Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2020/2065 K.2021/3232

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti

Davacı vekili, davacının 08.07.2008-15.09.2015 tarihleri arasında davalı işyeinde çalıştığını, son net ücretinin 3.300,00 TL olduğunu, günlük 3 adet çiftli ekmek alma hakkının bulunduğunu, davacının hamurkar ve pişirici olarak çalıştığını, fazla çalışma yaptığını, ramazan ayında çift vardiya çalışma yaptığını, bu çalışmalarının karşılığının ödenmediğini, genel tatillerde ve yıllık izinlerde çalıştığını, ücretlerde gecikmeler olduğunu, davacının ücret ödemesi konusunda işvereni ile defalarca görüştüğünü, işverenin işine geliyorsa çalış işine gelmiyorsa çık demesi üzerine davacının işten kendisinin ayrıldığını, işçilik alacaklarının ödenmediğini iddia ederek kıdem tazminatı, fazla çalışma, hafta tatili, genel tatil, yıllık izin ve ücret alacağı talebinde bulunmuştur.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının 16.04.2012 tarihinde ailesinin sağlık nedenleri nedeniyle kendisinin işten ayrıldığını, daha sonra gelerek yeniden iş istediğini, 01.05.2012 tarihinde yeniden işbaşı yaptığını, bu nedenle talep edilen tazminat hesabının bu tarih baz alınarak hesaplanabileceğini, davacının yıllık izinlerinin ücretinin ödendiğini, davacının ayrıca davalı işverenden ekonomik durumunun kötü olduğunu söyleyerek 3.000,00 TL para aldığını, davacının 16.09.2015, 17.09.2015, 18.09.2015 ve 19.09.2015 tarihlerinde davacının mazeretsiz işe gelmemesi nedeniyle iş aktinin sonlandırıldığını, davacının haftanın 6 günü çalıştığını,

bir gün izin kullandığını, genel tatil çalışmasının yapılmış olması halinde bunun karşılığının ödendiğini, davacının talep edeceği işçilik alacaklarının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk Derece Mahkemesince, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu :

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge Adliye Mahkemesince, davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine; davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ücretin ödendiğine ilişkin belge sunulmadığından ücret talebinin kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz Başvurusu :

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, delillerin taktirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2-Taraflar arasında davacının ücret miktarı uyumazlık konusudur.

Davacı en son ücretinin net 3.300,00 TL olduğunu iddia etmiş, davalı ise asgari ücret aldığını savunmuştur. Mahkemece davacının iddiasını ispatladığı kabul edilerek hüküm kurulmuştur.

Davacı tanıklarından davalı işyerinde çalışması olmayan ... davacının yeni işyerinde 3.300,00 TL aldığını, davalı işyerinden de aynı ücreti aldığını duyduğunu beyan etmiş, davalı işyerinde çalışması bulunan diğer davacı tanığı Metin Kansu ise davacının iddiasını doğrular şekilde beyanda bulunmuştur. Ancak dosyada yapılan emsal ücret araştırması sonucunda bildirilen ücret miktarlarının davacının iddia ettiği miktarın çok altında kaldığı anlaşılmaktadır. Bu durumda davacının iddiasını ispatlayamadığının kabulüyle bilirkişi raporunda bildirilen emsal ücrete göre yapılan hesaplama seçeneğine itibar edilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

3-Taraflar arasındaki uyuşmazlık, işçinin kullandırılmayan izin sürelerine ait alacağı bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

4857 sayılı Kanun'un 59. maddesinde, iş sözleşmesinin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde, işçiye kullandırılmayan yıllık izin sürelerine ait ücretlerin son ücret üzerinden ödeneceği hükme bağlanmıştır. Yıllık izin hakkının ücrete dönüşmesi için iş sözleşmesinin feshi şarttır. Bu noktada, sözleşmenin sona erme şeklinin ve haklı nedene dayanıp dayanmadığının önemi bulunmamaktadır.

Yıllık izinlerin kullandırıldığı noktasında ispat yükü işverene aittir. İşveren yıllık izinlerin kullandırıldığını imzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge ile kanıtlamalıdır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 31. maddesinde, hakimin davayı aydınlatma ödevi düzenlenmiş olup, madde uyarınca, hakim uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabileceği, soru sorabileceği ve delil gösterilmesini isteyebileceği düzenlenmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, davalıya ait işyerinde toplam 7 yıl 23 gün çalışması bulunan davacının çalışma süresi boyunca hiç izin kullanmadığı kabulüne göre yıllık ücretli izin karşılığı alacak hesabı yapılmıştır. Davacının çalışma süresi boyunca hiç ücretli izin kullanmaması hayatın olağan akışına aykırı olduğundan, hakimin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 31. maddesinde düzenlenen davayı aydınlatma ödevi çerçevesinde; davacı asilin çalışma süresi boyunca ücretli izin kullanıp kullanmadığı, kullanmış ise kaç gün yıllık ücretli izin kullandığı konusunda mahkemece beyanının alınması gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.