Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2021/2262 K.2021/6586

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili müvekkilinin davalı işyerinde 08.09.2005-30.04.2014 tarihleri arasında çalıştığını, bu çalışma döneminde 2005-2009 arasında kart hizmetleri asistanı, 2009-2014 yılları arasında da ipotek servisi asistanı olarak çalıştığını, en son maaşının 1.400,00 TL. net olup, 3 ayda bir çift maaş aldığını, ancak maaş bordrosunda brüt ücreti düşük gösterildiğinden 3 ayda bir verilen çift maaşının düşük ücret üzerinden ödendiğini ve bunun da net maaşının 2/3’üne tekabül ettiğini, davalı işyerinde 09.00-18.15 saatleri arasında haftanın 2-3 günü mesaiye kalarak 20.00-21.00’e kadar çalıştığını,

müvekkilinin 2006-2007-2008 yıllarında her gün mesaiye kaldığını, iş yoğunluğuna göre hafta sonları da 09,00-18.00 saatleri arasında çalıştığını, genelde mesailerin 22.00'ye kadar sürdüğünü ve ayda 50-60 saat fazla mesai yaptığını, müvekkilinin ilk işe girdiğinde ... Bankası'nın iştiraki olan ... Ödeme A.Ş.de çalıştığını, daha sonra hiçbir hakkının kaybolmayacağı güvencesi verilerek yine bankanın iştiraki olan ...

A.Ş.ye devredildiğini, 12 maaş şeklinde verilen ödemelerinin ...

A.Ş.ye devrinden sonra yılda 16 maaş şeklinde verilmeye başlandığını, 12 maaşın toplanıp 16'ya bölündüğünü, bu nedenle aylık brüt maaşının düştüğünü ve doğal olarak da hak ettiği mesai ücretlerinin de düştüğünü, birim değişikliği için müvekkiline hiçbir hak kaybına uğramayacağı söylenerek muvafakati bulunduğuna dair yazı imzalatıldığını, işyerinde yemek ve servis hizmetinin bulunduğunu, işyerinde 9 yıl çalışan müvekkilinin yüksek performansla çalışmasına rağmen hak ettiği konuma getirilmediğini,

bu durumun büyük bir haksızlık olduğu gibi maaşların düşüklüğü ve kıdemine rağmen maaş zam oranlarının çok düşük olmasının müvekkilinin işinden olan memnuniyetsizliğini artırdığını, davalı bankanın madden uyguladığı bu baskı dışında psikolojik ve manevi olarak da müvekkilini yıpratacak davranışlarda bulunduğunu, şirketin yaptığı bu maddi ve manevi baskının mobbing faaliyeti olarak değerlendirildiğini ve işçinin istifa etmesi halinde de gerçek bir istifa olarak değerlendirilmediğini,

müvekkilinin de şirket yetkililerinin keyfi uygulamaları ve haksız davranışları sebebiyle istifa etmek zorunda kalmış ise de söz konusu mobbing faaliyeti hukuki olarak değerlendirildiğinde müvekkilinin istifa etmiş olmayıp istifa ettirilmiş olduğunu ve bu nedenle de ihbar-kıdem tazminatı ile işçilik alacaklarının ödenmesi gerektiğini, müvekkilinin 30.04.2014 tarihinde mobbing sebebiyle işten ayrıldığını ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatı, fazla çalışma ücret alacağı, hafta tatili yıllık ücretli izin alacaklarının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davacının taleplerinin zaman aşımına uğradığını, soyut gerekçeler ileri sürerek mobbinge uğradığını ileri sürerek istifa etmesinin kendi şahsına karşı olumsuz ve yıldırma amaçlı eylemler olarak değerlendirilmesinin mümkün olmayıp bankacılık sektörünün yoğun çalışma temposundan kaynaklanan nedenlerle davacının istemiş olduğu uygun pozisyona getirilmemesinden kaynaklanan bir durum olduğunu, davacının dava dilekçesinde belirtmiş olduğu mobbing örneklerinin istifa dilekçesinde ifade etmediğini, davacının hiçbir şüpheye mahal bırakmayacak şekilde istifa etmiş olduğunu,

davacının kendi isteği ile istifa etmesi nedeniyle kıdem tazminatına hak kazanamayacağını, davacının dava dilekçesinde kıdem tazminatı talebini belirsiz alacak olarak göstermesinin Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na aykırı olup hukuki yarar yokluğu nedeniyle davanın reddi gerektiğini, Mahkemece aksine kabul halinde davacının müvekkili bankaya karşı ihbar tazminatı ödeme yükümlülüğü nedeniyle takas taleplerinin bulunduğunu, müvekkili bankanın 15,000’e yakın çalışanı olduğunu, çalışanlarının özlük haklarını takip etmesi ve hukuka uygun olarak yerine getirebilmesi için bazı kural ve usuller getirdiğini,

çalışanların tüm özlük haklarının elektronik ortamda takip edildiğini, tüm çalışanların yaptıkları fazla çalışmaları İK online adı verilen sisteme girildiğini ve şube müdürü tarafından onaylandıktan sonra bu girişlerin maaş olarak ödemek üzere insan kaynaklan müdürlüğüne iletildiğini, davacının yapmış olduğu fazla çalışmalarının ödendiğini ve ihtirazı kayıtsız olarak bu bedelleri aldığını, davacının fazla mesai yaparak belli hedeflerin gerçekleşmesi halinde bunun karşılığını prim olarak aldığının sunulan bordrolarda görüldüğünü, almış olduğu prim miktarının yapmış olduğu fazla mesaiyi karşıladığını,

davacının imzalamış olduğu iş sözleşmesinde aylık ücretin fazla çalışma ücretini de kapsamış olduğundan yıllık 270 saati aşan çalışmasını varlığını ispat etmesi gerektiğini ve davacının hafta sonu alacağı bulunmadığı savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kısmen kabulüne dair verilen karar Dairemizin 2016/4860 esas 2019/14006 karar sayılı ilamı ile bozulmuştur. Temyiz: Karar süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Gerekçe: 1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir. 2-Taraflar arasında yıllık izin ücreti hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Somut olayda davacı 08.09.2005 tarihinde davalı iş yerinde sözleşmeli olarak çalışmaya başladığını 2006 yılı Aralık ayında ise sözleşmesiz olarak çalışmaya devam ettiğini bildirmiştir. Davalı ise davacının 01.12.2006 tarihinde davalı iş yerinde çalışmaya başladığını beyan etmiştir. Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarında davacının 08.09.2005-30.11.2006 tarihleri arasında dava dışı ... A.Ş'de çalışmasının bulunduğu görülmüştür.

Öte yandan davalı tarafça sunulan yıllık izin formlarında davacının işe başlama tarihinin 08.09.2005 olarak bildirildiği, davacı tarafça verilen istifa dilekçesinde ise "01.12.2006 tarihinde başladığım görevimden" ibaresinin bulunduğu görülmüştür. Bu halde Mahkemece davacının 08.09.2005-30.11.2006 tarihleri arasında kurum kayıtlarında çalışması görünen ...

A.Ş ile davalı arasında ne tür bir ilişki olduğu taraflardan da sorulmak sureti ile araştırıldıktan sonra davalı tarafça yıllık izinlerinin kullandırıldığına ilişkin kayıtlar dikkate alınarak hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ile karar verilmesi hatalı olmuştur.