarak; ayda 4 gün ücretsiz izin kullanması ve ücretinin (SGK primlerinin de ) bu oranda eksik olarak ödenmesini, ikinci seçenek olarak ise, denkleştirme usulü çerçevesinde haftalık çalışma süresinin ortalama 38 saate düşürülerek ücretinin %15 oranında düşürülmesi,

yine aksi bir karar alınmadığı durumda 01.01.2017 tarihinden itibaren özlük haklarının 31.08.2016 tarihindeki çalışma koşulları ile aynen devam edeceği yönünde teklifte bulunulduğu, bu seçeneklerden birisini kabul eden işçiler ile çalışmaya devam edildiği, kabul etmeyen işçilerin ise tamamının iş akdinin 4857 sayılı İş Kanunu’nun 22. maddesi gereği feshedildiği, bu işçilerin yerlerine kabul edilmeyen şartları aynen kabul eden yeni işçiler alındığı, davalı işveren mali sıkıntıdan kurtuluncada kısa süre sonra normal düzene geçildiği anlaşılmaktadır.

İşverenin aldığı işletmesel karar feshin son çare olması ve ölçülü olması ilkelerine uygun olduğu gibi işverence tutarlı bir şekilde de uygulanmıştır. Her ne kadar çıkartılan işçilerin yerlerine yeni işçiler alınmış isede, işe yeni alınan işçiler çıkarılan işçilerin kabul etmediği seçeneklerden, birisini kabul etmeleri üzerine işe alınmakla birlikte, yeni işçi alımının işletmenin devamı için zorunluluk arz ettiğide ortadadır. Açıklanan nedenle feshin geçerli nedene dayandığı kabul edilerek işe iade davasının reddi gerekirken yazılı gerekçelerle kabulü hatalıdır.

Dairemizce 4857 sayılı İş Kanunu’nun 20/3. maddesi uyarınca aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir.

H) Hüküm:

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Bölge Adliye Mahkemesi ile ilk Derece Mahkemesinin kararlarının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Davanın REDDİNE,

3. Alınması gereken 44,40 TL karar- ilam harcından davacının yatırdığı 29,20 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 15,20 TL karar- ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

4.Davacının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı 220,00 TL. yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

5. Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre belirlenen 2.725,00 TL. ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine,