Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2020/7434 K.2020/16630

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılardan ... vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, 28.01.2014-25.09.2014 tarihleri arasında davalı işverenin ...'de bulunan ... Otel Şantiyesinde inşaat işçisi olarak çalıştığını, sigorta giriş çıkışlarında hareketlilik olduğunu fark etmesi üzerine işverenden bu duruma bir açıklık getirmesini talep etmesi üzerine işverence iş akdinin yazılı bir bildirimde bulunmaksızın ve savunması alınmaksızın feshedildiğini iddia ederek, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davacının iş akdinin 23/09/2013-25/09/2014 tarihleri arasında 3 gün üst üste mazeretsiz olarak işe gelmemesi nedeniyle Üsküdar 22. Noterliği'nin 26/09/2014 tarihli ve 14981 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile feshedildiğini, aksi yöndeki iddiaların gerçek olmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkeme bozma ilamına uyarak, bilirkişi ... tarafından düzenlenen 24/12/2019 havale tarihli bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmeler oluşa uygun bulunduğu ve hükme esas alındığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalılardan ... vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

İşçinin iş güvencesi hükümlerinden yararlanması için, iş sözleşmesinin işveren tarafından feshedilmesi gerekir. İş sözleşmesini fesheden işçi feshin geçersizliği ve işe iade isteminde bulunamaz.

Somut uyuşmazlıkta, davacı iş akdinin işveren tarafından feshedildiğini iddia ederek işe iade davası açmış ise de, dosya kapsamından, davacı ile aynı nedenle ve aynı tarihte toplam 18 çalışanın iş sözleşmesinin sona erdiği ve davacı ile davacının birlikte hareket ettiği diğer 17 arkadaşı tarafından, davalı işyerinde çalıştıkları sırada, işveren tarafından gerçeğe aykırı bir şekilde sigorta giriş-çıkış bildirimlerinde bulunulduğunu öğrenmeleri ve işvereni bu tutumundan vazgeçirmemeleri nedeniyle, iş akitlerinin davacı ve birlikte hareket ettiği diğer arkadaşları tarafından sonlandırıldığı anlaşılmaktadır.

Nitekim, davacının birlikte hareket ettiği bu arkadaşlarından; ..., ..., ..., ..., ... ve ... tarafından eldeki dosya gibi aynı iddiayla Bakırköy İş Mahkemelerine işe iade davaları açılmış ancak açılan bu davaların tümünde, yerel mahkemelerce davacıların iş sözleşmelerinin işveren tarafından fesh edilmeyip kendilerinin işten ayrıldığı gerekçesiyle reddedilmiş ve anılan red kararları Dairemizce onanarak kesinleşmiştir.

(Dairemizin sırasıyla 29/06/2016 tarihli, 2015/33483 E, 2016/15620 K, sayılı; aynı tarihli 2015/33471 E, 2016/15621 K, sayılı. 18/10/2016 tarihli, 2015/34797 E, 2016/18168 K, sayılı; aynı tarihli 2015/34798 E, 2016/18169 sayılı; aynı tarihli 2016/342 E, 2016/18172 K, sayılı ve 13/12/2016 tarih, 2016/1538 E, 2016/22151 K, sayılı onama kararları.)

Keza, emsal işe iadenin kabulü yönündeki mahkeme kararları da Dairemizce bozularak işe iadenin reddi yönünde kesin olarak karara bağlanmıştır. (Dairemizin 08/05/2017 tarihli ve 2016/12670 E., 20/03/2017 tarihli ve 2016/7290 E. sayılı bozma ilamları.)

Hal böyle olunca, iş sözleşmesini davacının feshettiğinin kabulü ile davanın reddi yerine yanılgılı değerlendirme ile kabulüne karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

Kabule göre; bozma ilamının niteliği bilirkişi incelemesini gerekli kılmadığı gibi kararda salt bozma ilamına değinilip, bilirkişi raporuna atıf yapılması da yasal anlamda gerekçe koşulu taşımayacağı cihetle, tarafların karar alma hakkının ihlali sonucunu doğuran karar bu yönüyle de usule ve kanuna aykırıdır.

4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.