Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2020/4279 K.2021/3373

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, asıl davayı her iki davalıya karşı açarak davalılar arasında asıl işveren - alt işveren ilişkisi bulunduğunu, iş akdinin haksız olarak feshedildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatı, ücret, ücretli yıllık izin alacağının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, ek davayı ise sadece Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü'ne karşı açarak davalı Kurum ile ... İnş. ve Tic. A.Ş. arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğunu belirterek, ücret farkı, akdi ikramiye, ilave tediye ve kömür yardımı alacağının davalı Kurumdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar Cevabının Özeti:

Davalı Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü vekili, dava devam ederken muvazaa iddiasında bulunulamayacağını, diğer davalı ile Kamu İhale Kanunu uyarınca ihale sonucu sözleşme imzalandığını, işveren sıfatının bulunmadığını, işin anahtar teslimi olarak verildiğini, diğer davalı ile aralarında muvazaa bulunmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Davalı ... Tic. A.Ş. vekili, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk Derece Mahkemesince, galeri sürme ve ıslahı işinin davalı Kuruma ait yeraltı maden ocağı işletmesi işinin bir parçası olduğu, maden ocağı işletilmesi işiyle bunların birbirinden farklı ve bağımsız işler olarak kabul edilemeyeceği, Yargıtay (Kapatılan) 7. Hukuk Dairesinin 2015/39401 esas, 2015/23937 karar sayılı ilamı ile buna benzer pek çok içtihadı doğrultusunda davalılar arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğu, iş sözleşmesinin haksız olarak feshedildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu :

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge Adliye Mahkemesince, birleşen davanın sadece Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü’ne karşı açıldığı, talep artırım dilekçesinde artırımın sadece davalı Kurum yönünden yapıldığı, ancak hüküm fıkrasında bilirkişi tarafından tespit edilen alacak miktarının tamamından davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulduğu, davalı ... Tic.

A.Ş. yönünden kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık ücretli izin ve ücret alacağı talebi yönünden talebin aşıldığı, ilave tediye ile ilgili davalı ... Tic.

A.Ş.'ye karşı açılan bir dava bulunmadığı, diğer davalı ile birlikte sorumlu tutulmasının talep aşımı olduğu, ayrıca ek davanın Yargıtay uygulamaları gereği muvazaadan kaynaklı olmakla belirsiz alacak davası niteliğinde olduğu, bu durumun faiz başlangıç tarihlerine ve zamanaşımına etkisi olduğu, faiz başlangıç tarihlerinin hatalı değerlendirildiği, kıdem tazminatı hariç hüküm altına alınan alacakların asıl davaya konu edilen miktarlar dışındaki miktarlara ek dava tarihindan itibaren faiz yürütülmesi gerektiği, bu hususun gözetilmeksizin karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu,

talep aşımının istinaf konusu yapılmamasına rağmen kamu düzeni açısından kabulü gerektiği belirtilerek, davacı ... davalının istinaf başvurusunun ve yukarıda belirtilen nedenle davacının istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi gereğince kabulü ile kararın kaldırılmasına davanın ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, davacı vekili Bölge Adliye Mahkemesine sunduğu 11.08.2018 tarihli dilekçesinde temerrüt tarihlerinin dikkate alınmadığı gerekçesiyle maddi hatanın düzeltilmesi talebinde bulunmuş,

Bölge Adliye Mahkemesince 13.12.2018 tarihli ek karar ile davanın muvazaa iddiasına dayandırılması nedeniyle yargı yolunun açık olarak karara bağlandığı, davacı vekilinin aynı gerekçelerle ayrıca davalı tarafından kararın temyiz edilmiş olmakla kesin olarak verilmemiş olan karara ilişkin maddi hata talebinde bulunulmasının usul ve yasaya aykırı olduğu, davacının maddi hata talebi ile ilgili olarak talebinin reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Bölge Adliye Mahkemesinin 27.06.2018 tarihli kararı ve 13.12.2018 tarihli ek kararı yasal süresi içerisinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1- Davacı vekili 11.08.2018 tarihli dilekçesi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı temyiz talebinde bulunmuş, aynı tarihli dilekçesi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının maddi hataya dayandığı gerekçesi ile kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince, 13.12.2018 tarihli ek karar ile davacı vekilinin maddi hatanın düzeltilmesi talebinin, kararın temyiz yolunun açık olarak verildiği gerekçesiyle reddine karar verilmiş, davacı vekili 06.01.2019 tarihli dilekçesi ile Bölge Adliye Mahkemesinin ek kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek ek kararın bozulması talebinde bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesinin 27.06.2018 tarihli kararı ile Yargıtay temyiz kanun yolunun açık olduğu belirtilerek karar verildiğinden, davacı vekilinin Bölge Adliye Mahkemesinin 13.12.2018 tarihli ek kararına karşı temyiz isteminin REDDİNE,

2- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

3- Davacı vekili davalılar Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü ve ... İnşaat Tic. A.Ş.’ye gönderdiği ... 1. Noterliği’nin 08.07.2013 tarihli ihtarnamesi ile kıdem ve ihbar tazminatı, ücretli yıllık izin, ücret alacağının ödenmesini talep etmiş, sözü edilen ihtarname davalı Kuruma 11.07.2013 tarihinde, davalı ... İnşaat Tic. A.Ş.’ye 12.07.2013 tarihinde tebliğ edilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi tarafından, ihbar tazminatı alacağı talebinin kabulü ile brüt 2.375,10 TL'nin 1,00 TL'sinin dava tarihi olan 30/09/2013 tarihinden, 1,00 TL'sinin ek dava tarihi olan 01/02/2016 tarihinden bakiye 2.373,10 TL'nin talep arttırım tarihi olan 07/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek ve hesaplanacak yasal faizi ile birlikte, ücret alacağı talebinin kabulü ile brüt 2.997,15 TL'nin 1,00 TL'sinin dava tarihi olan 30/09/2013 tarihinden,

1,00 TL'sinin ek dava tarihi olan 01/02/2016 tarihinden bakiye 2.995,15 TL'nin talep arttırım tarihi olan 07/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek ve hesaplanacak en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte, ücretli yıllık izin alacağı talebinin kabulü ile brüt 339,30 TL’nin 1,00 TL’sinin dava tarihi olan 30.09.2013 tarihinden, 1,00 TL’sinin ek dava tarihi olan 01.02.2016 tarihinden, bakiye 337,30 TL’nin talep arttırım tarihi olan 07.06.2017 tarihinden itibaren işyeyecek ve hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından, birleşen davanın sadece Kurum aleyhine açıldığı, talep artırım dilekçesinde artırımın sadece Kurum yönünden yapıldığı ancak hüküm fıkrasında bilirkişi tarafından tespit edilen alacak miktarının tamamından davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulduğu, davalı ... İnşaat ve Tic. A.Ş. yönünden kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, ücretli yıllık izin, ücret alacağına ilişkin talebin aşıldığı, ilave tediye ile ilgili davalı ...

İnşaat ve Tic.

A.Ş'ye karşı açılan bir dava bulunmadığından diğer davalı ile birlikte sorumlu tutulmasının talep aşımı olduğu gerekçesiyle brüt 2.375,10 TL ihbar tazminatı alacağının 1,00 TL'sinin asıl dava tarihi olan 30/09/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili, 2.374,10 TL'nin ek dava tarihi olan 01/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü’nden tahsili ile davacıya verilmesine,

brüt 2.997,15 TL ücret alacağının 1,00 TL'sinin asıl dava tarihi olan 30/09/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili, 2.996,15 TL'sinin ek dava tarihi olan 01/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü’nden tahsili ile davacıya verilmesine,

brüt 339,30 TL ücretli yıllık izin alacağının 1,00 TL'sinin asıl dava tarihi olan 30/09/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili, 338,30 TL’sinin ek dava tarihi olan 01.02.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü’nden tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Davacı vekili tarafından gönderilen 08.07.2013 tarihli ihtarname ile ihbar tazminatı, ücretli yıllık izin ve ücret alacağı yönünden davadan önce davalı işverenler temerrüde düşürülmüş olmakla sözü edilen isteklerle ilgili iş akdinin feshi tarihinden itibaren faiz istenildiğinden davacının ihbar tazminatı, ücretli yıllık izin ve ücret alacağı ile ilgili olarak 1,00 TL’sinin asıl dava, bakiyelerinin ek dava tarihi esas alınarak karar verilmesi hatalı olup bozma sebebi ise de bu yanlışlığın düzeltilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, hükmün 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/2. maddesi uyarınca aşağıda belirtilen şekilde düzeltilerek onanması uygun bulunmuştur.

Sonuç:

Temyize konu Bölge Adliye Mahkemesi kararının Hüküm fıkrasının (B) bendinin 2,3 ve 5 numaralı alt bentlerinin çıkarılarak, yerlerine;

“2- İhbar tazminatı alacağı talebinin kabulü ile; brüt 2.375,10 TL ihbar tazminatı alacağının 1,00 TL'sinin temerrüt tarihi olan davalı Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü yönünden 12.07.2013, davalı ... İnşaat ve Tic. A.Ş. yönünden ise 13.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili, 2.374,10 TL'nin temerrüt tarihi olan 12.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Türkiye Taşkömürü Kurumu’ndan tahsili ile davacıya verilmesine,

3-Yıllık izin alacağı talebinin kabulü ile; brüt 339,30 TL'nin 1,00 TL'sinin temerrüt tarihi olan davalı Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü yönünden 12.07.2013, davalı ... İnşaat ve Tic. A.Ş. yönünden ise 13.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili, 338,30 TL'sinin temerrüt tarihi olan 12.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü’nden tahsili ile davacıya verilmesine,”