Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2020/6376 K.2021/4689

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkil şirketin merkezinin ... olduğunu, ...

Milas Havalimanı Güvenlik Hizmeti ihalesini aldığını, Türkiye'nin birçok tarafında belirtilen kabil işyerlerinin bulunduğunu, davanın ihbarı istenilen Devlet Hava Meydanları İşletmesinin idari para cezasının müstenidatı olan Milas Bodrum Havalimanı Güvenlik İşinin gerçekleştirilmesine dayanak olan ihaleyi düzenleyen kurum olduğunu, herhangi bir iş hukuku uygulama hatası olmuşsa bile yegane sorumluluğun Devlet Hava Meydanları İşletmesi olarak belirtildiğini, söz konusu ceza uygulama hatası itibariyle haklı olarak gösterilse de dayanağı olguların oluşmasında müvekkil şirketin kusurunun olmadığını,

müvekkil şirketin sadece Milas-Bodrum Havalimanı güvenlik işinin gerçekleşmesi için ihale şartnamelerine uymak zorunluluğu bulunduğunu ve Devlet Hava Meydan İşletmeleri'nin talimatlarına göre hareket ettiğinden belirtilen sonuçların çıktığını, 30 Nisan 2013 tarihinden önce Zafer İke adlı bir güvenlik personelinin şikayetinin olduğunu, 07, 12 ve 15 Şubat 2013 tarihlerinde Milas-Bodrum Havalimanına denetimler yapıldığını, denetimlerin ardından ...

Sulh Ceza Mahkemesi tarafından haksız idari para cezasının uygulandığını ileri sürerek, söz konusu teftiş kurulu raporunun iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... vekili, dava dilekçesinde eksiklik bulunduğunu, husumet yokluğundan reddedilmesi gerektiğini, kurumun başkanlık teşkilatına dahil bir kurum olmadığını, dava konusu işlemi tesis edenin müvekkil kurum olmaması sebebi ile kurumun davada herhangi bir sıfatının bulunmadığını, devlet tüzel kişiliği adına işlem yapan Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının hasım gösterilemeyeceğini, bu kapsamda müvekkil kuruma husumet yönetilmesinin mümkün olmadığını, 102/a maddesi uyarınca gerekli uygulamaların yapıldığını, herhangi bir yetki ihlali olmadığını, ... İl Müdürlüğüne idari para cezasının uygulanmasında hukuka ilişkin ihmalin bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Dahili davalı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı vekili, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının davaya dahil edilmesinin usulsüz olduğunu, Hukuk Muhakemeleri Kanunu uyarınca davanın tarafını arttırma suretiyle "taraf değişikliği" yapılamayacağını, talebin ve aleyhe yöneltilen davanın bu yönden reddi gerektiğini, adli yargıda "iptal" davası açılmasının usul kurallarına aykırı olduğunu, Bakanlık tarafından yapılan denetim ve tespitlere dayalı olarak hazırlanan tutanak ve inceleme raporunun idari bir işlem olduğunu, belirtilen konuda İş Mahkemesinin yetkili ve görevli bulunmadığını,

İdari Yargının işlem ve eylemlerin denetimini yerinde yapabileceğini, diğer davalı tarafından para cezası verilmesi sonucunda açılan davada müvekkili Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'na husumet yönetilmesinin hukuka aykırı durum olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk Derece Mahkemesince, toplanan delillere raporuna dayanılarak, davalı Kurumca davacıya ait işyerinde denetim elemanlarınca yapılan denetim sonucunda düzenlenen raporun ve bu rapor neticesi kesinleşen idari para cezalarının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu:

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle, davacının istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu 353/b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

Temyiz Başvurusu:

Kararı, yasal süresi içinde davacı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davaya konu teftiş raporunun iptalinin gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

Somut uyuşmazlıkta, dava konusu rapor, inceleme raporu olup, bir kısım işçilerin aylık ücretlerinde yasal mevzuata aykırı şekilde davacı işveren tarafından kesintiler yapıldığı tespit edilmiştir. İnceleme raporunda isimleri zikredilen bazı işçilerin ücret kesintisinin iadesi isteğiyle açtıkları davaların Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesi'nin 2013/27402-27459 Esas sayılı seri dosyalarında temyiz incelemesi yapılmış, işverenin yaptığı söz konusu kesintinin haklı sebebe dayandığı ve yapılmış açık bir fazla ödemenin geri alınması niteliğinde olduğuna karar verilmiştir.

Dosya içeriğine göre de, işçi ücretinin hizmet alım sözleşmelerinde asgari ücretin % 100 fazlası olarak belirlendiği, Sayıştay denetiminden önce işçiye asgari ücretin % 200 fazlası üzerinden ücret ödemesi yapılmaktayken Sayıştay'ın ilgili raporu üzerine % 100 fazlası üzerinden ücret ödemesi yapılmaya başlandığı, önceden fazla ödenen miktarın işçilerin ücretinden her ay kesilerek geri alındığı, işverenin yaptığı bu kesintinin haklı nedene dayandığı anlaşılmıştır. O halde, Mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile davanın reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.