Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2021/3587 K.2021/7691

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı ... vekili ile davalı ... İli ... İlçesi Köylere Hizmet Götürme Birliği tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin 01/01/2017 tarihine kadar İl Özel İdaresi'nde her yıl 5 ay 29 gün geçici işçi adı altında çalıştırıldığını, yılın kalan günlerinde ise İl Özel İdaresi ile aralarında organik bağ bulunan Köylere Hizmet Götürme Birliği'nde çalışmasının devam ettiğini, davacının çalıştığı dönemde ... ile Yol - İş arasında bağıtlanan Toplu İş Sözleşmesi'nin yürürlükte olduğunu, 5 ay 29 günlük dönemlerde ücretin Toplu İş Sözleşmesi ile belirlenen ücret üzerinden ödenmesi gerekirken İl Genel Meclisince belirlenen daha düşük bir rakam üzerinden ödeme yapıldığını,

Köylere Hizmet Götürme Birliği'nde yapılan çalışmalar için ödeme yapılmadığını iddia ederek fark ücret, ulusal bayram genel tatil, fazla mesai ücretinin, yıpranma ödeğinin, karla mücadele ödeneğinin, ilave tediye ve Toplu İş Sözleşmesinde öngörülen akdi ikramiyelerin, sosyal yardımların, denge ödeneğinin ve yemek bedelinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... vekili, zamanaşımının geçtiğini, Köylere Hizmet Götürme Birliği'nin tüzel kişiliğinin bulunduğunu, idare ile aralarında organik bağ bulunmadığını, geçici işçilerin Toplu İş Sözleşmesinden yararlanmasının hukuka aykırı olduğunu, faize ve faiz başlangıç tarihlerine de itiraz ettiklerini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Başkanlığı, zamanaşımının geçtiğini, birliğin Toplu İş Sözleşmesine taraf olmadığını, geçici işçilerin Toplu İş Sözleşmesinden yararlanmasının mümkün olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk Derece Mahkemesince, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İstinaf başvurusu :

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge Adliye Mahkemesince, davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

Temyiz Başvurusu :

Kararı, davalı ... vekili ile davalı ... İli ... İlçesi Köylere Hizmet Götürme Birliği temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, delillerin taktirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı ...'nin tüm, davalı ...'nin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2-5620 sayılı Kamuda Geçici İş Pozisyonlarında Çalışanların Sürekli İşçi Kadrolarına veya Sözleşmeli Personel Statüsüne Geçirilmeleri, Geçici İşçi Çalıştırılması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 3. maddesinde, “Bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren 1 inci madde kapsamındaki idare, kurum ve kuruluşlarda geçici iş pozisyonlarında işçi çalıştırılamaz. Ancak mevsimlik ve kampanya işleri ile orman yangınıyla mücadele hizmetlerinde bir malî yılda 6 aydan az olmak üzere vize edilecek geçici iş pozisyonlarında işçi çalıştırılabilir'' şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

Davacı 01/01/2017 tarihine kadar İl Özel İdaresi'nde her yıl 5 ay 29 gün geçici işçi adı altında çalıştırıldığını, yılın kalan günlerinde ise Köylere Hizmet Götürme Birliği'nde çalışmasının devam ettiğini, çalışmaları farklı işverenler nezdinde görünse de, bütün yıl ... işyerinde aynı yöneticilerin emrinde, aynı koşullarda aynı işi yaptığını iddia etmiştir.

Dosya kapsamında bulunan bilgi ve belgelere göre davacının 08.08.2012 tarihinde Yol -İş Sendikasına üye olduğu, sendika aidat kesintisinin yapıldığı anlaşılmaktadır. Sigorta giriş -çıkış belgelerine göre davacının 08.08.2012 -28.10.2012 tarihleri arasında ..., 20.11.2012 -18.05.2013 tarihleri arasında Davalı ..., 21.05.2013 -31.10.2013 tarihleri arasında ..., 20.11.2013 -18.05.2014 tarihleri arasında Davalı ..., 20.05.2014 -14.11.2014 tarihleri arasında ..., 15.11.2014 -13.05.2015 tarihleri arasında Davalı ..., 15.05.2015 -14.11.2015 tarihleri arasında ..., 17.11.2015 -14.05.2016 tarihleri arasında Davalı ..., 23.05.2016 -18.11.2016 tarihleri arasında ..., 29.11.2016 -09.01.2017 tarihleri arasında Davalı ... işverenliklerinde çalışmalarının kayıtlı olduğu anlaşılmaktadır.

Somut uyuşmazlıkta Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarına ve diğer belgelere göre davacı, yılın bir bölümünde İl Özel İdaresinden, diğer kısmında Köylere Hizmet Götürme Birliğinden sigortalı gösterilerek şoför olarak çalıştırılmıştır. Her yıl davacı dahil geçici işçi olarak çalışanların sözleşmelerinin askıya alındığı dönemlerde ücretleri İl Özel İdaresi bütçesinden karşılanmak üzere, İl Genel Meclisinin belirlediği aylık ücretler üzerinden işlerin aksamadan yürütülmesini teminen Köylere Hizmet Götürme Birliğine bağlı çalıştırılmaları üst yazı ile Köylere Hizmet Götürme Birlik Başkanlığından talep edilmiştir. Valilik oluru ile sözkonusu işçiler bu dönemlerde Köylere Hizmet Götürme Birliği üzerinden çalışma kaydı bildirimi yapılarak çalıştırılmışlardır.

Davalılar arasında belirli süreli hizmet alımı yoktur. Davacının yılın 5 ay 29 gününde kayden Köylere Hizmet Götürme Birliği işçisi görünse de tanık anlatımlarına göre devamlı şekilde İl Özel İdaresi işyerinde, bu davalıya hizmet verecek şekilde, aynı aracı kullanarak ve aynı kişilerden emir-talimat alarak çalıştırılmıştır. Davacının başlangıçtan itibaren davalı ... İdaresinin işçisi olduğu ve Köylere Hizmet Götürme Birliği'nden sigortalı gösterilerek çalıştığı dönemde de toplu iş sözleşmesinden faydalanacağının kabul edilerek hüküm kurulması yerindedir.

Ancak kayıtlarda yılın belirli dönemlerinde davacı işvereni gibi görünen Köylere Hizmet Götürme Birliği ile İl Özel İdaresi arasında bir sözleşme bulunmamaktadır. Toplu iş sözleşmesi bu sözleşmenin tarafları açısından bağlayıcıdır. Toplu İş Sözleşmesinin tarafı olmayan ve diğer davalı ile aralarında hizmet alım ilişkisi bulunmadığı anlaşılan Köylere Hizmet Götürme Birliğinin toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan alacaklardan sorumlu tutulamayacağı gözetilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.