Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2019/3923 K.2019/21625

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin kabul kararına karşı davalı istinaf başvurusunda bulunmuştur. ... Bölge Adliye Mahkemesi 29. Hukuk Dairesi davalının istinaf başvurusunun kabulüne, davanın reddine ve Kocaeli 5. İş Mahkemesi'nin 27/09/2017 tarih 2016/745 Esas, 2017/375 Karar sayılı kararının kaldırılmasına karar vermiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 29. Hukuk Dairesi'nin kararı süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının, davalı işletmeye 31/12/2010 tarihinde mezbahada kesici unvanıyla işe başladığını, çalışmış olduğu süre içerisinde hiçbir surette üstlerinin emir talimat ve iş yeri kural ve yönetmelikleri ile iş yeri uygulamaları dışında herhangi bir tasarrufunun bulunmadığını, iş akdinin feshi ile ilgili söz konusu iddiaların haksız ve doğru olmadığını, davacının kesimci olarak mesai saatleri dışında ne şekilde ve nasıl hayvan keseceğini tecrübe, bilgi ve görgüsü ile bilebilecek durumda olduğunu, kesime gelen hayvanın... olarak tabir edilen hastalığı taşımadığını, müvekkilinin fesih sırasında... Mezbahasında görevli iken iş kazası geçirdiğini ve rapor aldığını, iş akdi feshinin geçersizliğine ve müvekkilin işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalılar Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının müvekkili şirkette mezbaha kesim görevlisi olarak çalıştığını, görevini insan sağlığının korunması ve mezbahalarda hayvan kesim hizmetleri alım işi ihalesi kapsamında mezbahada ifa ettiğini, davacının görevi sırasında sergilediği ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan davranışları sonrası ...

Büyükşehir Belediyesi Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı İdari İşler Şube Müdürlüğü'nün 17/10/2016 ve 2016/160845 sayılı yazısı ile ekindeki evrakın müvekkili şirkete intikal ettiğini, akabinde disiplin kurulunun toplandığını, toplantı gününün davacıya tebliğ edildiğini, ilk toplantı günü hakkında iddialar anlatılarak savunmasının sorulduğunu, davacının yazılı savunmasını Mezbaha Müdürlüğüne yaptığını yeniden savunmada bulunmayacağını beyan ettiğini, davacının iş akdinin Kurul Kararı ile 4857 sayılı Kanun’un 25/II-e ve h bentleri uyarınca haklı nedenle derhal ve tazminatsız sona erdirildiğini,

fesih bildiriminin noter kanalı ile davacıya tebliğ edildiğini savunarak, davanın reddine karara verilmesini istemiştir.

C) İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk Derece Mahkemesince, olay günü kesim için getirilen hayvanın hasta olduğu ve acil kesim gerektiğine dair denetlenebilir somut bilgi ve belgenin dosyaya sunulmaması, hasta olduğu iddia edilen hayvanın davalı işyerinde başka bir kesici marifetiyle kestirilmemiş olması, keza kesim işi için aynı gün başka bir icap nöbetçisinin işyerine çağrılmamış olması, işyerinde nöbete kalan icapçıların hızlı ulaşım sağlamak adına ulaşım giderlerini talep etmelerinin işyeri uygulaması olması ve işyeri uygulamasına yönelik tanık anlatımlarının birbiri ile örtüşmesi karşısında davalı işverenin fesih gerekçesinde belirttiği iddiaların samimi bulunmadığı,

feshe konu yapılan doğruluk ve bağlılığa uymayan davranışlarda bulunma ve haklı fesih olgusu ispatlanamadığından, haklı ve geçerli bir fesih bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Ç) İstinaf Başvurusu :

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

D) İstinaf Sebepleri:

Davalı vekili istinaf başvurusunda, hasta olduğu iddia edilen hayvanın davalı iş yerinde başka bir kesici marifetiyle kestirilmemiş olması, kesim işi için aynı gün başka bir icap nöbetçisinin iş yerine çağrılmamış olmasının davanın kabul gerekçesi olamayacağı, olay günü icap nöbetçisinin davacı olduğu, acil kesim yapılması gerektiği yönündeki veterinerin emir ve talimatına rağmen davacının kesim yapmayarak iş yerini terk ettiği, davacının görevinin kendisine hatırlatıldığı halde yapmamakta ısrar ettiği, davacının iş akdinin veterinerin kesim talimatına uymaması ve iş yerini terk etmesi, kurallara aykırı bir şekilde mesai saati içinde kesim için para istemesi, ayrıca başka bir hayvanın parçalama işlemi için para alması nedeni ile feshedildiğini belirtmiştir.

E) Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge Adliye Mahkemesi’nce, davacının 31/12/2010 - 21/11/2016 tarihleri arasında davalı şirkete ait iş yerinde mezbaha işinde kesici olarak çalıştığı, iş akdinin 21/11/2016 tarihinde davacının canlı olarak getirilen hayvanı kesmek için, hayvanı getiren ... isimli kişiden 100,00 TL talep etmesi,

daha sonra olayın veterinere intikal ettirilip, muayenede hayvanın hasta olduğunun tespit edilip kesilmesi istenmesine rağmen kesim işini yapmayacağını beyan ettiği, aynı gün kesilmiş olarak getirilen hayvanın yüzüm ve parçalama işlemi için Metin Ortaç isimli kişiden 50,00 TL alması nedeniyle davacının söz konusu eylemlerinin yapmakla ödevli olduğu görevleri yapmamakta ısrar etmesi, doğruluk ve bağlılıkla bağdaşmayan davranış niteliğinde olduğundan bahisle 4857 sayılı İş Kanununu 25/II-e ve h maddeleri gereğince feshedildiği,

veteriner hekim tarafından hasta olduğu tespit edilmesi ve kesilmesi istenmesine rağmen davacı tarafından hayvanın kesilmemesi eyleminde, davacının en az 2 kez yazılı olarak uyarılması söz konusu olmadığından, davacının eyleminin yapmakla ödevli olduğu görevleri hatırlatılmasına rağmen yapmamakta ısrar etmesi eylemi olarak nitelendirilemeyeceği, ancak aynı olayda davacının görevi olmasına rağmen hayvanı getiren ...'tan 100,00 TL talep etmesinin doğruluk ve bağlılıkla bağdaşmayan eylem niteliğinde olduğu,

davacı ve bir kısım tanıklarca canlı olarak getirilen hayvanın acil kesimini gerektiren durumlarda, uygulamada taksi parası olarak ilgili kişilerden talepte bulunulduğu belirtilmiş ise de dosya kapsamından davacının canlı hayvanı kesmesinin söz konusu olmadığı, zaten kesilmiş olan hayvanın yüzüm ve parçalama işlemi için hayvan sahibinden 50,00 TL talep ettiği, bu durumun doğruluk ve bağlılıkla bağdaşmayan eylem niteliğinde olduğu, davalı tarafından iş akdinin 4857 sayılı İş Kanununun 25/II-e bendi gereğince geçerli ve haklı nedenle feshedilmiş olduğu, davalı vekilinin bu yöndeki istinaf sebebinin yerinde olduğu,

İlk Derece Mahkemesi karar ve gerekçesinin isabetli olmadığı, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davacının davasının reddine karar verilmiştir.

F) Temyiz başvurusu : Bölge Adliye Mahkemesi’nin kararına karşı davacı vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur. G) Gerekçe:

Davacı işçi 31/12/2010 - 21/11/2016 tarihleri arasında davalı şirkete ait iş yerinde mezbahada kesici olarak çalışmıştır.

Davacının iş akdinin, canlı olarak getirilen hayvanı kesmek için, hayvanı getiren ... isimli kişiden 100.00 TL talep etmesi, daha sonra olayın veterinere intikal ettirilip, muayenede hayvanın hasta olduğunun tespit edilip kesilmesi istenmesine rağmen kesim işini yapmayacağını beyan ettiği, aynı gün kesilmiş olarak getirilen hayvanın yüzüm ve parçalama işlemi için Metin Ortaç isimli kişiden 50.00 TL alması nedeniyle davacının söz konusu eylemlerinin yapmakla ödevli olduğu görevleri yapmamakta ısrar etmesi,

doğruluk ve bağlılıkla bağdaşmayan davranış niteliğinde olduğundan bahisle 4857 sayılı İş Kanununu 25/II-e ve h maddeleri gerekçe gösterilerek iş sözleşmesinin feshedildiği anlaşılmıştır.

Dosyada yer alan bilgi ve belgeler incelendiğinde, feshe konu olayın 01.09.2016 tarihinde meydana geldiği, Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığı Sağlık ve Sosyal Hizmetler Daire Başkanlığı Mezbahalar Müdürlüğü’nün 02.09.2016 tarihli yazısı ile davacının 05.09.2016 tarihinden itibaren ikinci bir emre kadar... Mezbahasında görevlendirildiği, davacının 19.09.2016 tarihinde BİMER’e başvurarak işyerinde kesimlerde usulsüzlük yapıldığına dair şikayette bulunduğu, Mezbaha Müdürlüğü tarafından 19/10/2016 tarihinde verilen cevapta usulsüzlük bulunmadığının belirtildiği görülmüştür.

Mezbaha Müdürlüğü tarafından 07.09.2016 tarihli yazı ile 01.09.2016 tarihinde meydana gelen olay ile ilgili davacının savunması istenilmiş, davacı 19.09.2016 tarihli savunmasında hayvan kesimi için çağrıldığını, saat 20:45’te işyerine geldiğini, kesik hayvan için 50.00 TL istediğini çünkü aynı gün Mezbahalar Müdür vekili Enis Umut Birinci’nin toplantıda celep tarafından kesici personele yapılan darp nedeniyle icap nöbeti kesimlerinde taviz verilmeyeceği kararı alındığını, 235 saat ve üzeri mesaiye karşılık verilen 500.00 TL nin büyük kısmının yola harcandığını belirterek kesik hayvandan 50.00 TL talep ettiğini,

canlı hayvanla ilgili olarak ise hayvan sahibine hayvanın sağlıklı olduğunu söylediğini, hayvan sahibinin ise Daire Başkanının arkadaşı olduğunu ve kendisini sıkıntıya düşüreceğini belirterek tehdit ettiğini, hayvanın sağlıklı olduğunu söyleyerek kesmeyeceğini bildirdiğini, bu durumu kameraya aldığını, bu sırada veteriner hekimin geldiğini hayvanı kesmesini söylediğini, kendisinin de hayvanın sağlık olduğunu kesmeyeceğini belirttiğini, bunun üzerine veteriner hekimin hayvanı kesmemesi halinde kendisini Kandıra’ya süreceğini söylediğini belirtmiştir.

Davacı tanığı ...., mesai saatleri dışında ancak acil hayvan kesimi yapıldığını, acil kesimlerde kesim yaptırmak isteyenden yol parası için 50.00 TL -100.00 TL gibi bir para alınabildiğini beyan etmiştir.

Davacı tanığı İ. Ö., sağlıklı hayvanların nöbette kesilmediğini, acil kesimi gereken hayvan olursa veteriner gerekli görürse kesimin yapıldığını, kesilmiş gelen hayvanın parçalanması için veya hayvan kesimi için vatandaştan el emeği adı altında para talebinin olmadığını, sadece mesai saatleri dışında yol parası talep edildiğini beyan etmiştir.

Davalı tanığı da mesai saatleri sonrasında acil kesim gerektiğinde kesicilere para verildiğini açıklamıştır.

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın gerekçesinde, davacının görevi olmasına rağmen hayvanı getiren B. K.'tan 100,00 TL talep etmesinin doğruluk ve bağlılıkla bağdaşmayan eylem niteliğinde olduğu belirtilerek davanın reddine dair karar verilmiştir.

Her iki taraf tanıkları tarafından açıklandığı üzere canlı olarak getirilen hayvanın acil kesimini gerektiren durumlarda, uygulamada taksi parası olarak ilgili kişilerden talepte bulunulduğu anlaşılmaktadır. Ancak davacı tanığı, kesim için yol parası adı altında ücret istenebildiğini, parçalama için talep edilmediğini açıklamıştır.

Somut uyuşmazlıkta davacı işçinin, kesilmiş olan hayvanın yüzülmesi ve parçalama işlemi için hayvan sahibinden 50.00 TL talep ettiği, haklı neden ağırlığında olmasa da davacının eylemleriyle işyerinde olumsuzluğa neden olduğu anlaşıldığından feshin geçerli nedene dayandığının kabulü gerekmektedir. 4857 sayılı İş Yasa'sının 20/3 ve 6100 sayılı HMK.’un 373. maddeleri uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.